فلسفه پیچیده ملاصدرا کجا؟! مسائل خانواده کجا؟!
بسیاری از مشاوران خانواده و روانشناسان بر یک اصل واحد تاکید دارند: انعطافپذیری و پذیرش تغییر در روابط عاطفی. اما جالب است بدانیم که این توصیهی مدرن روانشناختی قرنها پیش در عمق فلسفه اسلامی و در شاهکار اندیشهی صدرالدین محمد شیرازی (ملاصدرا) تبیین شده است. ملاصدرا با طرح نظریه بنیادین حرکت جوهری اثبات کرد که جهان و هر آنچه در آن است لحظه به لحظه در حال تغییر و تکامل است. مسئله این است که یک تئوری عمیق فلسفی چگونه میتواند مسیر زندگی یک زوج جوان یا یک خانواده را متحول کند؟برای درک این موضوع باید ابتدا نگاهی به ریشه بسیاری از اختلافات خانوادگی بیندازیم. اگر به دادگاههای خانواده یا اتاقهای مشاوره سر بزنید جملاتی از این دست را زیاد میشنوید: همسرم دیگر آن آدم سابق نیست، او بعد از ازدواج یا بعد از به دنیا آمدن فرزندمان کاملاً عوض شده است یا توقع داشتم همان رفتاری را داشته باشد که در روزهای اول آشنایی داشت. ریشه تمام این گلایهها در یک پیشفرض غلط نهفته است. این تصور که انسانها موجوداتی ثابت و دستنخورده باقی میمانند.ملاصدرا با نظریه حرکت جوهری به ما یادآوری میکند که ذات و گوهر انسان مدام در حال سیلان و حرکت است. انسان امروز دقیقاً همان انسان دیروز نیست. تجربیات جدید، چالشهای اقتصادی، عبور از بحرانهای سنی، مادر شدن یا پدر شدن، همگی ابعادی جدید به وجود انسان اضافه میکنند. وقتی ما با دیدگاه فلسفه و نگاه صدرا به همسر خود مینگریم میپذیریم که او یک موجود در حال شدن است، نه یک کالای ثابت و بیتغییر. در حقیقت پذیرش این اصل دو دستاورد بزرگ و حیاتی برای سبک زندگی خانواده ها به همراه دارد:اولین دستاورد رهایی از قضاوتهای سختگیرانه و بخشش آسانتر است.
وقتی بپذیریم که انسانها تغییر میکنند دیگر اشتباهات گذشته همسرمان را به عنوان هویت ابدی و ثابت او در نظر نمیگیریم. اگر همسر ما در سالهای اول زندگی مشترک رفتار ناپختهای داشته، با منطق حرکت جوهری او امروز فرصت تکامل و اصلاح داشته است. این نگرش روحیه گذشت را در خانه جاری میکند. چرا که میدانیم هر انسانی قابلیتی برای رشد و بهتر شدن دارد.دومین دستاورد تعریف مفهوم جدیدی به نام رشد مشترک است. در یک خانواده خوب زوجین نه تنها مانع تغییرات مثبت یکدیگر نمیشوند بلکه به عنوان همسفر در این حرکت جوهری و تکاملی بستر را برای ارتقای معنوی و عاطفی یکدیگر فراهم میکنند. آنها میدانند که با گذشت زمان نیازها، انگیزهها و حتی علایق همسرشان ممکن است تغییر کند و هنر زندگی مشترک در این است که بتوانند همگام با این تغییرات مدل ارتباطی خود را بهروزرسانی کنند.رسانههای حوزه خانواده و دغدغهمندان فرهنگی امروز بیش از هر چیز وظیفه دارند تا این پیوند مبارک میان حکمت اسلامی و سبک زندگی کاربردی را برقرار کنند. معرفی ملاصدرا در روز بزرگداشت او نباید به همایشهای تخصصی محدود شود. نظریه حرکت جوهری او راهی برای مقابله با دلزدگی زناشویی و طلاقهای عاطفی است. این آموزه به خانوادهها یاد میدهد که به جای مقاومت در برابر تغییرات طبیعی زندگی خود را با تغییرات هماهنگ کنند و خود را برای پذیرش نسخههای متفاوت تر و پختهتر از شریک زندگیشان آماده کنند. در حقیقت خانواده مانند رودخانهای است که زیبایی آن در همین حرکت و نو شدن مداوم است.
22:10 - 31 اردیبهشت 1405
27٫8k بازدید
