کارمندان غولهای فناوری خانه نشین میشوند
بررسی پشتپرده تعدیل نیروهای اخیر در بزرگترین شرکتهای فناوری نشان میدهد که مدیران ارشد، دیگر به ابزارهای هوش مصنوعی به چشم یک همکار نگاه نمیکنند آنها این فناوری را بهعنوان یک جانشین برای کارمندان میبینند.
گروه علم و پیشرفت خبرگزاری فارس- اوراکل به تازگی اعلام کرده که تعداد 21 هزار نفر از نیروهای خود را طی 12 ماه گذشته اخراج کرده، رقمی قابل توجه که نسبت به سال قبل 27 درصد رشد پیدا کرده است. اورکل در اسناد مالی سالانهاش به کمیسیون بورس آمریکا نوشت که «استقرار فناوریهای هوش مصنوعی در عملیات ما منجر به کاهش نیروی کار شده و ممکن است به کاهش بیشتر ادامه دهد.»طی چند سال گذشته، مدیران ارشد فناوری با احتیاط از ابزارهای هوش مصنوعی صحبت میکردند؛ آنها اصرار داشتند که هوش مصنوعی قرار نیست جایگزین انسان شود، بلکه قرار است همکار او باشد. اما گزارشهای زنجیرهای اخراجها در سال ۲۰۲۶ نقاب از چهره این ادعا برداشته است. غولهای فناوری دیگر تعارف را کنار گذاشتهاند و مستقیماً در بیانیههای تعدیل نیرو، از هوش مصنوعی به عنوان دلیل کاهش نیرو نام میبرند.موجی که از ابتدای سال 2026 شروع شدآمازون در ۲۸ ژانویه ۱۶ هزار شغل شرکتی حذف کرد، پس از ۱۴ هزار اخراج در اکتبر ۲۰۲۵. اندی جسی، مدیرعامل آمازون، ماهها پیشتر صراحتاً گفته بود: «با توسعه هوش مصنوعی مولد و عاملها، انتظار داریم در سالهای آینده به نیروی کار شرکتی کمتری نیاز داشته باشیم.» شرکت بلاک متعلق به جک دورسی، از این هم جلوتر رفت. در اواخر فوریه، نزدیک به نیمی از کارکنانش یعنی ۴ هزار نفر از ۱۰ هزار را اخراج کرد. دورسی در توییتر پیشبینی کرد ظرف یک سال، اکثر شرکتها «به همین نتیجه خواهند رسید.»
شرکت دل در ماه مارس حدود ۱۱ هزار شغل، ۱۰ درصد کل نیروی کار خود را اخاج کرد در حالی که شرکت پیشبینی میکرد درآمد سرورهای بهینهشده برای هوش مصنوعی در سال ۲۰۲۷ دو برابر شود. یعنی همزمان با کم کردن آدمها، روی ماشینهایی که کار آنها را انجام میدهند، سرمایهگذاری میکردند.
