تهیهکننده انیمیشن: در جشنواره فجر تعداد انیمیشنها بیشتر خواهد شد
مهدی جعفری جوزانی، تهیهکننده انیمیشن درخصوص وضعیت آثار پویانمایی در جشنواره فیلم فجر گفت: باخبر هستم که تیمهای دیگری در تلاش هستند تا آثار خود را به جشنواره فیلم فجر برسانند. فکر میکنم امسال جشنواره به نسبت سال گذشته، شاهد تعداد بیشتر انیمیشن باشد.
خبرگزاری فارس-گروه هنر و رسانه: در سالهای اخیر انیمیشن ایران به نوعی توانسته است با کیفیت بخشی به ظرفیتهای فنی و تکنیکی خود، آثاری خلق کند که حتی در جشنوارههای جهانی مخاطب خاص خود را شناسایی کند. با این حال با چالشهایی چون ریسک سرمایه گذاری در این حوزه، فقدان سیاستهای منسجم حمایتی و ... دست و پنجه نرم میکند.
با وجود این موانع جریان انیمیشن در ایران متوقف نشده و حتی در برخی مقاطع نشانههایی از بلوغ را به نمایش گذاشته است. امروز دیگر انیمیشن صرفا یک سرگرمی کودکانه تلقی نمیشود؛ بلکه به رسانهای اثرگذار برای روایت داستانهای بومی، بازنمایی هویت فرهنگی و حتی طرح مسائل اجتماعی تبدیل شده است. نسل تازهای از انیماتورهای جوان با تکیه بر دانش و استفاده از فناوریهای نوین در این عرصه تلاش کردهاند فاصله بین کیفیت تولیدات داخلی و استانداردهای جهانی را کاهش دهند.
خلق یک اثر انیمیشنی برخلاف تصور فرآیندی زمان بر و پرهزینه است که به مراحلی چون ایده پردازی، طراحی، صداگذاری، سرمایه گذاری و ... نیاز دارد. در چنین اتمسفری عدم حمایتهای پایدار سبب میشود بسیاری از پروژههای انیمیشنی فرصت رسیدن به مرحله تولید را پیدا نکنند.
از سویی دیگر بازار جهانی انیمیشن در حال رشد است و کشورهایی که زمانی سهم اندکی از این صنعت داشتند اکنون به بازیگرانی تبدیل شدهاند. این رقابت، ضرورت توجه به انیمیشن و اقتصاد آن را دوچندان میکند.
در چنین روزگاری آینده انیمیشن ایران بیش از هر زمان دیگری به تصمیمهای گرفته شده وابسته است؛ تصمیمهایی که میتوانند این هنر پویا را از مراحل ابتدایی به شکوفایی برسانند و زمینه حضور ویژه آن را در بازارهای منطقهای و جهانی فراهم کنند.
در این راستا گفتگویی داشتهایم با مهدی جعفری جوزانی، تهیه کننده انیمیشن و مدیرعامل مجموعه سرگرمی مهوا که به شرح زیر است:
فارس: سال گذشته در جشنواره فیلم فجر شما یک اثر انیمیشنی داشتید که به دلیل عدم وجود انیمیشن دیگری، در بخش رقابت قرار نگرفت. فکر میکنید اساسا جشنواره فجر میتواند سکوی مناسبی برای رقابت انیمیشن و معرفی آن باشد؟
جعفری: تنها مکانی که به مدیوم سینما توجه نشان داده میشود، طبیعتا جشنواره فیلم فجر است. کما اینکه در عرصه بینالمللی هم جشنوارههایی مانند اسکار خاستگاههایی هستند که توجه اصحاب سینما و منتقدان به آن جلب میشود. در ایران جشنواره فجر خط پایان یک سال یا چند سال تلاش گروههای مختلف برای ساخت فیلم و به تصویر کشیدن آن برای منتقدین و مخاطبین است. همچنین دیده شدن در آن برای یافتن بازارهای داخلی و بین المللی دارای اهمیت است و برگزیده شدن موثر واقع میشود. به غیر از آن جشنواره کودک و نوجوان نیز وجود دارد که با وجود قدمت، طبیعتا به اندازه جشنواره فیلم فجر در ابعاد رسانهای توجه پیدا نکرده است. در صورتی که برای ما جشنواره فیلم کودک و نوجوان با توجه به مخاطب خود، اصیل تر است. درحقیقت دیگر جشنوارهای نیست که صنعت انیمیشن ایران را به نقطهای برساند که دیده شود. بچههای حوزه انیمیشن هم برای آن که بتوانند دیده شوند تلاش میکنند تا خود را به عرصه جشنواره فجر برسانند.
فکر میکنم امسال جشنواره فجر شاهد تعداد بیشتر انیمیشن باشد
فارس: تصور میکنید که جشنواره فیلم فجر امسال بتواند میزبان چندین انیمیشن جهت رقابت باشد؟
جعفری: باخبر هستم که تیمهای دیگری در تلاش هستند تا آثار خود را به جشنواره فیلم فجر برسانند. فکر میکنم امسال جشنواره به نسبت سال گذشته، شاهد تعداد بیشتر انیمیشن باشد.
