پایان ۴۵ سال تبعید آب از تالاب بامدژ
پس از چهار دهه خشکی ناشی از زهکشهای کشاورزی، پروژه احیای تالاب بامدژ با پیشرفت بیش از ۷۰ درصدی به مراحل پایانی رسیده و نوید بازگشت دائمی آب را میدهد.
گروه اجتماعی خبرگزاری فارس: تالاب بامدژ، یکی از حیاتیترین زیستبومهای شمال اهواز که دهههاست در پی یک تصمیم اشتباه با خشکی دستوپنجه نرم میکند، در یک قدمی احیای دائمی قرار گرفته است. شاهرگهای بامدژ سالهاست که به جای تزریق زندگی، شیره جان آن را میکشند. در سالهای گذشته با هدف توسعه کشاورزی، زهکشهایی در منطقه ایجاد شد که مانند یک کانال تخلیه، آب تالاب را بهسرعت خارج میکردند؛ تصمیمی که باعث شد بامدژ هر سال از اواخر بهار تا پاییز به کویری ترکخورده تبدیل شود. اما اکنون، ابرپروژه احیای بامدژ با پیشرفت فیزیکی بیش از ۷۰ درصدی، در آستانه یک تحول بزرگ زیستمحیطی است.
احمدرضا لاهیجان زاده معاون سازمان حفاظت محیط زیست به فارس میگوید از دهه ۶۰ با هدف توسعه کشاورزی، زهکشهایی در منطقه ایجاد شد تا آب تالاب تخلیه شود. با وجود آنکه تالاب در فصل سیلابها دوباره آبگیری میشد، اما این زهکشها آب را بهسرعت تخلیه میکردند و تالاب از اواخر بهار تا پاییز خشک میشد.وی افزود: چند سال پیش و در زمان مدیریت خود در ادارهکل محیط زیست خوزستان، تصمیم گرفته شد پروژهای برای مهار و اصلاح زهکشها اجرا شود تا آب دوباره وارد تالاب شود. به گفته وی، برای این طرح تاکنون حدود ۲۰۰ میلیارد تومان هزینه شده و حدود ۱۵۰ تا ۱۶۰ میلیارد تومان دیگر نیز برای تکمیل پروژه نیاز است.انصاری با بیان اینکه پروژه اکنون بیش از ۷۰ تا ۷۵ درصد پیشرفت فیزیکی دارد، اظهار کرد: در صورت تأمین اعتبار، این طرح تا زمستان امسال نهایی خواهد شد و در نتیجه، محدودهای بین سه تا چهار هزار هکتار بهصورت دائمی زیر آب خواهد رفت.وی احیای بامدژ را تحولی بزرگ برای منطقه توصیف کرد و گفت: این تالاب در سالهایی که آب داشت، یکی از قطبهای زمستانگذرانی پرندگان در خوزستان بود و دهها هزار پرنده در آن سرشماری میشدند. با بازگشت آب، حیات دوباره به تالاب بازمیگردد و روستاهای اطراف نیز منتفع خواهند شد.وی توضیح داد: آب در منطقه وجود دارد اما از طریق زهکشها تخلیه میشود و اکنون سازههایی اجرا شده که اجازه میدهد آب وارد تالاب شود و تنها مازاد آن از مسیر خروجی به رودخانه دز منتقل شود.
معاون سازمان حفاظت محیطزیست درباره وضعیت فعلی تالاب گفت: بامدژ معمولاً در زمستان و تا اردیبهشتماه، همزمان با بارندگیهای خوزستان، آبگیری مناسبی دارد اما از اردیبهشت تا آبان و آذر بهتدریج خشک میشود، زیرا آب تالاب از طریق زهکشها تخلیه میشود.
اما اهمیت این پروژه تنها در اعداد و ارقام خلاصه نمیشود. تالاب بامدژ یکی از تالابهای ارزشمند استان خوزستان است که در فاصله حدود ۴۰ کیلومتری شمالغرب اهواز قرار دارد و زمانی با وسعت تقریبی ۴ هزار هکتار، یکی از غنیترین زیستبومهای آبی منطقه به شمار میرفت. خشک شدن تدریجی آن در سالهای گذشته، نهتنها حیات وحش را تهدید کرد، بلکه معیشت بسیاری از روستاهای اطراف را نیز با چالش جدی مواجه ساخت.مسوولان محیط زیست میگویند با آبگیری کامل تالاب، در زمستان سال آینده بامدژ بار دیگر به کانون اصلی مهاجرت پرندگان تبدیل خواهد شد؛ اتفاقی که میتواند نام این تالاب را دوباره بر نقشه مهمترین زیستگاههای پرندگان مهاجر کشور برجسته کند. کارشناسان تاکید دارند تأثیر این احیا بر اقتصاد محلی فوقالعاده خواهد بود. صیادی، یکی از نخستین فعالیتهایی است که با جان گرفتن تالاب دوباره رونق میگیرد. در کنار آن، دامداری بومی منطقه نیز نفسی تازه خواهد کشید. معیشت بسیاری از روستاهای اطراف بامدژ به پرورش گاومیش وابسته است؛ حیوانی که زندگیاش با آب گره خورده. مردم محلی سالهاست منتظرند تا با بازگشت آب به تالاب، گلههای گاومیش خود را دوباره وارد این پهنه آبی کنند؛ اتفاقی که به گفته کارشناسان، میتواند رونق اقتصادی چشمگیری برای منطقه به همراه داشته باشد.پایان پیام/
08:26 - 26 اردیبهشت 1405