استان مرکزی مهد ورزا و شخصیتهای بزرگ تاریخ
استان مرکزی از دوران گذشته تاکنون مهد پرورش بزرگان و شخصیتهای بزرگی بوده است که هر کدام از این شخصیتها نقش بسیار ارزنده و مهمی در پیشرفت کشور طی زمانهای مختلف ایفا کردهاند.
به گزارش خبرگزاری فارس از اراک، استان مرکزی از دوران گذشته تاکنون مهد پرورش بزرگان و شخصیتهای بزرگی بوده است که هر کدام از این شخصیتها نقش بسیار ارزنده و مهمی در پیشرفت کشور طی زمانهای مختلف ایفا کردهاند که فارس استان مرکزی در دو گزارش قبلی تعدادی از این وزرا را معرفی کرد و در این گزارش پایانی نیز به معرفی مابقی وزرا پرداخته است. میرزا محمدرضا خان: میرزا محمدرضا خان فرزند حاج میرزا هادی فراهانی در زمان ناصرالدینشاه میزیسته و در زمان صدارت امیرکبیر وزارت آذربایجان را بر عهده داشته است. در سال 1265 ه.ق شورشی در تبریز به پا شد، فراهانی که آن موقع وزیر آذربایجان بود با درایت و تدبیر، سروصدا را بدون خونریزی خوابانید. خواجه ابوالقاسم فراهانی: خواجه ابوالقاسم فراهانی در عصر شاهطهماسب اول صفوی زندگی میکرد، خواجه مدتزمانی وزارت مهرداری و سپس نظارت بیوتات سلطنتی را عهدهدار بوده است. میرزا اسحق فراهانی: میرزا اسحق فراهانی فرزند میرزاحسن قائممقام در عصر فتحعلی شاه میزیسته و وزیر عباس میرزا نایبالسلطنه بوده است. میرزا حسن فراهانی: میرزا حسن فراهانی: فرزند بزرگ میرزاعیسی فراهانی قائممقام در سال 1225 ه.ق وزیر عباس میرزا نایبالسلطنه بود. وی در سال 1226 ه.ق به ریاض رضوان خرامید. میرزا احمدخان فراهانی: میرزا احمدخان فراهانی: فرزند محمدرضا خان، در زمان ناصرالدینشاه وزیر آذربایجان بوده است. دکتر محمد مصدق: دکتر محمد مصدق: تولد در سال 1258 ه.ق و درگذشت در سال 1346 ه.
ش پدرش میرزا هدایت الله وزیر دفتر استیفای دوران ناصری و از مردان تجددطلب و پیرو امیرکبیر و از معارف آشتیان و مادرش ملک تاج خانم نجمالسلطنه، بنیانگذار بیمارستان نجمیه و دختر فیروز میرزا، پسر عباس میرزا، ولیعهد فرزند فتحعلی شاه قاجار بود مصدق پس از تحصیلات مقدماتی در تهران، برای تحصیلات عالی به پاریس رفت و به اخذ درجه دکتری در حقوق نائل گردید. پس از مراجعت به ایران به حکومت فارس منصوب شد. سپس به وزارت دارایی و بعد حکومت آذربایجان و در سال 1320 به وزارت خارجه و در دوره پنجم مجلس شورای ملی به نمایندگی مجلس انتخاب گردید. وی در دوران چهاردهم و شانزدهم مجلس شورا به نمایندگی از مردم تهران به وکالت انتخاب شد که در این دوره برای گرفتن حق ملت ایران از شرکت نفت انگلیس و ایران به مبارزه پرداخت و در بیست و نهم اسفند سال 1329 قانون ملی شدن صنعت نفت را از تصویب مجلس شورا و سنا گذارند و در سال 1330 نخستوزیری ایران را قبول کرد و قانون خلع ید از شرکت نفت انگلیس و ایران را اجرا کرد. معتمدالسلطنه: معتمدالسلطنه:میرزا ابراهیم مستوفی معتمدالسلطنه فرزند محمد قوام الدوله آشتیانی و پدر قوامالسلطنه، از مستوفیان زمان ناصرالدینشاه بود که در سال 1304 ه.ق به لقب معتمدالسلطنه ملقب شد. میرزا ابراهیم در سال 1309 ه.ق جزو وزرای دربار اعظم (مجلس شورای دولتی) گردید و در دوره اول مجلس شورای ملی از تهران به نمایندگی مجلس انتخاب شد.
