اصلا اعتراض ممکن نیست وقتی اغتشاش حرکت میکنه و معترضین ساکت میکنه و متفرق
حسابِ «بازارِ معترض» از «آشوبگر» جداست
از فتوای تحریم تنباکو تا روزهای پرالتهاب انقلاب ۵۷؛ پژوهشگر تاریخ معاصر از نقش بازاریانی میگوید که هیچگاه مقابل دین و مردم نایستادند و همواره خار چشم دیکتاتورها بودند.
گروه فرهنگ خبرگزاری فارس: در طول تاریخ معاصر، بازار و بازاریان همواره در کنار روحانیت و مردم علیه استبداد مبارزه کردهاند. این پیوند، نه مقطعی بوده و نه احساسی؛ بلکه ریشهدار، عمیق و ساختاری است. در تاریخ معاصر ایران، هیچگاه شاهد آن نبودهایم که بازار بخواهد مقابل دین، دیانت یا منافع مردم بایستد. برعکس، هر جا پای حمایت از مردم، جریان انقلابی و مذهبی، و مبارزه با استکبار و استبداد در میان بوده، بازار یکی از ارکان اصلی صحنه بوده است.
*از فتوای تنباکو تا آتش زدن هزاران کیسه
یکی از روشنترین نمونههای این همراهی، ماجرای تحریم تنباکوست. زمانی که میرزای شیرازی، مرجع تقلید، فتوای حرمت استفاده از توتون و تنباکو به هر شکلی را صادر کرد تا شاه قاجار را وادار به لغو قرارداد استعماری با انگلستان کند، بازار با تمام توان پشت این فتوا ایستاد. در منابع تاریخی آمده است که یکی از تجار، برای آنکه شرکت انگلیسی از تنباکوی موجود محروم شود، دوازده هزار کیسه تنباکو را آتش زد. این اقدام نشان میدهد بازار در بزنگاهها فقط همراهی لفظی نداشت، بلکه حاضر بود هزینههای سنگین بدهد.در دوران مشروطه نیز بازار نقشی فعال و اثرگذار در تحولات سیاسی ایفا کرد. بازاریان در کنار روحانیت و مردم، جزو پایههای اصلی این جنبش بودند و حضور آنها در سازماندهی اعتراضات و حمایت از مطالبات مردمی، نقشی تعیینکننده داشت. بدون نقشآفرینی بازار، بسیاری از تحولات مشروطه اساساً قابل تصور نبود. حسین اصغری، پژوهشگر تاریخ معاصر، میگوید که «در دوره رضاشاه نیز بازار در مقاطع مختلف تاریخی در کنار روحانیت و مردم ایستاد. از ماجرای طرح جمهوری رضاخانی گرفته تا اعتراض به اهانت و سیلی زدن به شهید مدرس، نماینده مردم در مجلس.در بلوای نان و کمبود خوار و بار سال ۱۳۰۴ شمسی، در ماجرای رواج کلاه پهلوی در سال ۱۳۰۶ و در اعتراض به قانون منع حجاب، بازار واکنش منفی نشان داد. در موضوع منع حجاب، بهجز برخی فروشندگان لوازم آرایشی و لباسهای جدید، تجار، کسبه و مغازهداران در کنار مردم و روحانیت ایستادند و مخالفت خود را نشان دادند.»
نهضت ملی شدن نفت و اقتصاد بدون نفت
بازار در نهضت ملی شدن صنعت نفت نیز نقشی جدی و مؤثر ایفا کرد؛ نقشی که کمتر به آن پرداخته شده است. زمانی که در دوران نخستوزیری دکتر مصدق، نفت ایران تحریم شد، این بازاریان بودند که با گسترش صادرات غیرنفتی، فشار تحریمها را تا حدی خنثی کردند.آمارها نشان میدهد صادرات غیرنفتی کشور از ۴۳۹۰ میلیارد ریال در سال ۱۳۳۰ به ۸۴۲۵ میلیارد ریال در سال ۱۳۳۲ رسید. به عبارت دیگر، برای اولینبار ـ و شاید آخرین بار در تاریخ مکتوب اقتصاد ایران، تراز تجاری کشور بدون نفت و به همت بازاریان مثبت شد.در نهضت امام خمینی (ره) و پیروزی انقلاب اسلامی، نقش بازار کاملاً روشن و غیرقابل انکار است. از اعتراضات، اعتصابات و تظاهرات در برابر انقلاب سفید، دستگیری امام و حمله به فیضیه گرفته تا دوران تبعید، مراسم چهلم شهدا، واکنش به کشتار ۱۷ شهریور و تأمین هزینههای مالی انقلاب.بازاریان همچنین در رسیدگی به خانوادههای زندانیان سیاسی نقش مهمی داشتند و حضوری فعال و همهجانبه در نهضت اسلامی امام (ره) ایفا کردند.این همراهی البته بدون هزینه نبود. بازاریان در مقاطع مختلف خسارات زیادی متحمل شدند. در دورههایی که حکومت نظامی و منع عبور و مرور برقرار بود، مغازههای آنان مورد دستبرد قرار میگرفت، اما حکومت واکنشی نشان نمیداد. حتی میتوان گفت حاکمیت از هر ضربهای که به بازار وارد میشد، خرسند بود.
