مقاومت پس از فقدان، حزبالله چگونه دوباره قد کشید؟
پس از شهادت سیدحسن نصرالله و فشارهای فزاینده برای تضعیف و خلعسلاح حزبالله، ضاحیه جنوبی بیروت صحنهای از سوگ، بازسازی و تجدید عهد شد؛ جایی که این جنبش کوشید نشان دهد فقدان رهبر، پایان راه نیست و مقاومت همچنان میتواند از دلِ بحران دوباره قد بکشد.
گروه تحلیل بینالملل: اوضاع در ضاحیه جنوبی بیروت اینبار متفاوتتر از قبل نشان میداد؛ سوگواری عمیقتر و ابعاد درد گستردهتر بود. با شهادت "سید" آن روحیه اطمینانبخشِ «نصرالله» دیگر به ظاهر دیده نمیشد. اکنون رهبری جدید با چالشهایی دشوار روبرو بود؛ از بازسازی تشکیلاتی تا بازگرداندن روحیه مقاومت. در این شرایط مخالفان داخلی، فرصت را برای هجوم به سلاحِ حزب غنیمت شمردند تا شاید ابتدا مقاومت را خلعسلاح و سپس نابود کنند.بیداریِ زودهنگام؛ حزبالله همچنان در ضاحیه استدر ۱۳ مه ۲۰۲۵، درحالی که دولت لبنان بر خلعسلاح حزبالله تأکید داشت، سفر شهید «علی لاریجانی» به بیروت پیامی روشن از سوی تهران داشت: ایران از سلاح حزبالله حمایت میکند. این تلاشها با هدف احیای بازدارندگی انجام میشد؛ اسرائیل و آمریکا که از این امر آگاه بودند.فرمایشات صریح «آیتالله مجتبی خامنهای» مبنی بر ادامهٔ سیاست حمایت از مقاومت، همهٔ نقشههای آمریکا و اسرائیل را بر هم زد. حزبالله که پیشتر در برابر نقضهای مکرر آتشبس خویشتنداری کرده بود، سرانجام سکوت خود را شکست و در مارس ۲۰۲۶، با انجام ۱۵ حملهٔ پهپادی و موشکی به مراکز استراتژیک، از جمله مقر ستاد کل در «تلهشومیر» و سامانههای راداری گنبد آهنین، ورود خود به جنگ در کنار ایران را اعلام کرد.
شیخ نعیم قاسم با انتقاد شدید از همسویی برخی جریانهای داخلی لبنان با خواستههای اسرائیل برای خلعسلاح مقاومت، اعلام کرد که حزبالله تنها با کشته شدن آخرین رزمندهاش سلاح را زمین خواهد گذاشت. اکنون جنبش در آستانهٔ ورود به یک «جنگ سرنوشتساز و باز» با اسرائیل قرار دارد؛ جنگی که با وجود ضربات سنگین دو سال اخیر، قرار است بار دیگر توان نظامی آن را به نمایش بگذارد و بر ماهیت وجودیاش بهعنوان سد اصلی در برابر اشغالگری تأکید کند؛ موضعی که با صراحت و قاطعیت بیان شد.تأسيس جديد - قديمدرحالیکه همه حزبالله را تضعیفشده و در هم شکسته تصور میکردند، حزبالله پس از درس گرفتن از جنگ ۷ اکتبر بهطور جدی درحال بازسازی و نوسازی نظامی خود بود. براساس روایت رویترز و برخی مراکز تحلیلی اسرائیلی، حزب با تکیه بر ظرفیتهای خود، ماهها صرف تجدید زرادخانهٔ موشکی و پهپادیاش کرد تا برای دور جدید جنگ با اسرائیل آماده باشد. مراسم تشیع سید: تجدید عهد بر ادامه مقاومتمراسم تشییع سیدحسن نصرالله و سیدهاشم صفیالدین در ضاحیهٔ جنوبی بیروت، صحنهای باشکوه و عاطفی بود که با حضور دهها هزار نفر برگزار شد. «سید» برای حزبالله تنها یک رهبر سیاسی یا نظامی نبود، بلکه فراتر از یک پدر معنوی، نقشی پیچیده و چندلایه در عرصههای فکری، اجتماعی، امنیتی و نظامی داشت؛ از همین رو، فقدان او خلأیی بزرگ و دشوارجبرانناپذیر بهجا گذاشت.