دوبلورهای انیمیشن به اندازه یک بازیگر زحمت میکشند
فارس: برخی معتقدند داوری انیمیشن باید فراتر از یک بخش مستقل باشد و در رشتههایی مانند کارگردانی، موسیقی و جلوههای بصری نیز جدی گرفته شود. نظر شما در ارتباط با این دیدگاه چیست؟
جعفری: این دیدگاه منطقی و درست است. انیمیشن یک فیلم سینمایی است و به همان میزانی که یک آهنگساز، کارگردان یا نویسنده برای فیلم سینمایی زحمت میکشد، برای انیمیشن نیز همان زحمت کشیده میشود. تنها تفاوتی که انیمیشن با سینمایی رئال دارد، این است که در سینمای رئال شما کاراکترهای واقعی فیلم را به تصویر میکشید و بازیگر دارید؛ اما در انیمیشن همه این موارد تولید شده است و کاراکترهای انیمیشنیاند. ما حتی یک گام جلوتر میرویم و میگوییم دوبلورهای انیمیشن را میتوان حتی در بخش بازیگران در جشنواره نیز مورد ارزیابی قرار داد. این اشخاص کار بسیار سختتری دارند که باید با صدا کاراکتر خلق و برای آن نقش بازی کنند. علاوه بر اینکه ما بیان میکنیم آهنگسازی، کارگردانی، تصویرسازی و ... باید همراه با سایر فیلمهای واقعی ارزیابی شود، زحمت دوبلورهای انیمیشن که سالها است دیده نمیشوند نیز مورد توجه قرار گیرد. به اندازه یک بازیگر زحمت میکشند و شاید حتی کار سخت تری دارند؛ زیرا تصویری از آنها دیده نمیشود و باید با صدا آن کاراکتر را که ساخته شده معرفی کنند. همچنین احساس آن کاراکتری که خلق شده را بتوانند به مخاطب منتقل کنند.
به سمتی میرویم که از دوبلورهای حرفهای انیمیشن استفاده کنیم
فارس: معمولا این نکته نیز مطرح است که آثار انیمیشینی برای آن که بتوانند در میان مخاطب اقبال پیدا کنند، از بازیگران چهره استفاده میکنند و به نوعی دست دوبلورهای حرفهای بسته میماند.
جعفری: ما و البته خبر دارم که بقیه دوستان این حوزه، داریم به سمتی میرویم که باورمان شده هرچه دوبلورهای حرفهای بیشتر به کار گرفته شوند تا سلبریتیها، برای مخاطب هدف ما، یعنی کودک و نوجوان، جذابتر است. مخالف این نیستم که ما از بعضی بازیگران استفاده کنیم برای اینکه توجه به فیلم جلب شود؛ اما هرچه بیشتر میرویم به سمت دوبلورهای حرفهای حوزه انیمیشن که گوش بچهها با صدای آنها بیشتر آشنا است، طبیعی است که میتوانیم در بازار نیز حتی موفقتر باشیم.
انیمیشن ایران در دنیا صنعت خوشنامی است
فارس: در شرایطی که انیمیشن ایرانی توانسته به موفقیتهایی در سطح جهانی و حتی جوایز معتبر دست پیدا کند، به نظر شما آیا اینروند می تواند به یک جریان پایدار تبدیل شود؟
جعفری: من فکر میکنم که هرچقدر جلوتر میرویم، این اتفاق دارد تبدیل به یک روش پایدار میشود و انیمیشن ایران جایگاه خود را دارد در منطقه و دنیا پیدا میکند. انیمیشن ایران در دنیا و منطقه، صنعت خوشنامی برای پخش کنندههای انیمیشن در کشورهای مختلف است. اتفاقاً ورود به بازارهای جهانی از طریق انیمیشن به مراتب سادهتر، راحتتر و سریعتر هم است. اتفاقاتی نیر رخ داده است؛ مانند انیمیشن بچه زرنگ، پسر دلفینی و سایر انیمیشنهایی که در اکرانهای بینالمللی حضور داشتهاند. اتفاقات مثبتی به وقوع پیوسته است و این مسیر ادامه دار خواهد بود. اطمینان دارم که اتفاقات بسیار بهتری برای انیمیشن ایران در عرصه بین الملل خواهد افتاد.
فارس: اگر بخواهید سهم سه عامل «حمایت دولتی»، «سرمایهگذاری» و «بازار بینالمللی» را در آینده انیمیشن ایران مشخص کنید، کدامیک را تعیینکنندهتر میدانید؟
جعفری: همه عوامل تاثیرگذار هستند. برای مثال اگر دولت با تسهیلگری در بخش حضور انیمیشنهای ایرانی در جشنوارههای بینالمللی بتواند کمک کند و بستری را فراهم آورد که بچههای انیمیشن ما بتوانند با کمک دولتی وارد جشنوارههای بینالمللی شوند، حتما شرایط بهتری برای آنها پیش خواهد آمد. هر چقدر در جشنوارههای بیشتری باشند و در بازارهای انیمیشن جهانی حضور فعال تری داشته باشند بازخورد بهتری خواهند داشت. در حال حاضر به صورت انفرادی بچهها در جشنوارهها شرکت میکنند و این روند خیلی با یک ساختار منسجمی اتفاق نمیافتد. بخشی از این قضیه نیز به تحریم هم مرتبط است اما آن جایی که امکانش وجود دارد اگر دولت بتواند حضور در جشنوارهها را حمایت کند، طبیعتاً اتفاقات بهتری رقم میخورد.