معز السطان: معز السطان: حاج میرزاعلی خان تفرشی حسابی یمینالملک سابق، از مستوفیهای وزارت دفتر استیفا (وزارت دارایی) بود و بعد در ایامی که به سمت ناظم میزان و میزان آقاسی (رئیس گمرکات) منصوب شد، ملقب به معزالسلطان گردید و درزمانی که دولت عدهای بلژیکی را به ریاست مسیونوز برای اداره گمرکات استخدام نمود، معزالسلطان به معاونت کل مسیونوز انتخاب شد و بعد به سمت وزیرمختار ایران در مادرید منصوب شد وی در کابینههای عبدالحسین میرزا فرامانفرما و محمدولی خان سپهسالار اعظم، وزیر دارایی بود. علی منصور: علی منصور الملک، از رجال سیاسی ایران و اهل تفرش در سال 1246 ش متولد شد، تحصیلات خود را در مدرسه علوم سیاسی به پایان رسانید و در سال 1286 ش در وزارت امور خارجه مشغول گردید و به تربیت وزیر داخله و وزیر راه بود تا سال 1319 هجری شمسی که نخستوزیر گردید. در پنجم شهریور 1320 هجری شمسی که نیروهای متفقین وارد ایران شدند، از نخستوزیری استعفا و به سمت سفیر کبیر ایران در آنکارا و بعد به سفیر کبیر و نماینده دائم ایران در دفتر اروپایی سازمان ملل متحد در ژنو مشغول گردید. حسنعلی منصور: حسنعلی منصور فرزند علی منصور تفرشی، در سال 1302 ش متولد و پس از پایان تحصیل در وزارت امور خارجه مشغول کار شد و به ترتیب به ریاست دفتر وزارت امور خارجه، دفتر نخستوزیری و وزیر کار و وزارت بازرگانی منصوب و در سال 1342 ش نخستوزیر گردید، در بهمنماه 1343 ش بهوسیله هیئت موتلفه اسلامی به قتل رسید.
میرزا عیسی وزیر: میرزا عیسی تفرشی فرزند میرزا موسی وزیر، در سال 1310 هق متوجه خلد برین شد. وی از وزرای ناصرالدینشاه بود و در سال 1288 ه.ق قحطی عمومی سراسر ایران را گرفت بهگونهای که نان از یک من (سه کیلو) شش شاهی (هر شاهی یکبیستم ریال) به یک من یک ریال و سپس به پنج ریال رسید. در این موقع میرزا عیسی وزیر تهران بود و ناصرالدینشاه به کربلا رفته بود که در اثر قحطی، مردم برای میرزا عیسی تصنیفی ساخته بودند. میر سید احمد مستوفی: میر سید احمد تفرشی درزمانی که سپه دار اراک را میساخته و حکومت عراق را به عهده داشته وزیر سپه دار بوده است. میرزا موسی وزیر: میرزا موسی تفرشی معروف به وزیر فرزند میر ابوالقاسم در سال 1198 ه.ق متولد و در 1282 ه.ق درگذشته است. میرزا موسی ابتدا مستوفی آذربایجان بود و سپس به وزارت تهران منصوب شد و از این موقع به میرزا موسی وزیر معروف گردید، از آثار خیر او آبانبار بزرگی در تهران جنب امامزاده سید اسماعیل است که چون تهران لولهکشی شده و آبانبار موردنیاز نبود به موزه تبدیل شد و به موزه آبانبار معروف میباشد. ناظم الملک: ناظم الملک: میرزا محمدحسین تفرشی ملقب به ناظم الملک در سال 1218 قمری متولد و در سال 1289 قمری درگذشت. وی از مستوفیان زمان قاجار و مدتی وزیر یزد و بعد خراسان و در اواخر عمر وزیر اصفهان بوده است. نصیر: نصیر: میرزا محمدرضا نصیر فرزند علاءالدین انجدانی در اواخر قرن یازدهم هجری میزیسته و از وزرای عصر صفوی بوده است.
