خیز پاکستان برای گرفتن سهم جبلعلی از تجارت غرب آسیا
اختلال در مسیرهای دریایی، پاکستان را به تکاپو برای جذب بخشی از تجارت منطقه انداخته که کراچی و گوادر با کاهش تعرفهها و توسعه ترانشیپمنت، در حال تبدیل شدن به مسیرهای جایگزین تجارت منطقه بهویژه برای ایران هستند.
گروه اقتصادی خبرگزاری فارس؛ اختلال در مسیرهای دریایی خلیج فارس و کاهش تردد در برخی بنادر منطقه، معادلات حملونقل و تجارت را تحت تأثیر قرار داده و در این میان پاکستان تلاش دارد از این شرایط برای تقویت جایگاه بنادر خود در شبکه لجستیکی منطقه استفاده کند؛ رویکردی که میتواند کراچی و گوادر را به مسیرهای مکمل جدید برای جابهجایی کالا تبدیل کند.در سالهای گذشته، امارات و بهویژه بنادر این کشور به دلیل برخورداری از زیرساختهای گسترده، حضور خطوط بزرگ کشتیرانی و ظرفیت بالای ترانشیپمنت (جابهجایی حملکننده کانتیترها)، به یکی از مهمترین هابهای لجستیکی غرب آسیا تبدیل شده بودند. با این حال، تحولات اخیر و افزایش ریسک تردد در خلیج فارس و دریای عمان، بخشی از جریان حملونقل را با اختلال مواجه کرده و فرصت تازهای برای رقبای منطقهای ایجاد کرده است.
پاکستان یکی از کشورهایی است که تلاش دارد از این تغییر مسیرهای تجاری بهره بگیرد. این کشور با تکیه بر ظرفیت بنادر کراچی و گوادر و همچنین بندر قاسم، به دنبال جذب بخشی از محمولههای ترانشیپی و ایجاد مسیرهای جایگزین برای تجارت منطقه است. پاکستان پیشتر نیز مجوز ترانزیت کالا به ایران از طریق بنادر کراچی، گوادر و بندر قاسم را صادر کرده بود؛ اقدامی که اهمیت این بنادر را برای تجارت ایران افزایش میدهد.شاهد احمد، رئیس سازمان بندری کراچی، از هدفگذاری برای افزایش ۲۰ درصدی ترافیک کانتینری این بندر طی دو سال آینده خبر داده است. بر اساس برنامه اعلامشده، حجم کانتینری کراچی از حدود ۲.۷۵ میلیون TEU در سال ۲۰۲۶ به ۳.۲۱ میلیون TEU در سال ۲۰۲۷ و ۳.۵۳ میلیون TEU در سال ۲۰۲۸ افزایش خواهد یافت.پاکستان برای دستیابی به این هدف، کاهش هزینههای بندری، توسعه تأسیسات اختصاصی ترانشیپمنت و تعمیق کانالهای ناوبری در اسکله شرقی کراچی تا عمق ۱۵.۵ متر را در دستور کار قرار داده است. همچنین اعلام شده تعرفههای ترانشیپمنت کاهش یافته و تخفیف ۶۵ درصدی در برخی هزینههای بندری اعمال شده است؛ اقدامی که میتواند جذابیت کراچی را برای خطوط کشتیرانی و صاحبان کالا افزایش دهد.
این تحولات برای ایران نیز اهمیت ویژهای دارد. در جریان اختلالات اخیر، حدود ۱۰ هزار کانتینر متعلق به بازرگانان ایرانی در بندر کراچی متوقف شد؛ موضوعی که هزینههای انبارداری، دموراژ و دیتنشن قابلتوجهی به صاحبان کالا تحمیل کرد. پس از مذاکرات میان مقامهای ایرانی و پاکستانی، سازوکار ترخیص این محمولهها تعیین و تخفیف ۸۰ درصدی هزینههای انبارداری برای آنها در نظر گرفته شد.تجربه توقف این کانتینرها از یک سو مشکلات زیرساختی و اجرایی مسیر پاکستان را نشان داد، اما از سوی دیگر ثابت کرد کراچی میتواند در شرایط بحران به عنوان یکی از مسیرهای جایگزین تجارت ایران مورد استفاده قرار گیرد. البته انتقال حجم بالای کالا از پاکستان به ایران همچنان با محدودیتهایی در مسیر زمینی، بهویژه در مرز ریمدان، روبهروست و توسعه این مسیر نیازمند سرمایهگذاری و هماهنگی بیشتر است.در چنین شرایطی، پاکستان تلاش میکند از مزیت جغرافیایی خود برای تبدیل کراچی و گوادر به هابهای مکمل منطقه استفاده کند. اگرچه این بنادر در کوتاهمدت فاصله قابلتوجهی با ظرفیت و شبکه بینالمللی جبلعلی دارند، اما کاهش هزینهها و توسعه خدمات ترانشیپمنت میتواند بخشی از جریان تجارت منطقه را به سمت آنها هدایت کند.برای ایران نیز استفاده از این ظرفیت به معنای ایجاد یک مسیر جایگزین در کنار امارات، عمان، ترکیه، بنادر شمالی و کریدورهای زمینی و ریلی است؛ شبکهای چندمسیره که میتواند در زمان بحران، امکان انتقال سریعتر جریان کالا و کاهش وابستگی به یک هاب واحد را فراهم کند.#پاکستان#مرز_ریمدان#محاصره_دریایی#بندر_چابهار#کریدور_شمال_جنوب#بندر_کراچی#بندر_گوادر#بندر_جبلعلی
22:53 - 22 مرداد 1405
0 بازدید