به گزارش گروه سیاست خارجی خبگزاری فارس علی شمخانی نماینده مقام معظم رهبری و دبیر شورایعالی امنیت ملی در گفتوگو با شبکه تلویزیونی المیادین به سوالات مختلف و متفاوت مجری این شبکه پاسخ داد که مشروح این مصاحبه بدین شرح است:
مجری: سوالات خود را با داغترین مسئله مربوط به ایران که مسئله هستهای است آغاز میکنم، مسئله هستهای پس از گفتوگوهای مسقط به کجا رسید؟ عمان نقش بزرگی دارد که شما همواره از روابط خود با عمان تمجید میکنید و عمان از گفتوگوهایی طولانی که در سالهای اخیر انجام شده است پرده برداشت که شاید همه آنها علنی نبوده است، آیا با همه این مسائل درحال حاضر اوضاع به توافق نزدیک شده است؟
شمخانی گفت:«همان طور که اشاره کردید ما اصرار داریم که روابط ما با کشورهای منطقه روابطی مبتنی بر منافع ملتهای منطقه و بدون تاثیر از دستورات و برنامههای قدرتهای بزرگ باشد. ما توانستیم این را با برخی از کشورهای منطقه به عنوان مثال عمان که این چارچوب را پذیرفتند محقق کنیم و به شکلی مناسب نمونهسازی کنیم. البته این محدود به عمان نیست و میتوان آن را توسعه داد. این الگویی تجربه شده است و در برخی مناطق و در برخی زمانها با برخی از کشورهای منطقه آن را تجربه کردهایم. به عنوان مثال با عراق، سوریه، عمان و کویت و با شکلهای دیگر با قطر. حتی این رابطه میتواند با عربستان سعودی نیز توسعه پیدا کند. این چیزی است که ما همواره خواستیم و خواهیم خواست چرا که جزئی از اصول اساسی در سیاست خارجی ماست. لذا مناسب بود به جای انتخاب پایتختهای غیر اسلامی و اروپایی برای مذاکرات، پایتختهای اسلامی انتخاب شود تا در صدر اخبار جهانی و در صدر تحرکات دیپلماتیک قرار بگیرند. برای همین و بر این اساس پایتخت عمان یعنی مسقط انتخاب شد و همانگونه که اشاره کردم یک روند تقریباً دو سال و نیمه از مذاکرات اعلام نشده را پشت سر گذاشتیم. میگویم اعلام نشده به این معنا که محرمانه نیست بلکه در رسانهها اعلام نشده است تا اینکه به گفتوگوهای آشکار و شفافی که همچنان ادامه دارد رسیدیم. الان که با شما صحبت میکنم هنوز پایان مذاکرات مشخص نیست. امیدواریم مذاکره کننده اصلی یعنی آمریکا به این مذاکرات نظر بیندازد چرا که دلیل اصلی مشارکت جمهوری اسلامی در مذاکرات هستهای فشارها و تحریمها نیست چرا که فشارها و تحریمها به شکل طبیعی به لجبازی و پافشاری و حتی به مقاومت منتهی میشود بلکه آنها در جمع بندیهایشان به این نتیجه رسیدند. زمانی که آنها تصمیم گرفتند جدیتر باشند و از رفتار فیزیکی دست بردارند به این نتیجه رسیدند که اقدام نظامی بر ضد جمهوری اسلامی ایران ممکمن نیست و این در ادبیات آنها مشخص است، علاوه بر این، این اقدام هزینه زیاد و نتیجه کمی دارد. همچنین ادامه فشارها وجود دارد و به توقف برنامه هستهای ایران منجر نشده است بلکه ابعاد مختلفی از برنامه هستهای ایران زمانی که آنها تصمیم گرفتند مذاکره کنند درحال گسترش بود.
راه کنترل برنامه هستهای ایران بر اساس ادبیات آنها و جلوگیری از رشد جهشی آن که در ذات دانشمندان هستهای کشور ما است، تحریمها نیست بلکه مذاکرات است. طبعا تحریمها بدون تاثیر نیست و بر مردم ایران فشار وارد میکند اما تحریم بر روی اقدامات برنامهریزی شده در برنامه صنعت صلحآمیز توسعه یافته هستهای جمهوری اسلامی ایران تاثیر ندارد. برای همین آنها بر میز مذاکرات نشستند و درباره مسائل گفتوگو کردند و دو طرف مسیری را طی کردند و حتی جمهوری اسلامی ملاحظاتی درباره این توافق داشت اما تا این لحظه در چارچوب آن به آن پایبند بوده است و این مسیر منتقدانی در داخل نیز دارد که آدمهای کم قدرتی هم نیستند. این مسیر ادامه پیدا کرد تا تبدیل به یک موضوع پایدار و یک توافق جامع بشود. طبیعتاً ما اهدافی داریم و آنها نیز اهدافی دارند و هر دو طرف برای دستیابی به اهداف خود تلاش میکنند. اهداف ما روشن است چرا که پادمانی وجود دارد که ما در چارچوب آن اهدافمان را بیان کردهایم و به آن عمل کردیم و فراتر از آن نه چیزی را میخواهیم و نه میپذیریم که آن را تحمیل کنند.
