استعفای رئیس دانشگاه به خاطر تجاوز مأموران به دانشجویان دختر
سال ۱۳۴۰، کماندوهای ارتش شاهنشاهی به حریم دانشگاه تهران حملهور شده و حتی به دانشجویان دختر، تجاوز میکنند؛ دکتر «احمد فرهاد» که رئیس دانشگاه بود، به نشانۀ اعتراض، استعفا میکند.
فارس پلاس: در دوران پهلوی هر بار که دانشجویان نسبت به یک موضوع سیاسی واکنش نشان میدادند، بلافاصله مأموران نظامی حکومت به دانشگاه یورش برده و شبیه به عملیاتهای نظامی در یک جنگ تمامعیار، دانشگاه را اشغال نظامی میکردند.
اسدالله علم در خاطرات روز سه شنبه ۱۱ اردیبهشت ۱۳۵۲ مینویسد: «صبح شرفیاب شدم. عرض کردم صبح زود نهاوندی پیش من آمده بود (رئیس دانشگاه تهران) و میگفت در دانشکدهٔ پلیتکنیک بیجهت بچههایی را که اجتماع کرده بودند، کتک زدند؛ یعنی گارد انتظامی دانشکده بدون توجه به نظر رئیس و غیره آنها را کتک زد و میگفت قطعاً یک دستوری از طرف دولت است که این رابطهٔ خوب که بین دانشگاهها و دستگاه سلطنت پیدا شده، بر هم بزنند».یادداشتهای علم، جلد ۳، صفحه ۳۰.
اما اوج این رفتار خشن را، میتوان واقعۀ تلخ بهمن ماه سال ۱۳۴۰ دانست که حتی روزنامههای آن دوره نیز به آن اشاره کردهاند؛ برخی مورخان با جزئیات بیشتری به این موضوع پرداختهاند.
پروفسور جیمز بیل، استاد روابط بینالملل کالج ویلیامزبورگ ویرجینیا، در کتاب «عقاب و شیر؛ تراژدی روابط ایران و آمریکا» مینویسد: «وقتی شاه فرمان یک حمله نظامی وحشیانه به دانشجویان غیر مسلح تظاهرکننده را در اول بهمن ۱۳۴۰ شمسی صادر کرد، نارضایتی طبقه متوسط بیشتر شد.
هنگامی که دانشجویان در محوطه دانشگاه بودند کماندوهای ارتش در محوطه دانشگاه، به صورت وحشیانه عمل کردند و در یک عملیات خشونتآمیز و خونین، به شکلی حرمت دانشگاه را زیر پا گذاشتند که هرگز از ذهن متفکرین ایرانی پاک نشد. دکتر احمد فرهاد، رئیس برجستهٔ دانشگاه تهران، در نامهٔ استعفای خود به امینی[نخستوزیر] نوشت: من هرگز چنین ظلم بیرحمی، قساوت و وحشیگری از سوی نیروهای دولتی ندیده و نشنیده بودم.
هنگامی که ما از ساختمانهای دانشگاه بازرسی کردیم با همین وضعیتی مواجه شدیم؛ مثل آنکه ارتش بربرها به سرزمین دشمن حمله کرده است».کتاب «عقاب و شیر» نوشتهٔ پرفسور جیمز بیل، صص ۱۴۶ و ۱۴۷.
شاید این تصور وجود داشته باشد که حداقل شخص محمدرضا پهلوی در این امور دخالت نداشته و از چنین جنایاتی مطلع نبوده باشد و این موضوع که کماندوهای ارتش به فرمان شاه به دانشگاه حمله کردهاند، واقعیت نداشته باشد. اما اسدالله علم، وزیر دربار، به دفعات به این مسأله پرداخته و با جزئیات کامل در خاطرات خود نشته است که محمدرضا شخصاً دستور حمله به دانشگاهها و رفتار خشن با دانشجویان را صادر میکرده است.
اسدالله علم در خاطرات روز شنبه ۱۲ دی ۱۳۴۹ مینویسد: «صبح امروز شرفیابی خیلی مختصری داشتم. یکی دو مطلب راجع به دانشگاه عرض کردم که عالیخانی، رئیس دانشگاه استدعا دارد دانشکده فنی را باز کند؛ ولی به او گفتهاند امرِ مبارک [دستور شاه] این است باز نکند؛ در صورتی که دانشجویان استدعای باز شدن دانشگاه را دارند و میخواهند خودشان دسته تشکیل بدهند که بر علیه اخلالگران مبارزه کنند.
فرمودند: مانع ندارد بکند؛ ولی اگر در دانشگاه، مخصوصاً در [پردیس] campus شاهرضا، اتفاقی افتاد که بوی سیاسی بدهد، آنجا را اشغال میکنیم. این مطلب را به رئیس دانشگاه بگو».یادداشتهای علم، جلد ۲، صفحه ۱۶۱.
10:48 - 16 آذر 1403
0 بازدید
1 پاسخ