قوم برگزیده
✍️وحید رجب خانیدر تاریخ پر فراز و نشیب ملتها، گاه دورههایی فرا میرسد که رنج و آزمون، چنان با سرنوشت یک قوم در هم تنیده میشود که دیگر نمیتوان آن ملت را تنها ناظر حادثه دانست؛ بلکه به بازیگر و حامل پیامی تاریخی بدل میشود. در ماههای اخیر، ایران بار دیگر در میانه رویدادهایی قرار گرفت که مرز میان «امتحان» و «انتخاب» را روشنتر کرد. از هم آوایی مردم در برابر فشارها و بحرانهای امنیتی و اقتصادی، تا عمق ایستادگی در میدانهای دفاع، علم، دیپلماسی و فرهنگ، پدیدار شد که ایران صرفاً کشوری در خاورمیانه نیست، بلکه تجسم یک «قوم مسؤول» است؛ قومی که گویی تقدیر تاریخیاش، بر دوش کشیدن رسالتی معنوی و تمدنی است.مفهوم «قوم مسؤول» یا «قوم برگزیده» در اندیشه الهی و فلسفه تاریخ، مفهومی دوگانه است: از سویی اشاره به برتری ذاتی ندارد، بلکه گویای مسئولیت سنگینتری است که بر دوش او نهاده میشود؛ از سوی دیگر، این برگزیدگی زمانی معنا مییابد که ملت در موقعیتهای بحرانی، از آزمون سربلند بیرون آید.در ماههای گذشته، ایران با مجموعهای از حوادث و چالشهای چند وجهی رو به رو بود؛ از تحولات امنیتی و منطقهای گرفته تا جنگ روانی رسانهای و فشارهای اقتصادی. در این میان، جامعه ایرانی نشان داد که ریشههای فرهنگی و تاریخیاش هنوز با مفاهیمی چون مقاومت، امید، و بازسازی درونی پیوند خورده است. ادبیات مقاومت و ایستادگی در شعر و نثر معاصر، آیینهای جمعی و مذهبی که حس همبستگی را تقویت میکنند، و حافظه تاریخی ایرانیان در مواجهه با جنگ و تحریم، همگی در حفظ این پیوند سهیم بودهاند.
در همین دوران، جلوههایی از شکوفایی علمی، همبستگی ملی و کنش تمدنی در برابر نظم ناعادلانه جهانی، معنا پیدا کرد. پیشرفتهای دانش بنیان، حضور نخبگان در دانشگاهها و تلاش برای کاهش وابستگی در حوزههای تخصصی، نشان داد که ایران صرفاً در عرصه دفاع میدانی، بلکه در عرصههای علمی نیز ظرفیت تاب آوری و پیشرفت دارد. همچنین، مواسات و همیاری داوطلبانه مردمی در شرایط سخت، ایستادگی خانوادهها در برابر بحران، و تداوم زندگی عادی در کنار اضطراب عمومی، مصادیق روشنی از سرمایه اجتماعی و تاب آوری جامعه بود.اگر به تاریخ بنگریم، هر بار که ایران در معرض بحرانهای بزرگ قرار گرفته، پاسخ او نه تسلیم، بلکه تعالی بوده است. از ویرانی مغول تا تحریمهای مدرن، از انزوا در قرون گذشته تا حضور فعال در معادلات جدید منطقهای؛ ایران هر بار خود را بازیابی کرده و با زبانی تازه از عدالت، معنویت و هویت سخن گفته است. در این میان، مجاهدت رزمندگان و نیروهای حاضر در میدان، بخشی از حافظه اخلاقی و تاریخی ملت است که در آن، دفاع از سرزمین با صبر، فداکاری و احساس مسئولیت جمعی پیوند میخورد.این برگزیدگی نه از نژاد یا خون، بلکه از «فرهنگ» برمیخیزد؛ فرهنگی که توان پیوند دادن عقل و ایمان، سنت و نوگرایی، و ملیت و انسانیت را دارد. در جهان امروز که بسیاری از جوامع گرفتار دوگانگی خودی و غیر خودی شدهاند، ایران میکوشد الگوی «قوم مسؤول» باشد؛ ملتی که رسالتش نه تسلط، بلکه تبیین و توازن است؛ که استقلال تصمیمگیری را در برابر فشارهای بیرونی حفظ میکند و به دنبال حفظ معنا در عصر بیمعنایی و دفاع از کرامت در جهان مصرف زده است.
ایران اگر برگزیده است، نه به سبب امتیازی خدادادی، بلکه به سبب بار مسئولیتی است که تاریخ و فرهنگ بر دوش او گذاشتهاند. برگزیدگی حقیقی، آزمونی مداوم است؛ و شاید همین روزها که کشور در معرض فشارهای بیرونی و تحولات پیاپی قرار دارد، فرصت تازهای برای درک این مأموریت تاریخی فراهم آمده باشد؛ تا ایرانیان خود را نه قربانی حوادث، بلکه حامل پیامی نو برای آینده جهان بدانند. پیامی مبتنی بر ایستادگی، خردورزی، مسئولیتپذیری و ایمان به کرامت انسان.
17:02 - 30 اردیبهشت 1405