به گزارش خبرگزاری فارس از قم به نقل از روابط عمومی موسسه اسراء، آیتالله جوادی آملی در جلسه درس اخلاق هفتگی خود که در محل نمازخانه بنیاد بینالمللی علوم وحیانی اسراء برگزار شد، خطاب به طلاب و دانشجویان حاضر در جلسه گفت: ما همه یا حوزوی هستیم یا دانشگاهی و محور اصلی کار ما، تعلیم کتاب و حکمت از یک سو و تزکیه نفوس از سوی دیگر است.
وی با اشاره به حدیث «انی بعثت لاتمم مکارم الاخلاق» اظهار داشت: همانگونه که دین بدون ولایت تام نیست، کرامتهای اخلاقی بدون وجود رسول گرامی اسلام(ص) به تمامیت و کمال خود نمیرسد.
استاد حوزه علمیه قم ادامه داد: پیامبر فرمود «من مبعوث شدم که کرامتهای اخلاقی را تتمیم کنم»، این خُلق یا معنای مطلق مَلکه نفسانی است که هم علم را شامل میشود و هم تزکیه نفوس را، یا اگر منظور از این خُلق همان اخلاق مصطلح است یعنی فضایل اخلاقی، این بیان نورانی حضرت به عنوان تمثیل است نه به عنوان تعیین؛ زیرا آن حضرت تشریف آوردند هم مکارم علمی، معرفتی، حقوقی، عقلی، نقلی و دیگر علوم را تتمیم کنند، اخلاقیات را هم تتمیم کنند.
آیت الله جوادی آملی تاکید کرد: انبیای قبلی علوم و معارف را کامل نکردند و شبهات را به طور کامل نزدودند. وجود مبارک حضرت (ص) برای برطرف کردن هر چه که نقص داشت مبعوث شدند.
وی در ادامه گفت: اگر منظور از این خُلق، مطلق ملکه نفسانی باشد ـ کما هو الظاهر ـ یعنی من آمدم هم ملکات علمی را تتمیم کند، هم ملکات اخلاقی را و اگر منظور از این خُلق همان معنای متعارف معهود باشد یعنی فضایل اخلاقی، این تمثیل است نه تعیین؛ یعنی نمونهای را حضرت ذکر فرمود نه اینکه من فقط برای تکمیل معارف اخلاقی آمدم کاری با علوم و معارف اعتقادی و اصول و امثال اینها ندارم.
استاد حوزه علمیه قم با بیان اینکه خدای سبحان وجود مبارک پیامبر(ص) را همتای قرآن کریم معرفی کرده است، گفت: خدای سبحان قرآن را با سایر کتابهای آسمانی یکسان ندانست وقتی خدا از کتابهای آسمانی یاد میکند برای قرآن خصوصیتی قائل است وقتی انبیا را ذکر میکند برای وجود مبارک حضرت یک خصوصیت قائل است وقتی قرآن را ذکر میکند تنها به ﴿مُصَدِّقاً لِما بَیْنَ یَدَیْهِ﴾ اکتفا نمیکند بلکه میفرماید: ﴿وَ مُهَیْمِناً﴾ هیمنه یعنی سلطنت، یعنی سیطره، یعنی برجستگی و برتری و والایی دارد این قرآن مهیمن بر تورات و انجیل و صحف ابراهیم و زبور داود است اگر قرآن هیمنه دارد آورندهٴ قرآن هم بر انبیای دیگر هیمنه، سیطره، سلطنت و والایی دارد.
آیت الله جوادی آملی با اشاره به لسان آیات و روایات که اسوه شما قرآن کریم و وجود رسول گرامی اسلام(ص) است، خاطرنشان کرد: امت اسلامی باید نسبت به سایر اُمم هیمنه داشته باشد نه تنها همتای آنها باشند؛ بلکه مربّی آنها، مهیمن آنها باشند، نظام اسلامی برای همین صورت پذیرفت که شرق و غرب از این نظام بهره بگیرند رهاورد قرآن و عترت را از این نظام بیاموزند و عمل کنند؛ چون تنها مشکل جهان، خود انسان است.
وی ادامه داد: خود جهان هم برای انسان خلق شده است، تعبیر قرآن کریم درباره آسمانها و زمین این است که خدا آسمان و زمین را مسخّر انسان قرار داد این سفره وسیع را پهن کرد بعد مهمان دعوت کرد و انسان را آفرید.
