دیوارنگارههای تاریخی بیشاپور؛ جلوه پیروزی و نماد ملی ایران
نقوش برجسته پیروزی پادشاهان ایرانی مربوط به دوره ساسانیان در شهر تاریخی بیشاپور و تنگ چوگان، چون نگینی بر دستان سرسبز این دیار و آغوش پهناور ایران می درخشد.
به گزارش خبرگزاری فارس از کازرون، دیوارنگارهها یا نقش برجستههای تاریخی، آثار هنری و فرهنگی مهمی هستند که به منظور بیان داستانها، وقایع تاریخی یا نمایش شخصیتها در فرهنگ های گوناگون ساخته شدهاند. نقوش صخره ای با حجاری های نیمه برجسته نه تنها تاریخ و فرهنگ یک ملت را به تصویر می کشند، بلکه میتوانند به عنوان نماد هویت ملی و فرهنگی نیز عمل کنند. نقوش برجسته پیروزی پادشاهان ایرانی مربوط به دوره ساسانیان در شهر تاریخی بیشاپور و تنگ چوگان، چون نگینی بر دستان سرسبز این دیار و آغوش پهناور ایران می درخشد.نقش برجسته های تنگ چوگان در شمال شهر بیشاپور و دو سوی رودخانه شاپور واقع شده است که دو نقش در سمت راست و چهار نقش بر سینه کوه سمت چپ است. این نقوش از مهم ترین و مشهورترین حجاری های صخرهای دوره ساسانیان در ایران است که با استفاده از تکنیک های کنده کاری و حجاری به دست هنرمندان بر روی سنگ ایجاد شده اند. طراحی ها به گونه ای است که حس حرکت و زندگی را به بیننده منتقل می کند و بیانگر آئین ها، نبردها و زندگی اجتماعی آن دوران است.نقوش برجسته تنگ چوگان در یک تنگه به همین نام قرار گرفته و به عنوان بخشی از منظر طبیعی و تاریخی منطقه موجب جذب گردشگران و پژوهشگران است.محمدخلیل محمودی، کارشناس ارشد باستان شناسی و مدیر داخلی مجموعه میراث جهانی بیشاپور ضمن اشاره به اهمیت و ارزش آثار تاریخی شهر بیشاپور به خبرگزاری فارس گفت: ۶ نقش برجسته در این منطقه بکر و تاریخی وجود دارد که سه نقش برجسته از این آثار، نقوش شماره یک، ۵ و ۶ نشانگر پیروزی شاپور پادشاه ایران بر امپراتوران رومی در دوره ساسانیان است. وی افزود: پیروزی شاپور اول بر امپراتوران روم از اهمیت بسیار زیادی برخوردار بوده است.
و چنان بزرگی داشته که شاپور فقط در تنگ چوگان در مجموعه میراث جهانی بیشاپور از ۶ نقش موجود، سه نقش را به آن اختصاص داده است.وی افزود: نقش برجسته شماره یک بزرگترین نقش صخرهای مقعر ساسانی است که رویدادهای واقعی تاریخی را با جزئیات به تصویر میکشد و نشان دهنده اقتدار ایران در برابر امپراتوران روم و نمادی از شکوه ساسانیان است.او گفت: این نقش برجسته در ۵ ردیف به نمایش آمده است. شاپور اول در مرکز تصویر قرار گرفته و با لباسی فاخر و تاج سلطنتی مشاهده میشود در زیر پای اسب پادشاه گردیانوس یکی از پادشاهان روم قرار دارد. در سمت راست تصویر جلوی شاپور و اسبش، فیلیپ عرب دیگر پادشاه رومی زانو زده و دستانش را به صورت خواهش جلوی پادشاه دراز کرده و احتمالاً از وی امان نامه میخواهد. در دست راست شاپور، دست چپ والرین دیگر پادشاه نامی روم به نشانه اسارت وی به تصویر کشیده شده است.محمودی ادامه داد: در طرفین راست و چپ نقش شاپور و امپراتوران روم، فرماندهان و بزرگان، سرداران و سوارکاران ایرانی در یک طرف و در طرف دیگر هدیه آورندگان و اسیران رومی مشاهده میشوند.این پژوهشگر تاریخی گفت: شاپور با این پیروزیها توازن قدرت را به نفع ایران تغییر داد و بر نفوذ ساسانیان افزود. با شکست ۳ پادشاه روم اسیران زیادی به خصوص به همراه والرین به ایران آمدند. هنرمندان و مهندسان میان اسیران در بسیاری از نقاط ایران به ویژه بیشاپور به کار گمارده شدند. تلفیق هنر ایرانی و رومی دستاوردهای معماری و زیر ساختی شهرسازی را به همراه داشت. وی اظهار داشت: پیروزی شاپور اول بر امپراتوران رومی، فراتر از یک نبرد نظامی،بیانیه ای تمدن و سیاسی بودکه ایران را قدرتی مستقل، خردمند و پیشرو معرفی کرد.
محمودی در مورد نقش برجسته تاج ستانی شاپور اول در نقش شماره پنج گفت: این نقش با ۱۲ ونیم متر طول و۵ متر ارتفاع، اولین حجاری و دارای محتوای پیروزی شاپور اول ساسانی بر دو امپراطور رومی است. وی افزود: در زیر پای اسب پادشاه در سمت راست پیکربی جان گوردیانوس، پادشاه رومی و در جلو اسب پادشاه فردی با لباس های رومی به احتمال قوی فیلیپ عرب، بصورت زانو زده و دستها به حالت خواهش دراز شده در روبرو، اهورامزدا سوار بر اسب و در زیر پای اسب، پیکر اهریمن به عنوان نماد شیطان قرار گرفته است.محمودی در تشریح نقش شماره ۶ که نشان دهنده پیروزی شاپور اول بر امپراطوران روم است نیز گفت: این حجاری بزرگ، در راستای نقش پنجم، سمت راست رودخانه و در مسیر منتهی به جاده غار شاپور قرار گرفته است. محتوای این نقش برجسته نیز پیروزی شاپور اول ساسانی بر سه امپراتور رومی شامل: گوردیانوس، فیلیپ عرب و والرین را به نمایش می گذارد.وی ادامه داد: هنر حجاری با جزئیات در هشت قاب ارائه شده است. فیلیپ عرب در مقابل شاپور زانو زده. پادشاه شاپور با دست راست، دست چپ والرین را به عنوان اسیر گرفته و پیکر گوردیانوس در زیر پاهای اسب شاپور است. لباس های هر سه پادشاه مغلوب رومی بوده و نوع حجاری، اقتدار و صحنه شکوه پادشاه ایرانی را نمایان ساخته است.به گزارش فارس، با توجه به تاکید رهبر معظم انقلاب مبنی بر نشان دادن ابن پیروزیها به مردم جهان، نشان دادن این آثار نقشی دوچندان یافته، چنانچه زانو زدن پادشاه روم مقابل پادشاه ایران چندی پیش بر دیوارنگاره میدان امام حسین شیراز نشست و سپس تندیس این نقشبرجسته در میدان انقلاب تهران به نمایش درآمد تا قدرت ایران را بار دیگر برای همگان تداعی کند.#دیوارنگاره_بیشاپور#پیروزی#ساسانیان
07:59 - 4 آذر 1404
0 بازدید