بهار ۲۰۲۶: فصل اخراجهای علنیآنچه در زمستان آغاز شد، بهار اوج گرفت. در عرض چند هفته، چند شرکت بزرگ پشت سر هم اخراج هایی را اعلام کردند:اسنپ در آوریل ۱۶ درصد نیروی کارش (هزار نفر) را اخراج کرد. ایوان اسپیگل در نامهای رسمی به کمیسیون بورس نوشت که «پیشرفتهای سریع هوش مصنوعی به تیمهای ما امکان میدهد کار تکراری را کاهش دهند.»مایکروسافت در همین ماه برنامههای جداسازی داوطلبانه اجرا کرد و مدیر مالیاش اعلام کرد تعداد کارکنان در سهماهه سوم مالی کاهش یافته و ادامه خواهد داشت.صرافی رمزارز کوینبیس ۷۰۰ نفر را اخراج کرد و مدیرعاملش گفت «مهندسان با هوش مصنوعی کارهایی را که قبلاً هفتهها طول میکشید، در چند روز انجام میدهند.»پیپَل اعلام کرد در دو تا سه سال آینده بیش از ۴۵۰۰ شغل، نزدیک به ۲۰ درصد نیروی کار حذف خواهد شد. انریکه لورس مدیرعامل این شرکت گفت هوش مصنوعی نه فقط در کدنویسی، بلکه در خدمات مشتری، پشتیبانی و مدیریت ریسک جایگزین خواهد شد. شرکت کلادفلر ۲۰ درصد نیروی کارش یعنی ۱۱۰۰ نفر را در حالی اخراج کرد که بالاترین درآمد فصلی تاریخش را ثبت کرده بود. متیو پرینس مدرعامل این شرکت نوشت که اکثر کسانی که اخراج شدند، اندازهگیران بودند. منظور مدیران میانی، حسابداران، حقوقدانان، و حسابرسان داخلی. متا در ۲۰ و ۲۱ مه حدود ۸ هزار نفر را اخراج کرد، در حالی که ۷ هزار نفر دیگر را به نقشهای جدید با محوریت هوش مصنوعی منتقل کرد. اما آن ۷ هزار نفری که جابهجا شدند چه سرنوشتی داشتند؟ مهندسانی که به واحد هوش مصنوعی منتقل شدند از آن به عنوان « محیطی که روح را له میکند» یاد کردند. جابهجایی به هوش مصنوعی نه ارتقاء بود، نه فرصت. برای بسیاری، مرحلهای بود قبل از ترک کار.
درآمد بالا، کارمند کمتر: معادلهای که شرکتها دوست دارندتقریباً در تمام مواردی که در ادامه میخوانید، اخراجها همزمان با درآمدهای رکوردشکن اتفاق افتادند:گوگل در حالی کارکنان بخش امنیت سایبری را اخراج کرد که درآمد کلود ۶۳ درصد رشد کرد و برای اولین بار از ۲۰ میلیارد دلار گذشت. سیسکو با وجود درآمد و سود بهتر از انتظار، ۴ هزار نفر را اخراج کرد. مدیر مالی شرکت گفت این «ساختاردهی مجدد بر اساس صرفهجویی» نبود، بلکه بازتوزیع منابع به سمت هوش مصنوعی بود. شرکتها همیشه به دنبال بهرهوری بیشتر بودهاند. اما طبق آمار شرکت تخصصی کاریابی چلنجر، گری و کریستمس، اخراجهای فناوری در مه ۲۰۲۶ به بالاترین رقم ماهانه در سالهای اخیر رسید و هوش مصنوعی بیشترین دلیل ذکرشده بود. شرکت آیبیام در حالی که برنامه سهبرابرکردن استخدام در نقشهای هوش مصنوعی را اجرا میکرد، تخمینها از حذف ۳ تا ۹ هزار شغل در آمریکا حکایت داشت و حدود ۲۰۰ موقعیت منابع انسانی را عاملهای هوش مصنوعی پر کردند.
جایی که هوش مصنوعی پشتیبانی را بلعیدشرکت سیلزفورس به فورچون گفت که به لطف کارایی عامل هوش مصنوعی، تعداد پروندههای پشتیبانی کاهش یافته و دیگر نیازی به پر کردن جای خالی مهندسان پشتیبانی ندارند. تیم پشتیبانی از ۹ هزار به ۵ هزار نفر رسیده بود. شرکت اینتویت هم ۳ هزار شغل حدود ۱۷ درصد نیروی کارش را حذف کرد تا منابع را به سمت هوش مصنوعی هدایت کند. شرکت گیتلب در اوایل ژوئن ۳۵۰ نفر را اخراج کرد، از ۲۲ کشور خارج شد. مدیرعامل گفت شرکت بازسازی نسلی پلتفرم را آغاز کرده تا بار ترافیک ۱۰۰ برابری ناشی از جریانهای کاری هوش مصنوعی را تحمل کند. گزارشهای جاری در سال ۲۰۲۶ یک هشدار نهایی است. سیلیکونولی که روزی به عنوان بهشتِ نوآوری و رفاه کارمندان شناخته میشد، حالا به مسلخی تبدیل شده که در آن، الگوریتمها برای انسانها تصمیم میگیرند.
00:35 - 8 تیر 1405