با اینحال، حتی «نبود» سید نیز برای اسرائیل نگرانکننده بود؛ و این ترس را میشد در تلاش برای محدود کردن مراسم تشییع، بهوضوح دید. با وجود این فشارها، مراسم با شکوهی کامل برگزار شد و حملات هوایی و پرواز جنگندهها در ارتفاع پایین نیز نتوانست خللی در حضور مردم ایجاد کند؛ چراکه آنان نه برای تشییع پیکر یک فرد، بلکه برای «تجدید عهد بر ادامهٔ مقاومت» آمده بودند تا آن مراسم نقطه «تولد دوباره حزبالله» بود.سلاحی که نه برای بقا که برای پیروزی مقاومت در شرایطی که حزبالله زیر فشار فزایندهٔ آمریکا برای «خلعسلاح» قرار داشت و حتی برای این موضوع جدول زمانی نیز تعیین شده بود، شیخ نعیم قاسم تأکید کرد که «مقاومت بخشی از توافق طائف است» و از همین رو، خلعسلاح را مسئلهای غیرقابل رأیگیری دانست؛ هرچند درِ گفتوگو را نیز نبست.با این حال، فشارهای سیاسی بر حزبالله هر روز بیشتر میشد و حتی بحثهایی دربارهٔ واگذاری بخشی از سلاحهای سنگین و تهاجمی، مانند موشکهای دقیق و پهپادها، در فضای سیاسی و رسانهای مطرح بود. اما با ورود دوبارهٔ حزبالله به میدان جنگ، این گروه نشان داد که سلاح خود را تحویل نخواهد داد و آن را نه صرفاً ابزاری برای بقا، بلکه سازوکاری برای بازدارندگی و پیروزی میداند؛ ابزاری که هم در برابر اسرائیل، با وجود ادامهٔ نقض آتشبس و ترورها، و هم در برابر طرحهای واشنگتن برای جابهجایی نیروها یا خلعسلاح تدریجی مقاومت معنا پیدا میکند؛ طرحهایی که هدف نهاییشان باز کردن راه برای اسرائیل در جنوب لبنان است.
حضور دوبارهٔ حزبالله در میدان، آن هم با قدرتی بیش از گذشته، بسیاری از محاسبات داخلی و خارجی دربارهٔ ضعف یا فرسودگی آن را بر هم زد و نشان داد که سلاح مقاومت همچنان بخش اصلی قدرت و راهبرد این جریان است. در همین چارچوب، آتش جنگ منطقهای، ایستادگی نظام ایران و تداوم وضعیت مقاومت در جنوب لبنان نشان میدهد که اهداف واشنگتن و تلآویو به این آسانی دستیافتنی نیست؛ بلکه چهبسا این روند به زیان خودشان تمام شود و حتی ائتلافهای ریشهدارشان در منطقه را نیز متزلزل کند.همانطور که نظام ایران در حال سازگار شدن با جنگ، مقاومت و ایستادگی، و پذیرش نوعی دکترین «موزاییکی» است که عمر نظام را طولانیتر و آن را در برابر ضربات هوایی مقاومتر میکند، حزبالله نیز نوعی «تولد دوباره» را تجربه میکند. در نبردهای اخیر جنوب لبنان، این گروه با ایستادگی قابلتوجهی ظاهر شده و تصاویر تانکهای سوختهٔ اسرائیل بار دیگر خاطرهٔ جنگ ۳۳ روزه را زنده کرده است؛ جنگی که در آستانهٔ بیستمین سالگرد خود، همچنان یادآور برهم خوردن معادلات آن زمان برای اسرائیل است.
15:52 - 4 آوریل 2026