لذا این مذاکره ادامه پیدا کرد اما ما خودمان بودیم که تصمیم گرفتیم یعنی جمهوری اسلامی ایران با همه جریانهای سیاسی بود، که این تصمیم را گرفت. اما متاسفانه طرف مقابل تحت تاثیر بعضی روابط قدرت در داخل خودش و همچنین برخی فشارهای منطقهای مانند رژیم صهیونیستی است و میبینید که واکنش نتانیاهو پیرامون مذاکرات عمان و مسقط چه چیزی است. آنها تحت تاثیر تمامی اینها و برخی از کشورهای منطقهای قادر به تصمیمگیری جدی نیستند، یعنی باور دارند در مذاکرات که این حق، حقی طبیعی است و این موضوع از نظر فنی موضوع دشواری نیست. اراک یک معمای پیچیده فنی نیست که قابل حل نباشد. تحقیق و توسعه موضوع پیچیدهای نیست ، حیات صنعت هستهای ایران منوط به داشتن تحقیق و توسعه است»
مجری پرسید: بر اساس خبرها به نظر میرسد این مسائل به طور کلی توافقاتی در خصوص آنها صورت گرفته است، آیا این گونه است و درحال حاضر اختلافات به طور مشخص درباره لغو تحریمها و میزان غنیسازی اورانیوم است؟
شمخانی گفت:« این دو مسئله هم درحال حاضر به عنوان محور یا درگاه اصلی مذاکرات مطرح است و بقیه مسائل نیز هنوز مطرح است، مسائل را نمیتوان تنها به این دو موضوع محدود کرد. تحریم یک تحریم ظالمانه است، تحریمهای یک جانبه یا تحریمهای شورای امنیت سازمان ملل مبنای حقوقی ندارد و تحریمها به طور قطع باید لغو شود در غیر این صورت مذاکرهای که به این مسئله ختم نشود مشخص است که مذاکره باطل و بینتیجهای خواهد بود و نمیتواند خواستههای کشور ما را برآورده کند و حتی تعهدات و قولهایی که غربیها در آغاز مذاکرات داده بودند به شکل پیام یا در همان مذاکراتی که گفتم علنی نبود، بر اساس لغو تحریمها بود. این تناقض دارد چرا که اگر تحریمها لغو نشود آن چه گفتند با آنچه انجام میدهند مغایرت خواهد داشت و به طور قطع صداقت آنها را زیر سوال میبرد. امیدوار هستیم که این مسیر، مسیر منطقی باشد و عاقبت خوش خیمی پیدا بکند»
مجری پرسید: آیا این تفاوت یا اختلاف بین آنچه در گذشته در گفتوگوهای غیرعلنی گفتهاند و آنچه که امروز میگویند میزان خوشبینی شما را برای دستیابی به توافق کاهش میدهد؟
شمخانی گفت:« نه من هنوز بدبین نیستم. آنچه ثابت میکند برنامه هستهای ایران صلحآمیز است این واقعیت است که جمهوری اسلامی ایران در راهبرد دینی خود که با پشتوانه محکمی مثل فتوای مقام معظم رهبری در حرام بودن این سلاح بیان فرمودند، راهبرد دفاعی ایران جایی برای سلاح غیر متعارف ندارد و واقعیت منطقهای و بازرسیهای مداوم، وسیع، گسترده و قانونی و نامشروع آنها نیز این مسئله را ثابت میکند. در دوازده سال گذشته ما به اشکال مختلف تحت بازرسی قرار گرفتهایم ، بازرسان آژانس بر همه سایتها حتی سایتهای نظامی ما نظارت داشتند و نامشروع اینکه شما مرتب در نظنز پهپاد میبینید یا پهپاد ساقط میشود و هنوز هم متاسفانه ادامه میدهند و به اشکال مختلف سایتهای هستهای ما کنترل میشود. واقعیت این است که این سه موضوع یعنی باورهای دینی ما، راهبرد دفاعی ما، بازرسیهای آشکار آژانس و غیرعلنی قدرتهای بزرگ این را به وضوح روشن میکند که برنامه هستهای ما برنامه صلحآمیزی است. برای همین دستیابی به توافق درباره برنامه هستهای ایران کار سختی نیست و نمونههای زیادی در جهان وجود دارد و این مسئلهای عملی است البته اگر برنامه هستهای ایران به بهانهای برای رقابت در درون قدرتهای داخلی آمریکا یا تحت تاثیر لابی اسرائیلی قرار نگیرد یا اهدافی فراتر از موضوع هستهای در اذهان دولتمردان آمریکایی نباشد به راحتی قابل وصول است»
