از «قانون سیندرلا» تا ممنوعیت گوشی در کلاس
نیمهشب که میرسید، باید دست از بازی میکشید. صفحه خاموش میشد، اتصال قطع میشد و هیجان رقابت آنلاین جایش را به سکوت اتاق میداد. اگر این را بشنویم، شاید ذهنمان بیاختیار به سمت کشوری مثل کره شمالی برود. اما این قوانینی است که در کره جنوبی، یکی از دیجیتالیترین جوامع جهان، اجرا شده است.
فارس-گروه نوجوان: در سال ۲۰۱۱، دولت کره جنوبی قانونی را اجرا کرد که به نام قانون خاموشی Shutdown Law به صورت غیررسمی به «قانون سیندرلا» مشهور شد؛ لقبی الهام گرفته از داستان سیندرلا که باید پیش از نیمهشب مهمانی را ترک میکرد. عنوان رسمی این مقرره Youth Protection Revision Act بود. بین ساعتهای ۰۰:۰۰ تا ۰۶:۰۰، دسترسی به بازیهای آنلاین برای تمام افراد زیر شانزده سال مسدود میشد. این قانون خاموشی فقط بازیهای آنلاین را هدف قرار میداد و شامل بازیهای کنسولی و موبایلی نمیشد. بااینحال، به دلیل دشواری اجرای قانون در برخی موارد، تصمیم گرفته شد دسترسی به تمام بازیهای بعضی شرکتها، مانند Xbox Live یا PlayStation Network، به طور کامل مسدود شود.
پس از ۲ سپتامبر ۲۰۱۴، والدین میتوانستند درخواست دهند که فرزندشان از شمول این قانون مستثنا شود.
اما زندگی دیجیتال، مثل هر افسانهای، پیچیدهتر از یک طلسم نیمهشب است. نوجوانان راههای دورزدن محدودیت را پیدا کردند، گروهی از شرکتهای بازیسازی کرهای علیه این قانون شکایت حقوقی ثبت کردند. در نهایت، کره جنوبی در ۲۰۲۱ این قانون را کنار گذاشت و اعلام کرد مسئولیت مدیریت زمان باید بیشتر به خانوادهها و ابزارهای کنترل والدین سپرده شود. بااینحال، داستان «محدودیتگذاری» تمام نشد.
در میانه دهه ۲۰۲۰، تمرکز از بازیهای آنلاین به حضور دائمی در شبکههای اجتماعی و گوشیهای هوشمند چرخید. از سال ۲۰۲۶، کره جنوبی اجرای ممنوعیت استفاده از تلفن همراه در کلاسهای درس را آغاز کرده است؛ اقدامی که هدفش بازگرداندن تمرکز به فضای آموزشی است. این بار دیگر صحبت از چند ساعت محدودیت نبود بلکه از مرزی روشن میان کلاس درس و گردش در فضای مجازی حرف میزدند. پژوهشگران معتقدند اگر مدرسه نتواند حبابی امن برای تمرکز بسازد، هیچ برنامه درسیای دوام نمیآورد.
کره جنوبی تنها کشوری نبود که به فکر کشیدن چنین مرزهایی افتاد. در فرانسه سالهاست استفاده از تلفن همراه در مدارس ابتدایی و راهنمایی محدود شده و قانونگذاران درباره سختگیری بیشتر بر دسترسی سنی به شبکههای اجتماعی بحث میکنند. در استرالیا نیز مقررات سختگیرانهتری برای پلتفرمها و سن کاربران پیشنهاد و اجرا شده تا شرکتها مسئولیت بیشتری در قبال کاربران کمسنوسال بپذیرند. حتی در چین محدودیتهای زمانی برای بازیهای آنلاین نوجوانان وضع شده که ساعات مشخصی در هفته را مجاز میداند. هر کشور با منطق و زمینه فرهنگی خود، اما با یک نگرانی مشترک که نوجوانان بیش از آنکه در حیاط مدرسه بدوند، در راهروهای مجازی پرسه میزنند. در گزارش بعدی به این موضوع پرداخته میشود.
کارشناسان درباره مفیدبودن این اقدامات همنظر نیستند. گروهی از روانشناسان رشد میگویند محدودیتهای ساختاری مثل ممنوعیت گوشی در کلاس میتواند به بهبود توجه، کاهش اضطراب اجتماعی و تنظیم بهتر خواب کمک کند. آنها به پژوهشهایی اشاره میکنند که میان استفاده زیاد از شبکههای اجتماعی و افت تمرکز یا اختلال خواب همبستگی نشان دادهاند.
در مقابل، منتقدان هشدار میدهند که «ممنوعیت» بهتنهایی مهارت «خودتنظیمی» را نمیسازد. اگر نوجوان یاد نگیرد چرا و چگونه مصرف دیجیتال خود را مدیریت کند، با برداشتهشدن نردهها ممکن است دوباره به همان الگوهای قبلی برگردد. برخی پژوهشگران حوزه رسانه نیز تأکید میکنند که کیفیت استفاده مهمتر از کمیت آن است. گفتوگوهای معنادار، تولید محتوا، و یادگیری آنلاین را نمیتوان با اسکرولکردن های بیهدف یکی دانست. به باور آنان، راهحل ترکیبی است از آموزش سواد رسانهای، مشارکت والدین، و طراحی مسئولانهتر پلتفرمها.
شرکتها در واکنش به فشارهای قانونی، ابزارهای «کنترل والدین»، گزارش زمان استفاده، و تنظیمات حریم خصوصی پیشرفتهتری ارائه کردهاند. برخی کشورها تلاش کردهاند بهجای تمرکز بر کاربر نوجوان، مسئولیت را متوجه خود پلتفرمها کنند. شفافیت الگوریتمها، محدودیت اعلانهای شبانه و پیشفرضهای ایمنتر برای حسابهای کمسنوسال.
10:52 - 27 بهمن 1404