تو یه کوچه باریک یه دفعه ۵ -۶ طبقه رو مجوز میدن. که اونم هر طبقه ۲ واحد داره.نمیگن الام ۱۲ تا ماشین که این ساختمون با خودش میخواد بیاره. از کجا میخواد تردد کنه ؟از اون کوچه باریک ؟
فرسودگی شهرسازی ایران با فشار مجوزهای بیضابطه ساختمانی
صدور بیرویه پروانههای ساختمانی بهویژه در تهران، توسعه شهری را از مسیر تعادل خارج کرده و ترافیک، آلودگی، کمبود فضای سبز و فشار بر زیرساختها را تشدید کرده است.
گروه اقتصادی خبرگزاری فارس؛ تهران سالهاست میان دو نیاز متضاد گرفتار شده است؛ از یک سو تقاضای بالای مسکن و از سوی دیگر ظرفیت محدود شهری. در چنین وضعیتی، صدور پروانه ساختمانی فقط یک مجوز اداری نیست. هر پروانه، تصمیمی درباره آینده ترافیک، آب، برق، فاضلاب، فضای سبز و کیفیت زندگی شهروندان است.مشکل از جایی آغاز میشود که ساختوساز بدون توجه به ظرفیت واقعی محلهها انجام شود. تهران به مسکن نیاز دارد، اما این نیاز نباید بهانهای برای افزایش بیمحابای تراکم باشد. وقتی در یک منطقه، تعداد طبقات و جمعیت بالا میرود اما خیابان، مدرسه، درمانگاه، پارکینگ، فضای سبز و حملونقل عمومی متناسب با آن توسعه پیدا نمیکند، بحران شهری شکل میگیرد.یکی از پیامدهای مستقیم این روند، تشدید ترافیک است. ساختمانهای جدید، جمعیت تازه و سفرهای روزانه بیشتری تولید میکنند. اگر شبکه خیابانی و حملونقل عمومی توان جذب این حجم را نداشته باشد، گرههای ترافیکی سنگینتر میشود. نتیجه آن اتلاف وقت، مصرف بیشتر سوخت و افزایش آلودگی هواست.محیطزیست تهران نیز از این مدل توسعه آسیب دیده است. تبدیل باغها و قطعات باز شهری به ساختمانهای بلندمرتبه، سرانه فضای سبز را کاهش میدهد. در شهری که با آلودگی هوا، کمآبی و تراکم جمعیت درگیر است، حذف فضای تنفسی محلهها فقط یک خطای شهرسازی نیست؛ تهدیدی برای سلامت عمومی است.فشار بر زیرساختها نیز جدی است. شبکه آب، برق، فاضلاب و خدمات شهری برای ظرفیت مشخصی طراحی شدهاند. وقتی بدون ارتقای زیرساخت، بار جمعیتی جدید به محلهها تحمیل میشود، کیفیت خدمات کاهش مییابد. شهروندان این فشار را در قطعیها، کمبودها، ترافیک، افت کیفیت خدمات و فرسودگی محله احساس میکنند.
نمونه روشن این بحران را میتوان در مناطقی مانند منطقه ۱۰ تهران دید. این منطقه با تراکم جمعیتی بالا و کمبود فضای سبز روبهروست. در چنین محدودهای، صدور مجوزهای متعدد ساختمانی بدون جبران کمبود خدمات عمومی، عملاً کیفیت زندگی ساکنان را پایینتر میآورد. توسعه شهری وقتی خطرناک میشود که فقط تعداد واحدها را افزایش دهد، اما به ظرفیت زندگی در محله توجه نکند.از سوی دیگر، روند طولانی و پیچیده صدور پروانه نیز خود به معضل تبدیل شده است. این تناقض مهمی در مدیریت شهری تهران است؛ از یک طرف، در برخی مناطق مجوزهای بیضابطه صادر میشود و از طرف دیگر، سازندگان برای دریافت مجوزهای قانونی با مسیرهای زمانبر و پرهزینه روبهرو هستند. این وضعیت هم فسادزا است و هم هزینه ساخت را بالا میبرد.افزایش هزینه ساخت نیز در نهایت به مصرفکننده منتقل میشود. وقتی سازنده با بروکراسی طولانی، عوارض بالا و مقررات غیرشفاف مواجه باشد، قیمت تمامشده مسکن افزایش مییابد. بنابراین بخشی از گرانی مسکن، فقط ناشی از مصالح و زمین نیست؛ بلکه به ناکارآمدی در نظام صدور مجوز نیز برمیگردد.مسئله پیشفروش مسکن هم به همین ساختار حقوقی و اجرایی گره خورده است. اگر قانون پیشفروش شفاف و قابل اجرا باشد، میتواند به تأمین مالی پروژهها و افزایش عرضه کمک کند. اما اجرای ناقص و ناهماهنگ آن، هم سازنده را مردد میکند و هم خریدار را در معرض ریسک قرار میدهد. نتیجه، کاهش اعتماد و کند شدن تولید مسکن است.
راهحل، توقف کامل ساختوساز نیست. تهران نمیتواند نیاز مسکن را نادیده بگیرد. اما ادامه مسیر فعلی نیز شهر را فرسودهتر میکند. راه درست، صدور مجوز بر اساس ظرفیت واقعی محلههاست. هر منطقه باید از نظر حملونقل، آب، برق، فاضلاب، فضای سبز، مدرسه، درمانگاه و امنیت شهری ارزیابی شود و سپس برای تراکمپذیری آن تصمیم گرفته شود.شهرداریها باید از نگاه درآمدی به پروانه ساختمانی فاصله بگیرند. اگر پروانه فقط منبع درآمد شهری باشد، نتیجه آن فروش تراکم و فشار بر آینده شهر است. مدیریت شهری باید بداند که درآمد امروز از ساختوساز، ممکن است فردا با هزینه سنگین ترافیک، آلودگی، کمبود خدمات و نارضایتی شهروندان بازگردد.در کنار اصلاح نظام صدور مجوز، توسعه حملونقل عمومی باید در اولویت باشد. شهری با تراکم بالا، بدون مترو، اتوبوسرانی کارآمد، پارکینگ مناسب و خیابانهای منظم، به بنبست ترافیکی میرسد. اگر قرار است تراکم در منطقهای افزایش یابد، زیرساخت حملونقل آن نیز باید پیش از ساخت یا همزمان با آن تقویت شود.جمعبندی روشن است: بحران توسعه شهری تهران حاصل یک خطای ساده نیست، بلکه نتیجه سالها تصمیمگیری کوتاهمدت است. صدور بیرویه پروانه، ساختوساز غیرمجاز، ضعف نظارت، کمبود فضای سبز و فرسودگی زیرساختها، امروز به یک مسئله واحد تبدیل شدهاند. تهران برای ادامه حیات شهری، به ساختوساز نیاز دارد؛ اما نه هر ساختوسازی و نه به هر قیمتی. مسیر آینده پایتخت باید از توسعه بیضابطه به سمت شهرسازی متوازن، محلهمحور و زیرساختپایه تغییر کند.#مسکن
09:23 - 1 مه 2026
2 پاسخ
@SaraAhmadzade1 مه 2026در پاسخ بهبه جای اینکه تراکم رو کم کنن.هی بیشتر میکنن و زندگی رو بر اهالی محلات سخت و سخت تر میکنن