کاسبیِ یلدایی بلاگرها؛ از تبلیغ آجیل تا بزک و دوزک

در بلندترین شب سال که قرار است گرم‌ترین دورهمی‌های خانوادگی شکل بگیرد، اینستاگرام مملو از تصاویر سفره‌های پرزرق‌وبرق بلاگرهاست؛ از آجیل‌های چندمیلیونی و میوه‌آرایی‌های حرفه‌ای تا لباس‌های لاکچری که اغلب در قالب تبلیغات اسپانسری ارائه می‌شوند. پشت این تصاویر چشم‌نواز، اما سازوکاری نانوشته جریان دارد که شب یلدا را از یک آیین مردمی به ویترینی نمایشی و دور از دسترس بخش بزرگی از جامعه تبدیل کرده است.
گروه فرهنگ خبرگزاری فارس: شب یلدا، برای سال‌های طولانی، نه مسابقه تجمل بود و نه نمایش دارایی. یک بهانه ساده بود برای کنار هم نشستن؛ برای طولانی‌تر شدن گفت‌وگوها، شنیدن خاطره‌ها و گرم ماندن دل‌ها در بلندترین شب سال.اما حالا، در آستانه یلدا، کافی است نگاهی به اینستاگرام بیندازیم تا با تصویری کاملاً متفاوت روبه‌رو شویم: سفره‌هایی که بیش از آن‌که بوی صمیمیت بدهند، بوی نورپردازی آتلیه می‌دهند؛ لباس‌هایی که بیش از آن‌که نشانی از سنت داشته باشند، یادآور قراردادهای تبلیغاتی‌اند و بلاگرهایی که یلدا را نه زندگی می‌کنند، بلکه می‌فروشند.

*یلدای ساده‌ای که ساده نبود، اما صمیمی بود

برای نسل‌های قدیمی‌تر، یلدا نه با «پکیج» تعریف می‌شد و نه با «تم». یک مشت تخمه، دو انار، گاهی هندوانه‌ای که تا از اواخر تابستان با فوت و فن تا شب یلدا نگهش می‌داشتند، گندم برشته، سوهان عسلی دست‌ساز و چراغی که خانه را گرم می‌کرد. مهم، دور هم بودن بود؛ نه این‌که سفره چقدر رنگ داشته باشد یا عکس‌ها چقدر لایک بگیرند. اما این تصویر آرام و بی‌ادعا، امروز زیر فشار نسخه‌ای جدید از یلدا در حال محو شدن است؛ نسخه‌ای که بلاگرها با دقت، وسواس و قراردادهای چندمیلیونی آن را طراحی و بازتولید می‌کنند.

*یلدا در قاب اینستاگرام؛ آیین یا پروژه تبلیغاتی؟

در روزهای پایانی پاییز، اینستاگرام پر شده است از بلاگرهایی که برای «تولید محتوای یلدایی» به آتلیه‌های لاکچری می‌روند، سفره‌هایی که تمام اجزایش تبلیغ است، از آجیل و میوه‌آرایی گرفته تا ظروف، شمع، رومیزی و لباس و حتی لوازم آرایش. ویدئوهایی متعددی با هشتگ «یلدای خاص» و «یلدای لاکچری» منتشر می‌شوند، اما واقعیت کمتر دیده‌شده پشت این ویدئوها اینجاست که بسیاری از این محتواها با لباس‌های اجاره‌ای، در دکورهای عاریه‌ای و با محصولات رایگان یا حتی دستمزدهای چندمیلیونی تولید می‌شوند. به بیان دیگر، بلاگر نه میزبان یلداست و نه شرکت‌کننده در آن؛ او ویترین تبلیغاتی شب یلداست.

*تبانی نانوشته؛ بلاگر، برند و حذف واقعیت

میان بلاگرها، آتلیه‌ها، فروشندگان آجیل، میوه‌آرایی و پوشاک، یک تبانی نانوشته شکل گرفته است: بلاگر در ازای دریافت پول، تصویری غیرواقعی از «یلدای ایده‌آل» به خورد مخاطب می‌دهد. این تصویر اما هیچ نسبتی با زندگی بخش بزرگی از جامعه ندارد؛ جامعه‌ای که درگیر فشار اقتصادی است و شب یلدا برایش بیش از هر چیز، فرصتی کوتاه برای کنار خانواده بودن و شادی و دلگرمی است، نه صحنه‌ای برای رقابت در تجمل.