با توجه به حضور رایزنهای فرهنگی ایران در کشورهایی مانند چین، روسیه، حوزه قفقاز و آسیای میانه فرصتهایی وجود دارد که انیمیشن ایران میتواند به واسطه این جنس کمک به توفیقات بهتری در عرصه بین المللی برسد. در بخش سرمایه گذاری هم طبیعی است که ما هر چقدر در انیمیشن بیشتر سرمایه گذاری کنیم، بازخوردهای بهتری خواهیم گرفت. اگر امروز شاهد موفقیتهایی در حوزه انیمیشن هستیم، به دلیل حضور بخشی از سرمایه گذارها بوده است. به این واسطه انیمیشن به این نقطه رسیده است که به نظرم نقطه امیدوار کنندهای است. بخش خصوصی اگر ببیند که بازخورد مالی مناسبی برای او خواهد داشت، یعنی برگشت سرمایه اتفاق میافتد و این حضور در بازار بینالمللی حوزه انیمیشن سودآوری دارد، اقبال بیشتری پیدا خواهد کرد. این قضیه دوباره به حمایت دولتی نیز مرتبط میشود؛ منتها حمایت دولتی از این جنس باید باشد که بازارسازی کند.
فارس: در حال حاضر انیمیشن افسانه سپهر روزهای اکران خود را میگذراند. بازخوردها و فروش انیمیشن در گیشه چگونه بوده است و چه وضعیتی دارد؟
جعفری: حقیقتا نمیتوان درخصوص آن صحبت کرد، زیرا ما بسیار دچار آسیب شدهایم. به محض اینکه اکران افسانه سپهر شروع شد، وقایع 18 و 19 دی ماه رخ داد. سینماها و مدارس تعطیل شدند و پس از آن جنگ رمضان شروع شد. بعد از جنگ هم مدارس تعطیل بودند اما سینماها باز شدند. با وجود آن که فکر میکنم 17 میلیارد تاکنون فروخته است، اما این جواب سرمایه گذاری را نمیدهد. فکر میکنم اگر این اتفاقات نمیافتاد، شرایط بهتری را تجربه میکردیم.
اما در همین فرصت محدودی که افسانه سپهر داشت به نظرم استقبال خیلی خوبی صورت گرفت. یعنی نسبت تعداد روزهایی که افسانه سپهر فرصت دیده شدن داشت و مدارس و سینماها باز بودند، عدد 18 میلیارد تومان فکر میکنم قابل قبول است؛ البته برای بخش سرمایهگذار ما عدد قابل قبولی نیست، ولی به نسبت حضور در اکران و مشکلاتی که وجود داشت به نظرم این فروش آبرومندانه بود. اکران سینمایی که به پایان برسد، اکران آنلاین و تلویزیونی نیز شروع خواهد شد.
فارس: «شمشیر و اندوه» نیز در این مدت به اکران رسیده است. وضعیت آن در عرضه بین المللی چگونه بوده است؟
جعفری: انیمیشن شمشیر و اندوه حدود یک سال پیش در پلتفرمهای بین المللی عرضه شد. پایان شهریور نیز میتوان آمار مربوط به استقبال از این انیمیشن را عرضه کرد. به لحاظ اقتصادی انیمیشن خوبی برای ما بوده است. به این نیت که که یک انیمیشن مناسبتی برای محرم باشد، تصمیم گرفتیم تا آن را در این ماه اکران کنیم و به اندازه خودمان نقش داشته باشیم.
چهار اثر انیمیشنی در حال تولید است
فارس: در مدت اخیر موسسه مهوا چه تعداد انیمیشن برای ساخت در دست دارد؟
جعفری: حدود چهار اثر انیمیشنی در حال تولید و موضوعات آن بیشتر به تاریخ معاصر مرتبط است. از سال گذشته نیز انیمیشن سینمایی «بچههای جنگ» را با محوریت دفاع مقدس 12 روزه شروع کرده بودیم که در حال حاضر مراحل پایانی تولید را سپری میکند. همچنین در تلاش هستیم تا این اثر را به جشنواره فجر امسال برسانیم. موضوع به جنگ 12 روزه باز میگردد اما اگر امکان آن ایجاد شود بخشهایی را به جنگ رمضان اختصاص میدهیم.#انیمیشن#پویانمایی#جشنواره_فجر#سینما#افسانه_سپهر#محرم اخبار هنری را میتوانید از طریق صفحه هنر و رسانه فارس دنبال کنید.
16:01 - 21 ژوئن 2026
0 بازدید