وی تاکید کرد: این انسان به وسیله انبیای دیگر به مرحلهای از کمال علمی و عملی رسیدند اما به وسیله وجود مبارک خاتم(علیهم آلاف التحیّة و الثناء) به مقام هیمنه و سیطره میرسند. نظام و امّت اسلامی باید کاری بکنند که سایر امم، سایر ملل و نحل از آنها بهرههای علمی و عملی ببرند.
آیت الله جوادی با اشاره به اینکه همه انبیا اسوه عالمان دین هستند بیان داشت: اینکه گفته میشود «العلماء ورثة الأنبیاء»، گرچه جمله خبریه است، ولی به داعی انشاء القا شده است. یعنی ایّها العلماء بکوشید که از انبیا ارث ببرید بکوشید که وارثان آنها باشید، بکوشید که آنچه آنها گفتند سهمی از آنها به شما برسد، بکوشید که وارث شوید.
وی به تفاوت ارث مادی و ارث معنوی اشاره کرد و بیان کرد: در ارث مادی اگر کسی بخواهد مالی را از مورّث ارث ببرد شرط اساسیاش مرگ مورّث، ولی در ارث معنوی، شرط اساسیاش مرگ وارث است تا وارث نمیرد چیزی از مورّث به او نمیرسد منتها در میراث مال، مرگ مادی مورّث مطرح است در میراث علم و کمال، مرگ معنوی وارث مطرح است.
استاد عالی حوزه علمیه قم بیان کرد: اگر کسی غرور و خودخواهی خود را از پا دربیاورد و منیت خود و هوس خود را محو کند و بخل خود را که از کنار گوشه ذهن فشار میآورد و از درون ما آماده حمله است بیرون کند و از بین ببرد، به حیات طیب میرسد.
آیت الله جوادی آملی در بخشی دیگر با بیان این مطلب که به ما گفته شده «لقد کان لکم فی رسول الله اسوه حسنه» ادامه داد: مخاطب اوّلی و اصلی این کلام همین حوزههای علمیه و دانشگاهها هستند مخصوصاً حوزههای علمیه که با علوم کار دارند خصوصیات آن بزرگوارها را معرفی کردند فرمودند خصوصیتهای آنها دو قسم است یک قسم که در دسترس احدی نیست این نبوّت، امامت، خلافت کبرا و آن عصمت کلیه است؛ اما آن بهرههای رقیق از آن حقایق فرمود این مقدور شما هست.
وی تصریح کرد: حضرت علی (ع) در بیان نورانی خود به کمیل درباره احتیاط فرمودند که برادران شناسنامهای زیادی داریم، ولی انسان یک برادر بیش تر ندارد و آن دین است و احتیاط کن. میگویند فلان شخص محتاط است، یعنی وقتی زحمت کشید باغی درست کرد و درختی کاشت، برای صیانت، دور این باغ را حائل و دیوار میکشد. آدم محتاط آدمی است که دین را مثل شجره پرثمر بداند، دور این دین را دیوار بکشد تا هر کسی نتواند بیاید از میوههای دین او استفاده کند.
استاد حوزه علمیه قم تاکید کرد: به ما گفتهاند اولوالبقیه نیز یکی دیگر از القاب قابل دسترسی برای انسانهاست. یکی از القاب نورانی امام زمان(عج) بقیةالله است. عنوان بقیةالله نظیر اسماء الحسنی بوده و توقیفی نیست، هر انسانی که در اثر عنایت الهی از وجه اللهی برخوردار باشد بقیةالله است، منتهی بعضی در درجه یک و دو و برخی در درجه 100 هستند، وجود بقیةالله در قله و درجه 100 است، اما عالمان دین در درجه یک و دو و سه و چهار هستند.
وی با بیان اینکه العلماء باقون و ما بقی الدهر همان معنای بقیةالله است بیان داشت: قرآن از عالمانی که به وظایفشان عمل نکردند گله دارد و میگوید که چرا آن عالمان دین که بقیةالله بودند جلوی بدیهای عدهای را نگرفتند، آنها اولو البقیه و ولی و والی بقایند و ماندگارند. وقتی عالم مرکبش بالاتر از خون شهید باشد، آن گاه شهید احیای عندالله است، پس عالمان دین نیز احیای عندالله هستند.
انتهای پیام/2258/صا