*خشونت نرمِ لایک‌ها؛ وقتی تجمل، معیار می‌شود

مشکل این محتواها فقط «تبلیغ» نیست؛ مسئله، نرمال‌سازی تجمل است. وقتی بلاگرها، ناخواسته یا آگاهانه، یک مدل خاص از یلدا را به‌عنوان الگوی مطلوب جا می‌اندازند، نتیجه‌اش چیزی فراتر از سرگرمی است: شکل‌گیری چشم‌وهم‌چشمی، احساس ناکافی بودن در خانواده‌ها، فشار روانی، به‌ویژه بر والدین، ناامیدی و فاصله‌ گرفتن از اصل آیین! بسیاری از مردم معتقدند این تصاویر، «یلدا را از دسترس» خارج کرده و آن را به جشن اقلیتِ برخوردار تبدیل کرده است.

*وقتی فرهنگ، ابزار دیده‌شدن می‌شود

نکته متناقض ماجرا آنجاست که بسیاری از این بلاگرها، خود را «حامی فرهنگ و تمدن ایرانی» معرفی می‌کنند؛ در حالی که حتی آشنایی دقیقی با فلسفه شب یلدا ندارند. برای آن‌ها، یلدا فرصتی طلایی برای افزایش تعامل، جذب فالوور و بستن قراردادهای تبلیغاتی است. فرهنگ، در این میان، به ابزاری برای دیده‌شدن تبدیل شده؛ پوسته‌ای زیبا، اما تهی از معنا.

*اصل ماجرا کجاست؟ دورهمی یا دوربین؟

بسیاری از آیین‌های ایرانی، از جمله شب یلدا، قرار است امید و همدلی را تقویت کنند. اما انتشار بی‌وقفه تصاویر میزهای رنگارنگ، ویدئوهای تدوین‌شده و دورهمی‌های نمایشی، اصل ماجرا را تحت‌الشعاع قرار داده است. یکی از آسیب‌های جدی که مردم به آن اشاره می‌کنند، اشتراک‌گذاری افراطی تصاویر در فضای مجازی است؛ جایی که لحظه‌ها دیگر برای «زیستن» ثبت نمی‌شوند، بلکه برای «نمایش دادن» ساخته می‌شوند. حجت‌الاسلام روح‌الله دوستی، مشاور و کارشناس مذهبی، معتقد است: «فضای مجازی و تبلیغات بلاگرها نقش جدی در کم‌رنگ شدن بسیاری از سنت‌ها، به‌ویژه در شب یلدا، داشته است. ما بدون پالایش، الگوهای فرهنگی وارداتی را پذیرفته‌ایم و در مقابل، نتوانسته‌ایم از سنت‌های خودمان پاسداری کنیم.» او تأکید می‌کند: «نبود فرهنگ‌سازی درست، باعث شده چشم‌وهم‌چشمی‌ها و تصاویر پرزرق‌وبرق، مسیر یلدا را به سمتی ببرند که با روح این آیین هم‌خوانی ندارد. در این فضا و در میان جمع اینفلوئنسرها مهم نیست چه جشنی برگزار می‌کنیم؛ مهم این است که چه بازخوردی می‌گیریم.»

