اعتراف BBC فارسی؛ لندن پشت کودتای ۲۸ مرداد بود
در حالی که جریان سلطنتطلب همچنان نقش آمریکا و انگلیس در کودتای ۲۸ مرداد را انکار میکند، اظهارات مطرحشده در ویژهبرنامه BBC فارسی به مناسبت هفتادمین سالگرد این واقعه، از طراحی و نقش مستقیم لندن و واشنگتن در سرنگونی دولت مصدق پرده برمیدارد.
گروه فارس پلاس: جریان رسانهای سلطنتطلب در دهههای اخیر همواره در تلاش بوده تا واقعه ۲۸ مرداد ۱۳۳۲ ـ که به براندازی دولت مصدق منجر شد ـ را یک حرکت داخلی معرفی کنند و دخالت مستقیم آمریکا و انگلیس را انکار کنند.اما اسناد و منابع گوناگون از مداخله این دولتها حکایت دارد؛ تا جایی که حتی BBC فارسی نیز سه سال پیش به مناسبت هفتادمین سالگرد کودتای ۲۸ مرداد، به نقش انگلیسیها در طراحی این کودتا اعتراف کرده است. در بخشی از این برنامه «عباس میلانی» نویسنده و تاریخنگار طرفدار پهلوی که کتابهایی در راستای تمجید از پهلویها نگاشته است، میگوید: «اگر سؤال این است که آیا آمریکا و انگلستان تلاشی برای کودتا علیه مصدق کردند، به گمان من ادلهاش بسیار گویاست و غیر قابل انکار است.انگلستان از سال ۱۹۵۱، عملاً درست بعد از سرِ کار آمدن دکتر مصدق، به توصیه خانم لامتون شروع میکند به برنامهریزی برای کودتا.آمریکا یک سال مقاومت میکند [که با کودتا همراهی کند و] سعی میکند مصدق را به سازش متقاعد بکند؛ اما چون تلاشش به نتیجه نمیرسد، از اکتبر ۱۹،۵۲، آمریکا هم در این تلاش میپیوندد».
«جک استرا» وزیر خارجه پیشین انگلیس، در گفتوگوی خود با BBC فارسی، ضمن اشاره به این موضوع که عوامل داخلی که در سقوط دولت مصدق نقش داشتهاند نیز جاسوسان CIA و MI6 بودهاند، میگوید: «این کودتا علیه مصدق، نمیتوانست بدونِ توافق میان آیزنهاور و چرچیل، امکانپذیر نبود.وقتی من وزیر خارجه بودم در سال ۲۰۰۴، به یک کمیته خاص در پارلمان بریتانیا گفتم که در ماجرای کودتای ۲۸ مرداد، واقعیت این است که بریتانیا پشت سازمان سیا بوده است و در این مسأله بحثی نیست.هرچند دولت انگلیس اسناد محرمانه مربوط به کودتا را منتشر نکرده، اما ایالات متحده اسنادی را تحت عنوان «طرح لندن» منتشر کرده که از نقش انگلستان در کودتا پردهبرداری میکند».
وزیر خارجه پیشین انگلیس در اظهاراتش ضمن اعتراف به این واقعیت که «کودتا کار انگلیس و آمریکا بود» چنین بیان میکند: «به نظر من پیامد دخالت آمریکا و بریتانیا در آن کودتا، در بلندمدت بسیار مخرب بود؛ برای اینکه وجهه انگلیس و آمریکا را در ایران تخریب کرد و به دموکراسی در ایران نیز ضربه وارد کرد.استدلال چرچیل و آیزنهاور این بود که ما از مصدق خوشمان نمیآید! و شاه را به قدرت برگرداندیم و نخستوزیری میخواستیم که تابع و گوشبهفرمان باشد. نهایتاً از طریق این کودتا، آمریکا و انگلیس توانستند از منابع نفتی ایران بهرهبرداری کنند».
با دنبال کردن صفحه فارس پلاس، از بهروزترین تحلیلها در حوزه سیاست داخلی و خارجی باخبر شوید. 20:55 - 27 مرداد 1405