راز تلخی گیلاسهای میشیگان
از تابستان تا پاییز ۲۰۲۵، تعرفههای ترامپ و واکنشهای تلافیجویانه کشورهای دیگر، ضربه شدیدی به صادرات محصولات کشاورزی آمریکا وارد کرده است؛ کشاورزان با کاهش درآمد و فشار شدید اقتصادی روبهرو هستند.
گروه اقتصادی خبرگزاری فارس؛ کشاورزان میشیگان این روزها با ناامیدی میگویند: محصولاتمان روی زمین ماندند از کاهش ۶۲ درصدی صادرات گیلاس در تابستان گذشته تا ۸۹ درصدی صادرات گندم، ۴۶ درصدی سویا و ۵۸ درصدی سیب پاییزی.قیمت نهادهها و بستهبندی محصولات کشاورزی هم در آمریکا بالا رفته و خریداران خارجی به دلیل تنش تعرفهای و بیثباتی بازار، روانه تامینکنندگان دیگر شدهاند؛این را هم گرچن ویتمر، فرماندار میشیگیان در انتقاد از تعرفههای ترامپ گفته است.
سیاست تعرفهای دولت آمریکا تحت رهبری دونالد ترامپ با اعمال تعرفه بر واردات از کشورهای عمده و همچنین کاهش روابط تجاری، اقتصاد صادراتمحور بخش کشاورزی آمریکا را با بحرانی جدی مواجه کرده است.در سال ۲۰۲۵، منتقدان و گروههای کشاورزی در آمریکا هشدار دادهاند که تعرفههای تازه میتواند موجب «کاهش بازارها»، «افزایش هزینه تولید» و «افزایش قیمت مواد غذایی برای مصرفکننده» شود. بهطور مشخص، بخش صادرات کشاورزی آمریکا که ارزش آن صدها میلیارد دلار میرسد تحت تأثیر واکنش کشورهای واردکننده از جمله کانادا، چین و مکزیک قرار گرفته است.در نتیجه، بسیاری از محصولات کلیدی کشاورزی (مثل سویا، گندم، غلات و محصولات لبنی/غذایی) بازارهای صادراتی خود را از دست دادهاند یا با کاهش شدید تقاضا مواجه شدهاند. علاوه بر این، با بالا رفتن تعرفه بر کالاهای وارداتی (از جمله کود، ماشینآلات کشاورزی و نهادهها) هزینه تولید برای کشاورزان بهطور قابل توجهی افزایش یافته است، عاملی که فشار مضاعف بر کشاورزی آمریکا وارد کرده است. به این ترتیب، بخش قابل توجهی از ایالتها و کشاورزان آمریکا به ویژه آنهایی که وابسته به صادرات هستند با ریسکهای جدی مواجه شدند.
چرا کشاورزی سراسر آمریکا آسیب دید
تحلیل دادهها و هشدارهای کارشناسان نشان میدهد که خسارات وارده بر کشاورزی آمریکا نه محدود به یک منطقه خاص گسترده است.بر اساس گزارش ماه مارس ۲۰۲۵ رویترز تعرفههای جدید بر واردات از کانادا، مکزیک و چین، در کنار تعرفههای تلافیجویانه علیه محصولات کشاورزی آمریکا، «صنعت ۱۹۱ میلیارد دلاری صادرات کشاورزی» این کشور را تهدید کردهاند. به عنوان مثال، صادرات سویا مهمترین محصول صادراتی آمریکا که در سال ۲۰۲۳ نزدیک به ۲۷.۷ میلیارد دلار بود، در سالهای پس از تعرفهها کاهش یافت؛ با توجه به تقاضای کمتر از بازار چین و رقابت شدید صادرکنندگان دیگر در بازار جهانی. اقتصاددانان و اتحادیههای کشاورزی هشدار دادهاند که با ادامه وضعیت، بسیاری از کشاورزان ممکن است از کشت دست بکشند یا بازارهای صادراتی خود را برای همیشه از دست بدهند. همچنین، کارشناسان پیشبینی کردهاند که تعرفهها میتواند باعث افزایش قیمت مواد غذایی و اقلام اساسی مانند گوشت، تخممرغ، میوه و سبزی شود یعنی همان کسانی که ترامپ میخواست مصرفکننده آمریکایی از آن حمایت کند، احتمالا بازنده اصلی خواهند بود. بنابراین، میتوان گفت که تاثیر تعرفهها بر کشاورزی آمریکا وسیع و عمیق بوده نه صرفاً در یک یا دو ایالت و نظام تولید و صادرات کشاورزی آمریکا در معرض «تغییر ساختاری» جدی قرار گرفته است.