*دکمه توقف؛ پیشنهادی برای بازگشت به یلدا

شاید بد نباشد، حداقل در شب یلدا، دکمه توقف رصد بلاگرها را فشار دهیم، نه از سر حذف فضای مجازی، بلکه برای بازپس‌گیری معنا. یلدا، اگر قرار است زنده بماند، باید دوباره به خانه‌ها برگردد؛ به گفت‌وگوها، به خاطره‌ها، به همان سادگی‌هایی که نه اجاره‌ای بودند و نه تبلیغاتی. اگر یلدا به صحنه نمایش تجمل و رقابت لایک‌ها تبدیل شود، چیزی از آن باقی نمی‌ماند جز تصاویری زیبا و معنایی تهی. شاید وقت آن رسیده که یلدا را از قاب‌های براق اینستاگرام پس بگیریم و دوباره، ساده و صمیمی، کنارش بنشینیم؛ همان‌طور که رسم‌مان بوده است، نه آن‌طور که بلاگرها به نمایش می‌گذارند. یلدا آمده است تا بگوید حتی یک دقیقه بیشتر کنار هم بودن را باید جشن گرفت، بیایید امسال قدر این یک دقیقه را بیشتر بدانید و با تجمل و چشم و هم چشمی خرابش نکنید. پایان پیام/#بلاگر #شب_یلدا #یلدا #تزئین_شب_یلدا #عکش_شب_یلدا #پاییز #اینستاگرام #تبلیغ_لباس #بیوتی_بلاگر #اینفلوئنسر
18:09 - 26 آذر 1404
فرهنگ
اندیشه




14 پاسخ

@user17651908659926 آذر 1404
در پاسخ به
شما قیمت ارز و دلار و طلا رو دریاب، سرتو از زندگی بقیه بکش بیرون، مردم دارن نابود میشن شما دنبال زیر بغل مار میگردی

تصویر نمایه‌ی ‌فرید کیومرثیان‌
@Kiumarseyan26 آذر 1404
در پاسخ به

توسعه مصرف ماهی، میگو و بلدرچین؛ راهکار کاهش قیمت گوشت قرمز و تقویت سلامت جامعه

.
مطالبه

ماهی، میگو و بلدرچین جایگزین گوشت منجمد در سبد کالا شود

حمایت هدفمند از تولید داخلی، به‌ ویژه در حوزه آبزی‌پروری مانند ماهی‌های از جمله غزال‌آلا (آب شیرین و آب شور (شوریده)) ، میگو، و نیز پرورش بلدرچین که امروز از نظر قیمتی با مرغ رقابت می‌کند، می‌تواند نقشی مؤثر در ارتقای سلامت جامعه ایفا کند. این محصولات با دارا بودن پروتئین بالاتر، اسیدهای چرب مفید مانند امگا ۳ و ویتامین D، و در عین حال چربی و کلسترول کمتر نسبت به گوشت گاو و گوسفند، جایگزینی سالم‌تر برای تأمین نیازهای تغذیه‌ای محسوب می‌شوند؛ به‌گونه‌ای که در برخی موارد، میزان پروتئین و ریز مغذی‌های ویتامین آن‌ها تا چند برابر بیشتر است. گسترش مصرف این منابع پروتئینی، ضمن تقویت سلامت عمومی، به کاهش تقاضا برای گوشت قرمز منجر شده و در نتیجه می‌تواند به تعدیل قیمت گوشت گاو و گوسفند در بازار کمک کند. افزون بر این، توسعه زنجیره تولید داخلی از خوراک دام و آبزیان تا فرآوری و عرضه نهایی، مانع خروج ارز از کشور شده و زمینه‌ساز اشتغال‌زایی گسترده پایدار در بخش‌های مختلف تولید و صنایع وابسته خواهد بود. توسعه مصرف ماهی، میگو و بلدرچین؛ راهکار کاهش قیمت گوشت قرمز و تقویت سلامت جامعه حمایت از تولید و مصرف ماهی‌های پرورشی، میگو و بلدرچین به‌عنوان جایگزین گوشت گاو و گوسفند منجمد وارداتی با تأمین پروتئین و امگا۳ بیشتر، چربی و کلسترول کمتر، ضمن ارتقای سلامت جامعه، موجب کاهش تقاضای گوشت قرمز، تثبیت قیمت‌ها، جلوگیری از خروج ارز و ایجاد اشتغال پایدار در زنجیره تولید داخلی می‌شود.