وزیر نظام: میرزا حسن خان نظام برادر کهتر میرزا تقیخان امیرکبیر در سال 1259 هق که میرزا تقیخان برای مأموریت به ارزنه الروم عثمانی رفت او را به نیابت وزارت نظام آذربایجان انتخاب کرد. وی دومرتبه به حکومت اراک در سالهای 1267 و 1270 ه.ق منصوب شد و در آبادانی شهر اراک کوشش کرد. وزیر لشگر: وزیر لشگر: میرزا موسی فرزند میرزا هادی آشتیانی در سال 1290 ه.ق به وزارت لشکر منصوب شد در سال 1289 ه.ق به رحمت ایزدی پیوست. وزیری: محمد موسی وزیری آستانهای در عصر فتحعلی شاه قاجار میزیسته و سمت وزارت اوقاف سهل بن علی را داشته است. به فرمان فتحعلی شاه که خطاب به غلامحسین خان سپهدار حاکم اراک صادر شده بود، نظارت آستان مقدس مطهره سهل بن علی علیهالسلام به عهده میرزا محمد موسی کزازی بود. وفا: میرزا محمدحسین فراهانی، متخلص به وفا از شعرای معروف اواخر قرن دوازدهم هجری و وزیر کریمخان زند بود. وی در ایام وزارت در ترویج معارف عصر خود کوشش نمود و در سال 1209 ه.ق جان به جان آفرین تسلیم کرد. ابوسعید آوی: ابوسعید منصور بن حسین آوی، فقیه، شاعر، تاریخنگار و دولتمرد امامی مذهب نامدار در اوایل قرن پنجم هجری است. تاریخ دقیق ولادت او روشن نیست، اما حسب قرائن باید حدود نیمه سده چهارم، یعنی حوالی سالهای 345 ه.ق بوده باشد. اشعار ابوسعد آوی، دیوان اشعار جداگانهای از ابوسعد آوی در دست نیست، ولی اشعار او در منابع مختلف به شکل پراکنده موجود میباشد که بیشتر آنها لطیفه سرایی است.
ابوطاهر خاتونی ساوجی: معینالدین موفق الدوله ابوطاهر حسین بن حیدر ساوجی خاتونی وزیر، از بزرگان و دانشمندان نامدار قرن ششم هجری است که تاریخ تولدش دقیقاً روشن نیست، اما حسب قطعهای که عماد کاتب اصفهانی در کتاب خود از زبان او به عربی نقل کرده ک گویا در سال 511 هنگام گرفتاری و مصیبت، خود سروده و در آن به هفتاد سالگیاش اشارت نموده است در این شرایط فقر و بیچارگی ابوطاهر خاتونی خطاب به یکی از دوستان قدیمی خود، یعنی کمالالملک علی بن احمد سمیرمی، رئیس وقت دیوان اشراف سلطان محمد بن ملکشاه که مردی نیک تدبیر و باگذشت بود، ابیاتی فارسی به نظم کشیده و ضمن هجو خطیرالملک وزیر و دیگران، از تیرهروزی خود و ناسپاسی ابنای روزگار نسبت به خدمات دیرینه خویش سخن گفته است. انتهای پیام/40/3371.
21:58 - 12 مرداد 1396