مجری پرسید: به طور کلی برنامه هستهای ایران ادامه دارد، علی اکبر صالحی رئیس سازمان انرژی اتمی ایران اخیرا توافقی با روسیه برای ساخت راکتور بیشتر در بوشهر امضا کرد و همواره شما و دیگر مسئولان ایرانی تاکید میکنید همه فعالیتهای هستهای از چرخه سوخت هستهای تا همه فعالیتهای دیگر ادامه پیدا خواهد کرد و هیچ تاسیسات هستهای متوقف یا بسته نخواهد شد اما سوالی که مطرح میشود در خلال توافق هستهای با روسیه است، روسیه سوخت هستهای لازم برای این راکتورها را که احداث خواهد شد تامین خواهد کرد؟ آیا ایران نمیخواهد سوخت تولید کند؟
شمخانی پاسخ داد: نه اصلا چنین چیزی نیست. ما اصرار داریم و روی این اصرار خود ایستاده ایم. حتی سوخت نیروگاه هستهای بوشهر را ما باید تامین کنیم. یکی از نیازهای ما در ارتباط با طی همه مراحل غنیسازی از سنگ معدن تا غنی سازی اورانیوم سه و نیم یا پنج درصدی و تبدیل آنها به سوخت همین است. این روند و فنآوری آن را در اختیار داریم و طبیعی است که بابت این مسئله هزینه اضافی نمیپردازیم. لذا اگر ما در چرخه تجارت جهانی مواد هستهای قرار بگیریم این موضوع به شکلهای مختلف قابل حل است. اما این توانمندی برای این فراهم شده است که ما بتوانیم نیاز داخلی خود از جمله نیروگاه بوشهر را تامین کنیم. اینکه چگونه تقسیم کار میشود این بحث دیگری است اما همه باید بدانند ما نیازمند فنآوری هستهای هستیم.
مجری پرسید: شما از موضع آمریکا درباره مذاکرات و فشارهایی که برخی لابیهای داخل آمریکا وارد میکنند اشاره کردید اما ملاحظه میکنیم رئیس جمهور آمریکا نامهای برای رهبر معظم ایران ارسال کرد و برخی از بخشهای آن در رسانههای آمریکایی و خارجی به طور کلی درز پیدا کرد، آیا این نامه به مسئله هستهای پرداخت و به طور کلی چه چیزی در آن آمده بود؟
دبیر شورایعالی امنیت ملی ایران پاسخ داد: بله درون نامه بحثهای سه یا چهارگانهای وجود دارد اما بیشتر آنها درباره برنامه هستهای است. پاسخ شفافی هم به این نامه داده شد. واقعیت این است که این مسئله را جمهوری اسلامی به اشکال مختلف بیان کرده و در عمل نیز ثابت کرده است، ما به دنبال یک صنعت هستهای کاریکاتوری یا یک صنعت هستهای نمایشی نیستیم. ما به دنبال آبرو و یک حیات نباتی در صنعت هستهای نیستیم چون صاحب فنآوری آن هستیم. لذا به گونهای به این نامه پاسخ داده شد که بر این قدرت ایران تاکید میکند. اگر بر اساس آنچه در نامه آمده آنها به دنبال هدفی برای تاثیر فرصت طلبانه در فضای داخل ایران نباشند و اهداف ادعایی نداشته باشند به طور قطع بر اساس کلمات مکتوب و پاسخ روشن ما حتماً میتوان به توافق رسید. اما اگر در نامه مطلبی بیان شود، در مذاکرات خصوصی مطالب دیگری بیان شود و در مذاکرات رسمی و یا در سمینار آیپک، در مصاحبه با یک رسانه رژیم صهیونیستی مطالب دیگری گفته شود و همه اینها در تدوین شماره بندهای یک توافق با هم هماهنگی نداشته باشند این مسئلهای نامناسب است. یا مثلا زمانی که نامه ارسال میشود، هواپیمایی بدون سرنشین ارسال شود یا در خرید فنآوری پیشرفته از خارج به صورتی فنی کارشکنی حساب شده میشود یا ویروس ارسال میشود، اینها فایدهای ندارد. اگر بیانات نسبتاً غیرآشکار و برخی کلمات این نامه و پاسخ ما مبنای تصمیمگیری باشد و تحلیل بدی از ایران وجود نداشته باشد که مثلاً ایران تحت فشار است درحالی که ایران به هیچ وجه تحت فشار قرار ندارد و تاثیر بدی از طرف دیگران وجود نداشته باشد میتوان به نتیجه رسید.
