دوقلوزایی آهوی ایرانی در قراویز
محیطبانان پناهگاه حیاتوحش قراویز بهتازگی تولد دو بره از یک آهوی ماده را ثبت کردهاند؛ اتفاقی که همزمان با فصل زایش، خبر تازهای از جمعیت آهوی ایرانی این منطقه به شمار میرود.
گروه اجتماعی خبرگزاری فارس: دو بره کوچک در کنار مادرشان، تازهترین نشانه حیات در دشتهای قراویز هستند. ثبت دوقلوزایی یک آهوی ایرانی در این پناهگاه حیاتوحش، اتفاقی است که اگرچه پیشتر نیز در برخی زیستگاههای کشور مشاهده شده، اما همچنان از منظر پایش جمعیت و موفقیت زادآوری این گونه ارزشمند اهمیت ویژهای دارد.
۸۴۰ KB
آهوی ایرانی یا آهوی گواتردار ایرانی یکی از شاخصترین گونههای علفخوار دشتهای ایران به شمار میرود؛ گونهای که روزگاری در بخش وسیعی از زیستگاههای کشور پراکنش داشت اما طی دهههای گذشته به دلیل شکار غیرمجاز، تخریب زیستگاه، توسعه انسانی و کاهش منابع آبی با افت جمعیت روبهرو شده است.آهوی ایرانی که با نام علمی Gazella subgutturosa شناخته میشود، یکی از دو گونه اصلی آهو در ایران است. این گونه به دلیل برآمدگی زیر گلوی نرها در فصل جفتگیری، با عنوان آهوی گواتردار نیز شناخته میشود. سرعت بالا، هوشیاری زیاد و سازگاری با زیستگاههای باز از ویژگیهای مهم این حیوان است. در گذشته یوزپلنگ آسیایی مهمترین شکارچی طبیعی این گونه به شمار میرفت و رابطه میان این دو گونه بخشی از چرخه طبیعی اکوسیستمهای ایران را شکل میداد.اکنون خبر ثبت تولد دو بره از یک مادر آهو در پناهگاه حیاتوحش قراویز، بار دیگر اهمیت حفاظت از این گونه را برجسته کرده است. دوقلوزایی در آهوها پدیدهای شناختهشده است اما وقوع آن معمولاً به شرایط مناسب تغذیهای، سلامت مادر و امنیت نسبی زیستگاه وابسته است. به همین دلیل کارشناسان حیاتوحش چنین رخدادهایی را صرفاً یک زادآوری معمولی نمیدانند و آن را نشانهای از وضعیت قابل قبول برخی شاخصهای زیستی در منطقه ارزیابی میکنند.
پناهگاه حیاتوحش قراویز در استان کرمانشاه یکی از زیستگاههای مهم گونههای جانوری غرب ایران محسوب میشود. این منطقه در سالهای اخیر به دلیل اقدامات حفاظتی، کنترل شکار غیرمجاز و پایش مستمر جمعیت حیاتوحش مورد توجه قرار گرفته است. هرچند چالشهایی مانند کمآبی، تغییرات اقلیمی و فشارهای انسانی همچنان بر زیستگاههای طبیعی کشور سایه انداختهاند، اما ثبت چنین رخدادهایی نشان میدهد که در صورت تداوم حفاظت، طبیعت همچنان توان بازسازی خود را دارد.کارشناسان حیاتوحش معتقدند که دوقلوزایی در آهوها موضوعی نادر و استثنایی نیست اما هر بار که در یک جمعیت وحشی ثبت میشود، میتواند اطلاعات ارزشمندی درباره وضعیت زیستی آن منطقه در اختیار متخصصان قرار دهد. معمولاً زمانی که منابع غذایی مناسب باشد و استرسهای محیطی کاهش پیدا کند، احتمال موفقیت زادآوری و حتی تولد دوقلوها افزایش مییابد.اگرچه ثبت دوقلوزایی پیش از این نیز در برخی مناطق کشور از جمله استان اردبیل گزارش شده بود، اما کارشناسان معتقدند تکرار چنین رخدادهایی در زیستگاههای مختلف میتواند نشانهای مثبت از موفقیت نسبی برنامههای حفاظتی باشد. با این حال آنها تأکید میکنند که نباید تنها بر اساس یک رویداد درباره وضعیت کلی جمعیت آهوها قضاوت کرد.
به گفته متخصصان، افزایش جمعیت گونههای ارزشمند حیاتوحش نیازمند مجموعهای از اقدامات بلندمدت شامل حفاظت مؤثر از زیستگاهها، مقابله با شکار غیرمجاز، تأمین منابع آبی، مدیریت چرای دام و کاهش اثرات تغییرات اقلیمی است.تولد این دو بره آهو در قراویز شاید در نگاه نخست تنها یک خبر کوتاه محیطزیستی به نظر برسد، اما در دل خود پیامی مهم دارد؛ اینکه حیاتوحش ایران، با وجود همه تهدیدها، هنوز زنده است و در صورت فراهم شدن حداقل شرایط امنیت و حفاظت، میتواند بار دیگر نشانههای امید را در زیستگاههای طبیعی کشور نمایان کند.پایان پیام/#آهو
10:43 - 10 خرداد 1405
