چرا ملتهای موفق در شرایط بحران کنار هم میمانند؟
✍️حجت الاسلام وحید حاجی آقازاده در هر ملتی که تنشهای سیاسی و اجتماعی بالا میرود، طبیعی است که برخی صداها به سمت جدایی و گسست حرکت کنند. اما اگر تاریخ ملتها را با دقت ببینیم، میفهمیم که اغلب ملتها با وجود اختلافهای عمیق قومی، مذهبی و سیاسی باز هم کنار هم ماندهاند. دلیل این ماندن فقط سیاست نیست؛ ریشه آن در عقل اجتماعی است که این خرد برتر را در آموزههای دینی مان بشکل پررنگ شاهد هستیم.در اصلی قرآنی (وحدت در عین تفاوت) خداوند میفرمایند: يَا أَيُّهَا النَّاسُ إِنَّا خَلَقْنَاكُم مِّن ذَكَرٍ وَأُنثَى وَجَعَلْنَاكُمْ شُعُوبًا وَقَبَائِلَ لِتَعَارَفُوا (حجرات، ۱۳)که یک اصل تمدنی را بیان میکند که جامعه انسانی ذاتاً متنوع است، اما این تنوع باید به شناخت و همزیستی برسد و همین قرآن به همان اندازه که تنوع را طبیعی میداند درباره تفرقه؛هشدار جدی میدهد: وَاعْتَصِمُوا بِحَبْلِ اللَّهِ جَمِيعًا وَلَا تَفَرَّقُوا (آلعمران، ۱۰۳) که وحدت در این نگاه به معنای یکسانسازی نیست؛ بلکه به معنای حفظ ستونهای مشترک جامعه است؛یا حتی در سیره پیامبر(ص) ساختن جامعهای از قبایل متعدد و حتی متخاصمتشکیل شده اما پیامبر با ایجاد (امت واحده)این قبایل را در کنار هم قرار داد.
تجربه تاریخی ملتها: کشور هند و آفریقای جنوبی دو کشوری هستند که در هندوستان با وجود تنوع اقوام و فرهنگ ها و در آفریقای جنوبی با جامعهای عمیقاً شکافخورده میان سیاهپوستان و سفیدپوستان؛ رهبران و نخبگانشان بهجای شکستن کشور به دهها واحد کوچک یا تن دادن به تفاوت ها و مخالفت ها تلاش کردند چارچوبی مشترک را بفهمند و عمل کنند و موفق شوند و این تجربهها نشان میدهد که ملتها اغلب در لحظههای بحرانی با یک انتخاب بزرگ روبهرو میشوند: یا اختلاف را به سمت شکستن جامعه ببرند یا آن را در قالبی بزرگتر مدیریت کنند. آنجا که خداوند می فرمایند: وَلَا تَنَازَعُوا فَتَفْشَلُوا وَتَذْهَبَ رِيحُكُمْ (انفال، ۴۶)نزاعهای فرساینده قدرت جامعه را از میان میبرد و تجربه تاریخ نیز نشان میدهد هرجا جامعهای توانسته اختلاف را مدیریت کند، امکان پیشرفت و آرامش برای نسلهای بعدی فراهم شده است.
12:30 - 2 آوریل 2026