مجری پرسید: در هر حال این اولین نامه نبوده است؟
شمخانی گفت: بله، این اولین نامه نبوده است، اوباما نامه نگاریهای متعددی انجام داده است که برخی از آنها را پاسخ گرفته و برخی را پاسخ نگرفته است. این بار پاسخ ارسال شد و همانگونه که گفتم بیشتر این نامه مربوط به مسئله هستهای بود اما جمهوری اسلامی ایران به صورت شفاف گفته است که اینها پشتوانهای قویتر از این صحبتها و ضامن همه اقدامات ما در خفا و آشکار است. همچنین بازرسیهایی که صورت گرفته و نیاتی که اعلام کردهایم، ضمن اینکه دوری جستیم از اتهامات برای دستیابی به سلاح هستهای اینها مواضع ایران را مشخص میکند. اما میخواهیم صنعت صلحآمیز هستهای پیشرفته، غیرکاریکاتوری، غیرنمایشی و غیرصنعت هستهای با حیات نباتی داشته باشیم و در کشور داریم و از آن حمایت میکنیم. انشا الله با قبول این واقعیت که مسئلهای در چارچوب پادمان است مشکل هستهای قابل حل خواهد بود و تحریمها به صورت جهشی قابل لغو خواهد بود و اگر از این مرحله عبور کنیم روشن خواهد شد که جمهوری اسلامی ایران با قدرت صنعتی و با موقعیت خاص ژئوپلیتیک، توانایی تاثیرگذاری و بازیگری قوی در مسائل حاد منطقهای را دارد و میتواند رفاه بهتری برای منطقه تامین کند.
مجری شبکه تلویزیونی المیادین در ادامه پرسید: در سال دو هزار شما به عربستان سعودی سفر کردید و گفتید من عرب هستم همه تعجب کردند و پشت سر شما پلی برای نزدیکی بیشتر با سعودیها ایجاد شد. همچنین شما مدال افتخار عبدالعزیز السعود را از طرف ملک عبدالله بن عبدالعزیز که در آن زمان ولیعهد بود دریافت کردید، به طور مشخص در این زمان به روابط با عربستان سعودی چگونه نگاه میکنید؟
شمخانی گفت: برخلاف نیتها و اهداف، وضع روابط ما با دولت موثر و دارای تاریخ غنی عربستان سعودی از سطح و وزنی که میخواهیم برخوردار نیست و علت آن ناشی از تلخی حوادثی است که اگر به ریشههای آن بازگردیم میشود اثبات کرد که بخش سنگینی از این مسئولیت به خاطر اقدامات طرف مقابل بوده است. خیلی تمایل داشتیم که دوستان از چارچوب ذهنی غیرواقع بینانه درباره منطقه خارج بشوند و در کنار هم بتوانیم از مسائلی که متاسفانه اکثراً در مناطق عربی و مناطق سنی که دولت سعودی مدعی دفاع از آنها است رخ داده است جلوگیری کنیم. اما واقعیت این است که امروز در برآوردهای سازمان ملل متحد گفته میشود که برای بازسازی منطقهای که در آن قرار داریم یعنی عراق، سوریه و غزه مبلغی معادل هفتصد میلیارد دلار هزینه مورد نیاز است. نگاه کنید در غزه که ما مدافع آن بودیم، هستیم و خواهیم بود که سنی هم هستند تروریسم دولتی صهیونیسم دوست دارد این خرابی وجود داشته باشد. در عراق منطقهای که منهدم شده است منطقه سنیها است توسط چه کسانی؟ توسط داعش که مورد حمایت برخی دولتها است. در سوریه نیز همین طور است، مناطقی که منهدم شده است مناطق سنی نشین است آن نیز توسط کسانی منهدم شده است که روزی برخی از آنها به اسم معارضین معتدل شرط بسته بودند که در یک ماه نظام سوریه سقوط خواهد کرد، امروز داعش آنجا بیشترین سرزمین را در اختیار دارد. واقعیت این است که تلاش و کوشش منفی که در منطقه صورت گرفته است به نام دفاع اما به کام هزینه کردن دلارهای نفتی به نفع غرب است.