*از همدلیهایی که در تاریخ ماندگار شد تا ترس شاه
در کنار این فشارها، صحنههای زیبایی از همدلی و همکاری بازاریان در تاریخ ثبت شده است. یکی از نمونههای شاخص، ماجرای بازار امام رضا (ع) در مشهد در آستانه انقلاب اسلامی است؛ زمانی که کاسبان و مغازهداران در اعتراض به رژیم پهلوی چند روز مغازههای خود را بستند.در همان حال، از همصنفیها و سایر کسبه خواستند اگر در این مدت چکی دارند، در وصول آن کمی دست نگه دارند تا اعتصابات به نتیجه برسد و دیگران دچار آسیب نشوند.
از نگاه حسین اصغری، «بازار» در ایران صرفاً یک نهاد اقتصادی نبوده، بلکه در تاریخ معاصر نقش یک کنشگر اجتماعی ـ سیاسی سازمانیافته را ایفا کرده است. «پیوند ساختاری بازار با روحانیت که حتی در قرار گرفتن بازار در کنار مسجد جامع کنشگری میکند استقلال نسبی از دولت و شبکههای مالی و صنفی منسجم، باعث شده بازاریان در بزنگاههای تاریخی نقش تعیینکنندهای داشته باشند.همین ویژگیها باعث نگرانی دائمی شاه پهلوی از بازار شده بود. او بازار را تهدیدی جدی میدانست، تحقیرش میکرد و آن را نماد عقبماندگی و مانعی در برابر مدرنیته معرفی میکرد.اما بهواقع، در جامعهای که وسایل ارتباط جمعی، احزاب سیاسی و نهادهای مدنی وجود نداشت، بازار در کنار روحانیت نقش شبکه خبری، وسیله ارتباط جمعی و واسطه میان جامعه و سیاست را ایفا میکرد. تعطیلی بازار، حتی غیرسیاسیترین افراد جامعه را متوجه وجود یک اعتراض میکرد و آنها را به پرسش و کنجکاوی وامیداشت.»
*تفکیک اعتراض از اغتشاش
اصغری تاکید دارد که «حساب بازار و بازاری در طول تاریخ معاصر روشن و پاک است. به تعبیر رهبر انقلاب، با بازاریانی که بهحق اعتراض دارند باید گفتوگو کرد، صدای آنها را شنید و به مطالباتشان رسیدگی کرد؛ اما اغتشاشگر داستانی جداگانه دارد و باید با او برخورد کرد.»پایان پیام/#تفاوت_اعتراض_اغتشاش#اعتراض_بازاریان #خیابان #اغتشاش #تاریخ #پهلوی #شاه #رژیم_صهیونیستی
20:02 - 18 دی 1404
13 پاسخ
@hamed_am18 دی 1404در پاسخ بهاغتشاش گران همان هایی هستند که قبل از شروع اغتشاش ها، در فضای مجازی با جنگ روانی موجب افزایش قیمت دلار و طلا می شدند.حتی احتکار ها هم یک ضلع دیگر این پازل هست که همه با هم مرتبط هستند.
@user170910032130391017718 دی 1404در پاسخ بهفکر نمیکردین انقدر کار بالا بگیره. مردم معترض هستن. کسی حاضر نیست سر سوزنی از تصمیمات اشتباه عقب نشینی کنه. خب ساده ترین غذا که نیمرو هست الان ۲۰۰ هزارتومن هزینه داره. خون مردم رو تو شیشه کردن. الان که دیگه دولتمردها میدونن مردم برای چی معترضن. خب چرا هیچ کاری نمیکنن؟
@Jafariyan18 دی 1404در پاسخ بهواقعا مردم با حقوق ۱۰۰دلاری در ماه چیکارکنند . خیلی دیر شد . انرژی هستی الان چرا نمیاد سر سفره
@Ahvazi18 دی 1404در پاسخ بهالان چه فکری کردید برا معترضین؟ دولت چه فکری برا ارامش کرد؟ کی تو این وضعیت همه جیز رو یهو گرون میکنه
@user17435226022918 دی 1404در پاسخ بهتو عمرم تهران رو اینحوری ندیده بودم ، مسئولین چیکار کردن با مردم که اینجوری ریختن تو خیابون برای اعتراض ، اکثرا با زن و بچه هاشون تو خیابون بودن خدا به دادمون برسه به حق زهرا باید زودتر رسیدگی کنن حاکمان نظام
@SHKazemi_R18 دی 1404در پاسخ بهدو مجموعه فاسد بجان مردم افتاده اند: اولی مسئولین فاسدی که اقتصاد کشور را بهم ریخته اند و دومی آشوبگر مزدور اسرائیل که امنیت را نشانه گرفته است، از نیروهای انتظامی و قوه قضائیه می خواهیم اگر زورتون به گروه اول نمی رسد لااقل گروه دوم را با تیر بزنید. 🙏
@palestine19 دی 1404در پاسخ بهاین اغتشاشو ها عینه تروریست میمونن پول گرفتن آشوب قتل و غارت و خشونت کنن باید با شدید ترین شکل ممکن باهاشون برخورد کرد.
@far5519 دی 1404در پاسخ بهاونا که خیال کردن چندتا بچه قرتی میتونن غلطی کنن یه مشکل مغزی دارن . حالا نظام حاکم کاری کرد که هیچ ولی نشد خودمون در خدمتیم ! ببینیم چند دقیقه توان دارن و اخرش شلوار پا کی هست و کی نیست !