تمرکز بر میشیگان: چرا این ایالت بهویژه آسیب دید
در میان ایالتهای آمریکایی، میشیگان نمونه قابل توجهی است برای نمایش عمق و عمومیت خسارتها. بر اساس گزارش اخیر در نیمه اول ۲۰۲۵ صادرات کشاورزی میشیگان سقوط شدیدی داشته است؛ به طوری که محموله گندم این ایالت ۸۹٪ کاهش یافت، یکی از بزرگترین سقوطها در بین محصولات صادراتی آمریکا. همچنین صادرات «کنجاله سویا» (soybean meal) حدود ۴۶٪ کاهش داشته است. کاهش شدید درآمد کشاورزان؛ بحران اقتصادی ادامه دارددادههای ارائهشده از سوی Michigan Department of Agriculture and Rural Development (MDARD) ((وزارت کشاورزی و توسعه روستایی ایالت میشیگان) نشان میدهند که خریداران خارجی اکنون «به ایالات متحده و محصولات میشیگان با عدم اطمینان نگاه میکنند» و همین موضوع باعث شده بسیاری ترجیح بدهند از تامینکنندگان جایگزین استفاده کنند. در بیانیهای جدید (سپتامبر ۲۰۲۵)، وزارت کشاورزی و توسعه روستایی ایالت میشیگان)هشدار داده است که سیاستهای تعرفه فدرال باعث «افزایش قیمت غذا»، «کاهش صادرات» و «ایجاد نااطمینانی گسترده» در صنعت کشاورزی و غذایی میشیگان شده است، مسألهای که میتواند صدها هزار شغل در این ایالت را تهدید کند. این بحران صادرات، صرفاً محدود به ارقام نیست: برخی کشاورزان میشیگان در نواحی میوه، مانند مناطق تولید گیلاس اطراف دریاچه «گرند ترَورْس» میگویند شرایط برایشان سختتر شده است. آنها میگویند ترکیب تنش تعرفهای، کاهش تقاضا و هزینه بالای تولید باعث شده که «دوران خوش برداشت» به خاطره تبدیل شود. به این ترتیب، میشیگان ایالتی با سابقه در کشاورزی و صادرات به نماد «بازتاب خسارات تعرفهای» برای بخش کشاورزی آمریکا تبدیل شده است.
آیا توافق ۲۰۲۵ چین و آمریکا امیدبخش بود؟ چرا تاثیرش محدود ماند
به گزارش الجزیره، به تازگی کشور چین اعلام کرده که تعرفههای تلافیجویانه بر برخی کالاهای کشاورزی آمریکا را «بهطور موقت» معلق میکند، در چارچوب توافق بهدستآمده بین رهبران دو کشور. بر اساس این توافق، برخی تعرفههای اضافی (از جمله آنچه روی محصولات کشاورزی آمریکا وضع شده بود) برداشته شد و گامهایی برای از سرگیری تجارت کشاورزی میان دو کشور مطرح شد.با این حال، گزارشها حاکی است که این آرامش موقت نتوانسته به بازگشت کامل بازارها یا بازسازی زنجیره صادرات آمریکا منجر شود. رویترز گزارش داد سفیر چین اخیراً هشدار داده که حمایت از تعرفه همچنان «سایه» بر روابط کشاورزی آمریکا چین انداخته است. در عین حال، فعالان بازار میگویند که خریداران خارجی (از جمله چین) طی ماههای گذشته به بازارهای رقیب مانند کشورهای صادرکننده دیگر (مثلاً برزیل) روی آوردهاند؛ بنابراین بازگشت تقاضا برای محصولات آمریکا همچنان نامطمئن است.برای ایالت میشیگان نیز این وضعیت بهبود چندانی نداشته: طبق گزارش فعلی نهاد کشاورزی میشگیان افزایش قیمت مواد غذایی و ادامه «نااطمینانی» در صنعت غذا و کشاورزی، حکایت از آن دارد که حتی با توافق، ضربه اقتصادی هنوز پابرجاست.
چرا کشاورزی آمریکا و میشیگان هنوز در بحران است
اگرچه توافق ۲۰۲۵ بین آمریکا و چین میتوانست فرصتی برای کاهش تنش و بازگشت نسبی صادرات باشد، واقعیت بازار و ساختار جهانی تجارت نشان داده است که تأثیر آن بسیار محدود بوده است. موانع مثل تعرفه پایه، بیثباتی بازار، رقابت صادرکنندگان دیگر و بیاعتمادی خریداران خارجی اجازه نداده است تا وضعیت کشاورزی آمریکا به شرایط پیش از جنگ تجاری بازگردد.برای ایالت میشیگان، این یعنی کاهش شدید صادرات، کاهش درآمد کشاورزان، فشار بر اشتغال در بخش کشاورزی و صنایع وابسته، افزایش قیمت مواد غذایی برای مردم، و چشمانداز مبهم برای آینده.در مجموع، سیاست تعرفهای کنونی و حتی پس از توافق سیاسی به «ضربه ساختاری» به کشاورزی آمریکا بدل شده است؛ ضربهای که ممکن است سالها ادامه یابد، مگر آنکه دولت فدرال یا ایالتی با سیاستهای حمایتی جدی وارد شود.
11:33 - 12 آذر 1404