شمخانی در پاسخ به اینکه علت این حوادث در منطقه چیست و آیا دو خط موازی همینگونه وجود خواهد داشت و همدیگر را قطع نخواهند کرد، گفت: نه ما دو خط موازی نیستیم ،اصولاً ما میتوانیم منطبق بر هم قرار بگیریم اگر همانگونه که در ابتدای صحبتهایم گفتم ما مجری دستورات و برنامه قدرتهای غربی و خارجی نباشیم و مسائل منطقه را به شکل صحیح حل کنیم. نگاه کنید ما درحال حاضر پیامهای زیادی از طرف برخی کشورهای عربی داریم که میگویند میخواهند روابط خود را با ایران نزدیک کنند و سیاستهایشان در گذشته اشتباه بوده است.
وی در پاسخ به اینکه این کشورها کدام هستند گفت: بحث این نیست و نمیخواهم آنها را نام ببرم اما به آنها گفتیم درست است که دیر کردید اما سخن شما خوب است، کند نباشید در مسائل ساده توقف نکنید، منطقه رو به تغییر است. حقیقت جمهوری اسلامی ایران حقیقتی واضح و مانند خورشید روشن است. اولاً اقتدار دارد، دوم اینکه ثباتی بی نظیر دارد و سوم اینکه هیچ چشم داشت توسعه طلبانه به هیچ کشوری در منطقه ندارد چرا که نیازی به آن ندارد. درحال حاضر متاسفانه برای صحنههای درگیری جنگ نفت نیز اضافه شده است. ملتهای منطقه ما در بیداری اسلامی ثابت کردند که از استبداد، ظلم، تحقیر، اهانت و قدرتطلبی رژیم صهیونیستی و سرکوب منزجر هستند. آنها برای مقابله با آن حرکت کردند و گفتند ما به تلاش خود برای دوری از آنها ادامه میدهیم.
مجری پرسید: کشورهای برجستهای که شاید سیاست ایران در آنها با سیاست ایران نسبت به کشورهای دیگر در منطقه متفاوت است، سوریه، عراق و مصر است، مشخصاً از نظر شما اوضاع در سوریه چگونه است؟ به ویژه اینکه دمیستورا به عنوان فرستاده بینالمللی در سوریه به تهران و همچنین سوریه سفر کرد و درحال حاضر طرحی پیشنهاد کرده است که بشار اسد رئیس جمهور سوریه گفت این طرح قابل بررسی است. اوضاع در سوریه را چگونه میبینید به ویژه با رویکرد شما به دیگر کشورهای منطقه و نقش آنها در سوریه؟
شمخانی گفت: وزنها در این روند سه و نیم ساله خیلی فرق کرده است، من به یاد دارم که یکی از روسای کشورهای منطقه در ضیافت شامی به کسی گفته بود که نظام سوریه در مدت یک یا دو ماه سقوط خواهد کرد. اما بعد از سه سال و نیم نظام سوریه هنوز وجود دارد. داعش آمد که بغداد و اربیل را بگیرد، مردم عراق خطری را که در آن قرار گرفتند درک کردند و پوشیده نیست که جمهوری اسلامی ایران از سقوط بغداد پایتخت عراق جلوگیری کرد و همچنین از سقوط شهر اربیل جلوگیری کرد. مرجعیت، بسیج مردمی و آمادگی مردم برای دادن قربانی همه اینها اوضاع را به تغییر این نقشه سوق داد. هیچ محل پیشروی دیگری برای کسی باقی نمانده است که بخواهد مخالف خواست ملتها عمل کند. لذا اصولاً صنعا، بیروت و دمشق و بغداد متفاوت از گذشته شده است. در خصوص سوریه، آنچه دمیستورا امروز به صورت علنی میگوید پیش از این در دیدار با ما به من گفته بود که راه حل بحران سوریه سیاسی است و نه نظامی. این آن چیزی است که جمهوری اسلامی ایران سه سال و نیم پیش گفته بود، پیش از همه این خرابیها و پیش از همه این کشتارها و خرابی زیربناها. متاسفانه درحال حاضر پس از تجربه سه سال و نیمه به این مسئله رسیدهاند. او میگوید مرحله اول آتش بس است. این درست است و به نظر من آتش بس از طریق قطع حمایت مالی از این گروههای مسلح و تروریستی در سوریه امکان پذیر است. مطمئناً درحال حاضر در سوریه سه بازیگر وجود دارد. دولت و بازیگر دومی تحت مخالفان میانه رو که غرب و برخی کشورهای منطقه بر آنها پافشاری میکنند. اینها همان مخالفان میانه رو بودند که روزی داعش، جبهه النصره و احرار الشام شدند. اما