وزارت رفاه و تامين اجتماعي، میادین میوه و تره‌بار، وزارت صمت و سازمان تعزیرات حکومتی، معاون اجرایی ریس جمهور

100
گزارش از مطالبه
1000
پیگیری از مسئول مربوطه

نمایش گزارش


تصویر نمایه‌ی ‌احمد وزینی اسحقی‌
@Tehrah779426 آذر 1404
در پاسخ به
به احترام دورهمی گرم و بیاد ماندنی شب یلدا باید از فضای مجازی به فضای واقعی و واقعیت زندگی کوچ کنیم واز صحبت های چشم در چشم عزیزان زندگی خود لذت ببریم .

تصویر نمایه‌ی ‌بهار محمدی‌
@delina26 آذر 1404

یلدا؛ گران ترین شب سال

#یلدا_تون_مبارک

تصویر نمایه‌ی ‌promise loyal‌
@aeronat26 آذر 1404
در پاسخ به
بیشتر یاد ردروم هالیوود میفتم. نماهای قرمز رنگ پر از خون و خشم و جنایت

تصویر نمایه‌ی ‌کورش مرادی‌
@Koorosh26 آذر 1404
در پاسخ به
رسوم مباح و سالمی مثل شب یلدا رو باید ایرانی و فرهنگی و ملی نگه داشت و تقویت کرد و مانع آلوده شدنشون به اعمال و رفتار نامناسب و تجمّلاتی شد. با این روش میشه در مقابل رسوم غربی بیگانه و بی‌ارزش و بی‌هویت مثل هالوین و ولنتاین و ... مردم و کشور و فرهنگ رو مقاوم و به داشته‌های خود مفتخر و فرهنگ غنی ایرا…نمایش بیشتر

@user17078464903726 آذر 1404
در پاسخ به
بعضی هاشون شبیه عفریت من الجن هستن!

تصویر نمایه‌ی ‌فرهاد کوه کن‌
@user17650339842126 آذر 1404
در پاسخ به
متاسفانه حکومت و دولت سالها با رسوم ایرانی جنگیدن و خط قرمزهای افراطی ایجاد کردن و الان دیگه هیچ گونه مرجعیتی در این موارد ندارن و خیلی از مردم درست یا غلط راه خودشونو میرن

@MohammadRezaEmami26 آذر 1404
در پاسخ به
انتشارِ گناه خود گناه است. به فکر راه حل باشید.پخش کردنِ زندگی خصوصیِ مردم چه سودی دارد و چه مشکلی را حل می کند؟ مردم این مسائل را می دانند. چرا عکس هایی که گناه آلود است عادی سازی می کنید و به اسمِ خبر برای مردم پخش می کنید. کمی فکر کنید دارید چکار می کنید. عمدیِ یا سهویِ؟

@Baaashraaaaaam26 آذر 1404
در پاسخ به
کلا از نظر فارس هر درامد برای اشخاص و شرکتهای خصوصی نا مشروع است و هرروز یک مقاله راجع به درامد یک شخص یا شرکت مینویسدولی برا خودش کسب درامد خوب است هر صفحه فارس که باز میکنی پر تبلیغات کسب وکارهای غیر مولد است اگر تبلیغات بده برا شما هم بده

@minevisameshgh27 آذر 1404
فرهنگ عمومی خود به خود با گفتاردرمانی و اندرز به مردم درست نمیشه. مردم قدرتی در این زمینه ندارن. همانقدر که حکومت ایران رو از تنظیم فضای مجازی و غیرمجازی بیرون کردید، همانقدر در را به تجاوز حکومت بیگانه یا هرج‌ومرج و تفرقه حکومت‌های محلی باز کردید. محیط جامعه در خلأ نیست و هیچگاه بدون حکومت باقی نمی…نمایش بیشتر

تصویر نمایه‌ی ‌سیدحسین قائمی‌
@svassm27 آذر 1404
در پاسخ به
این جماعت از همه چیز کاسبی می کنند یلدا و محرم و اربعین هم نداره

تصویر نمایه‌ی ‌...ـــ ...--‌
@motevaselian27 آذر 1404
در پاسخ به
مقصر اصلی این چیزا مرد های بیغیرت هستند