بازیگر سوم داعش تروریستی است. در واقع بازیگر میانه رو همانگونه که آنها آن را نامگذاری میکنند چیزی در زمین ندارد چرا که بخش اصلی اشغال شده از خاک سوریه به دست تروریستها است. آنها از کجا دستور میگیرند، در گذشته به صورت علنی یا مخفیانه دستورات خود را از برخی کشورهای منطقه میگرفتند اما به نظر میرسد از اطاعت آنها خارج شدهاند چرا که احساس کردند میتوانند پایتختهای برخی کشورهای حامی خودشان را بگیرند. برای همین خلافت اسلامی اعلام کردند چرا که بستر اجتماعی فراوانی در برخی از این کشورها دارند. اصولاً نیروهای تشکیل دهنده این تروریسم از کشورهایی هستند که بیشترین میزان استبداد، بیشترین میزان عدم نگاه به رای مردم و بیشترین محل اعتراض را برای محدود کردن زنان دارند. برای جلوگیری از غلیان این مسئله در داخل این کشورها آن را به بیرون هدایت کردند اما یک یا دو سال جواب خواهد داد همانگونه که القاعده در افغانستان همین وضع را داشت، اما در سال سوم به کشورهای خودشان باز میگردند. همانگونه که یکی از رهبران کشورهای منطقه گفته است اگر با این گروههای تروریستی به سرعت برخورد نشود ماه آینده در اروپا خواهند بود و پس از سه ماه در آمریکا حضور خواهند داشت. معتقدم اگر میخواست جمله خود را کامل کند باید میگفت ممکن است ماه بعد نیز در کشور ما باشند. این واقعیتی تلخ است برای همین باید بپذیریم بوی باروت باید در این منطقه تعطیل شود و نسیم توسعه و رفاه جای آن را بگیرد. در پنجاه سال گذشته هیچگاه چنین وضعی در منطقه وجود نداشته است و به گونهای پیشرفته و پیچیده شده و بدون هیچ دلیلی امنیت از بین رفته است و به جای اینکه ملت اسلام علیه اشغالگر رژیم صهیونیستی باشد متاسفانه منازعهای مذهبی به وجود آمده است اما الحمدلله توطئه شکست خورده است و آن را پشت سر گذاشتیم. باید ببینیم کجا چه خطایی صورت گرفته اما عبور کنیم.
مجری شبکه تلویزیونی المیادین در ادامه پرسید: راه حل مقابله با داعش را در چه چیزی میبینید و سیاست آمریکا را در ائتلاف و همپیمانان آن چگونه ارزیابی میکنید؟
شمخانی گفت: ما انتقاد نمیکنیم، رفتار ائتلاف اذهان روشن و منطقی را به فکر وا میدارد که آنها صادق نیستند و هر کسی به صداقت اهداف آنها شک میکند. آیا هدف آنها از این همه تبلیغات سیاسی ائتلاف شامل چهل و دو کشور یا شصت کشور، داعش است یا نه برای مهندسی سیاسی جدیدی در منطقه تلاش میکنند. چگونه عین العرب (کوبانی) را بمباران میکنند درحالی که آن را نمیشناسند، و هنوز جنگ وجود دارد در حالی که آمرلی در مدت دو روز آزاد شد و حمرین در یک روز و جرف الصخر در دو روز آزاد شدند. چه سناریویی پشت این تبلیغات نهفته است؟ زمانی هست که رفتاری متناقض را میبینیم مثلا با وجود همه این اقدامات یکباره در منطقه جلولا در پنج نوبت 9 محموله توسط ائتلاف برای چه کسانی ارسال میشود. در جایی که هیچ کسی جز داعش وجود ندارد. آیا این یک اشتباه است؟ یک بار یا دوبار یا در شب ممکن است رخ دهد اما شب و روز درحالی که با لیزر میتوانند نقطه ارسال محمولهها را مشخص کنند چنین اشتباهی قابل باور است؟ ارتباطی بین ائتلاف و تروریستها در منطقهای نزدیک به مرز ما وجود دارد، این چیزی است که سوال برانگیز است.
مجری پرسید: بین اقدام هوایی ائتلاف و حضور ایران در زمین در سوریه و عراق از طریق ارائه مشاورههای نظامی و حضور نیروهای سردار قاسم سلیمانی فرمانده سپاه قدس که در رسانه ها نمایان شد و ایران آن را تکذیب نکرد و گفت که به همپیمانان خود برای مبارزه با تروریسم مشورت میدهد، کدام راه را ترجیح میدهید؟ یعنی برخی کشورهای غربی شما را به ائتلاف دعوت کردند.
شمخانی گفت: کدام ائتلاف؟ طرفی که این ائتلاف را ایجاد میکند چه کسی است؟ چه کسی اینها را ساخته است؟ اولا ما پیش از اینکه چیزی به نام ائتلاف وجود داشته باشد با تروریسم درگیر شدیم. یکی از دغدغههای مردم منطقه ما این است که کسانی که میفهمند یک ملت از یک موضوعی به نام تروریسم دارد آسیب میبیند آنها زمانی اقدام میکنند که برخی منافع آنها در معرض خطر قرار بگیرد یا در پوشش این بهانه به دنبال برخی اهداف خودشان هستند. وگرنه روزی که داعش به موصل رسید و حمله کرد به طرف بغداد و تا نزدیک سامرا آمد چرا عکس العملی توسط هیچ کس صورت نگرفت. در حالی که پیمان امنیتی داشتند، زمانی که داعش آمد به طرف اربیل، اربیل با برخی کشورهای منطقه پیمان امنیتی داشت. دنبال استقلال اقلیم بود و برخی کشورها تشویقش میکردند اما کسی عکس العمل نشان نداد اما به صورت قاطع میگویم اگر اراده جمهوری اسلامی ایران نبود آنها به اهداف خود رسیده بودند. پس موضوع پیچیدهای نیست آنها اهداف دیگری را دنبال میکنند. ما پیش از اینکه بخواهند شروع کنند و ما را از وجود تروریسم آگاه کنند و با آن مبارزه کنند ما با آن مبارزه کردیم و مبارزه ما بدون آنها نیز ادامه پیدا خواهد کرد.
وی در پاسخ به اینکه مبارزه شما با تروریسم برای حمایت از همپیمانانتان و به صورت مشخص محور مقاومت است یا شاید احساس خطر است، گفت: همانگونه که گفتم ایران از امنترین، با ثباتترین و مقتدرترین کشورهای منطقه است و این ناشی از تجربه تاریخی ما، نوع حکومت ما و نوع تعامل ما با مردم و تعامل مردم با ما است. این دستاوردی نیست که کسی بتواند به آن آسیب بزند. ما تنها مقاومت را پشتیبانی نکردیم. مثلاً در لبنان و مشخصاً در منطقه بقاع و به طور مشخصتر در عرسال دیدیم که میتواند محل نمایش قدرت برخی گروههای مسلح و گروههای تروریستی باشد، این گروهها تمایل دارند جبهه را توسعه بدهند برای هدف غلطی که دارند. ما در ایران گفتیم برای تجهیز ارتش لبنان به گونهای که با این چالشها مناسب باشد آمادگی داریم، پول هم نمیخواهیم، هدیه میکنیم. ارتش لبنان برای دفاع از مردم لبنان است و ما این پیام تاریخی را به شکل مناسبی ارسال کردیم. اما آنها مخالفت میکنند، غربیها و آمریکاییها مخالفت میکنند. چرا؟ مشخص است که یک استاندارد دوگانه دارند. هدف و اصل این است که ارتش لبنان بر تمامیت اراضی خودشان مسلط باشد و از آزار و اذیت دیگران جلوگیری شود، چنین کاری را خودشان هم نمیکنند. همزمان با آن تاکید میکنند که قرار است پانزده هزار نفر را آموزش بدهند، از کجا میخواهند این نیروها را جذب کنند؟ از مهاجران سوری که بدون سرپناه زندگی میکنند. من با آنها ابراز همدردی میکنم. واقعیت این است که من هر خیمه و چادری را که میبینم، تصویر کودکی یا زنی یا کهنسالی است که به دنبال یک غذای ساده است و من با دیدن این تصاویر واقعا اشک میریزم. آنها مردم ما هستند آنها مسلمان هستند. چرا اجازه نمیدهند این پشتیبانی صورت بگیرد؟ چرا مخالفت میکنند؟
مجری پرسید: علاوه بر اوضاع منطقه، اوضاعی نیز در سرزمینهای اشغالی و در فلسطین وجود دارد؟ جنگ و حمله اخیر به غزه که پنجاه و یک روز طول کشید. ایران همواره مواضع خود را در این خصوص و حمایت خود را از مقاومت از جمله مقاومت فلسطینی اعلام کرده است و رهبر معظم ایران موضوع مسلح کردن کرانه باختری رود اردن را مطرح کرد. چگونه به مقاومت نگاه میکنید به ویژه در این روزها که اعتراض مردم را بر ضد اوضاع و سیاستهایی که در آنجا وجود دارد شاهد هستیم؟ سیاست شما در این خصوص چیست؟
شمخانی پاسخ داد: مردم آمریکا به این نقطه رسیدهاند که هزینههای حیثیتی و سیاسی و اقتصادی فراوانی باید به خاطر دفاع از توسعه طلبی رژیم صهیونیستی قربانی کنند اما برخلاف مردم آمریکا متاسفانه دولتمردان آمریکا از چپ و راست آنها این حساسیت مردم آمریکا را مورد توجه قرار نمیدهند. هر چند از طرف کشورهای اروپایی حرکتهایی درحال شکل گرفتن است و ملاحظه میکنیم که برخی دولتهای اروپایی کشور فلسطینی را به نحوی به رسمیت شناختهاند اگرچه برخی از آنها در مرحله اولیه هستند. مردم فلسطین در این شرایط گرفتار رژیمی شدهاند که احساسش این است که در منطقه ما خود مشغول سازی توسط طرفهای مختلف و بازیگران اصلی موجب شده است که نگاه مخالف با توسعه طلبی این رژیم کاهش پیدا کرده است. به همین علت هر روز نبش قبری میکند، یک روز توسعه شهرک سازی میدهد، یک روز بهانه میآورد و طرح صلحی را که خود غربیها به آن اعتقاد دارند رد میکند و روزی در بیت المقدس دست به اقدامات باستان شناسی میزند و مسجد الاقصی را مورد هتک حرمت قرار میدهد، روز دیگر هم سرزمینها را مصادره و فلسطینیها را به مهاجرت مجبور میکند، به این دلیل که احساس میکند مرزهای امنی ندارد. اما غزه ثابت کرد اوضاع این گونه نیست، جنگ پنجاه و دو روزه ثابت کرد مردم فلسطین مستقل از حوادثی که رخ میدهد قدرت موشکی خود را تقویت میکنند و اتحاد خود را در دفاع از مقاومت بیشتر میکنند. آنها به این نقطه رسیدهاند که در رابطه با این مسئله با احدی مذاکره نکنند چرا که تجربه پنجاه ساله ثابت کرده است حق مردم فلسطین از پای میز مذاکره به دست نمیآید. معتقدم فضای انتفاضه موجود در فلسطین ایجاب میکند همه کشورهای عربی و همه کشورهای اسلامی فارغ از قطعنامه و بیانیه و کمیته دفاع از قدس و از دالانهایی که جز ادامه داشتن هیچ نتیجهای نداشته است، به این سمت یعنی مقاومت تمایل پیدا کنند. ما با مقاومت هستیم و این را حقی تاریخی و طبیعی و دینی برای مردم فلسطین میدانیم. رژیم صهیونیستی را رژیمی اشغالگر میدانیم. عمق و ریشه مشکلات منطقه ناشی از سیاستهایی است که توسط غربیها در دفاع از رژیم صهیونیستی صورت میگیرد و همه دخالتهای غربیها برای تضمین امنیت و حیات غیرطبیعی رژیم صهیونیستی و برتری آن بر یک ملت است. من فکر میکنم اگر این جریان عوض شود ثبات هم به منطقه ما برمیگردد.
مجری پرسید: سوال آخر که درخواست میکنم به عربی پاسخ دهید، ایران به همسایگان عرب خود به ویژه کشورهای خلیج فارس چگونه نگاه میکند؟
شمخانی به عربی گفت: کشورهای خلیج فارس، کشورهای همسایه از نظر ایران از اول انقلاب تا امروز و تا فردا و آینده دور، فراتر از موضوع همزیستی است، غیر موضوع مواضع مثبت و دفع منفیها است. ما با خوشحالی آنها یا رشد آنها خوشحال میشویم. اگر ما به نگرانیهای خود و بحرانی که با هم در آن به سر میبریم، تاثیری که در منطقه وجود دارد نگاه کنیم خواهیم دید که خروج منطقه از هر بحرانی ابتدا با گفتوگو بین ما و آنها آغاز میشود و دوم با دور کردن اثر خارجیها به ویژه غربیها و به ویژه آمریکا از منطقه است. بین ملتهای عرب منطقه و ملت ایران محبت و برادری وجود دارد که از طرف هیچ کشوری به وجود نیامده و تحت تاثیر هیچ کشور دیگری قرار ندارد. مثلا حجاج زمانی که به عربستان سعودی میروند همبستگی بین ایرانیها و بقیه حجاج وجود دارد. ممکن است بین رویکرد دولتها با رویکرد ملتها اختلافی وجود داشته باشد که انشا الله دولتها نظر ملتها را انتخاب کنند.
انتهای پیام/