چگونه صنعت هستهای ایران از تحقیقات به تولید رسید؟
ورود ایران به فاز صنعتی در صنعت هستهای، نهتنها پاسخ مستقیم و قاطع به تحریمها و تهدیدهای غرب است، بلکه نمادی از خودباوری، مدیریت علمی و سیاستگذاری هوشمندانه در سطح عالی نظام به شمار میرود.
گروه سیاسی خبرگزاری فارس: یکی از مهمترین تحولات راهبردی در حوزه فناوریهای پیشرفته جمهوری اسلامی ایران در سالهای اخیر، عبور صنعت هستهای از فاز صرفاً تحقیقاتی به مرحله صنعتی شدن بوده است؛ نقطه عطفی که در بستر فشارهای بینالمللی، تحریمهای همهجانبه، و جنگ رسانهای سنگین غرب علیه برنامه هستهای ایران رقم خورد. این حرکت از یک سو بیانگر بلوغ ساختاری و فناورانه سازمان انرژی اتمی و از سوی دیگر نتیجه ریلگذاری هدفمند دولت سیزدهم به ریاست شهید آیتالله سید ابراهیم رئیسی است.
ورود به مرحله صنعتی؛ معنای تحول در عملرئیس سازمان انرژی اتمی، محمد اسلامی، در موارد متعددی از سال گذشته تاکنون تأکید کرده که جمهوری اسلامی ایران از فاز تحقیقات عبور کرده و اکنون در مرحله صنعتی شدن فناوری هستهای قرار دارد. به تعبیر او، این «گام اساسی و راهبردی» نه صرفاً یک دستاورد نمادین، بلکه آغاز عصری نو برای بهرهبرداری واقعی از توان هستهای در زندگی مردم است.به گفته یکی از اساتید فیزیک هستهای این موضوع و دستاورد مهم، بهویژه در شرایطی که صنعت هستهای ایران تا پیش از این عمدتاً در سطح مطالعاتی یا نیمهصنعتی تعریف میشد، تحول بنیادینی محسوب میشود. با این تحول برای نخستین بار، مفاهیم فناورانهای چون «پلاسما»، «پرتودهی»، «سمزدایی»، «داروهای هستهای»، و «توسعه نیروگاههای جدید» از چارچوب تحقیقاتی صرف، وارد عرصه تولید، اشتغال و ارائه خدمات عمومی شدند.
نقش شهید رئیسی در تحول راهبردی صنعت هستهایمحمد اسلامی در گفتوگویی که اخیرا با برنامه تلویزیونی «شهید جمهور» داشت، ضمن تشریح ریشههای این تحول، نقش شهید رئیسی را کلیدی دانست و گفت: «با ورود دولت سیزدهم، از آن فاز در حال کمحرکتی تحقیقاتی به کار پر سرعت تحقیقاتی و صنعتی شدن و اجرایی شدن حرکت کردیم و رشد تصاعدی چند صد درصدی در همه حوزهها را ثبت کردیم».وی همچنین خاطرنشان میکند که شهید رئیسی حتی پیش از رسیدن به ریاستجمهوری، با تشکیل کارگروههای علمی در حوزه هستهای، خلأهای موجود را شناسایی و چارچوب تحول را طراحی کرده بود. می توان گفت که خروجی این تلاشهای شهید رئیسی، تدوین «سند راهبردی بیستساله سازمان انرژی اتمی» بود که در ۲۰ فروردین ۱۴۰۰ و در نخستین سال ریاستجمهوری رونمایی شد.
نقشهراهی برای توسعه صنعتیاین سند نهتنها جهتگیریهای بلندمدت صنعت هستهای را مشخص کرد، بلکه با شفافسازی اهداف کمی و کیفی و تاکید بر اثرگذاری ملموس این صنعت بر زندگی مردم، سازمان انرژی اتمی را از نهادی صرفاً فناور به سازمانی «برنامهمحور و نتیجهگرا» بدل کرد. این سند بهصورت سالیانه بازنگری میشود تا متناسب با شرایط جدید، پویایی و بهرهوری آن حفظ شود.در این سند، برای نخستینبار نسبت صنعت هستهای با توسعه اقتصادی کشور، تأثیر آن بر امنیت غذایی، سلامت، انرژی، محیط زیست، اشتغال، و پیشرفت علمی جامعه ایرانی ترسیم شده و سازمان انرژی اتمی مأمور شد تا این تأثیرات را به شکل واقعی و عملی در زندگی مردم نمایان سازد.
مصداقها و شاخصهای صنعتی شدنگزارشها و اظهارات اخیر رئیس سازمان انرژی اتمی گویای آن است که عبور از فاز تحقیقات، صرفاً در سطح شعار نمانده و در موارد متعددی عینیت یافته استدر نیروگاه بوشهر طبق گفته اسلامی، تعداد نیروهای فعال در پروژههای واحدهای ۲ و ۳ از حدود ۲۰۰ نفر به ۳۵۰۰ نفر رسیده و بهزودی این تعداد به ۵۰۰۰ نفر خواهد رسید.در صنایع غذایی و کشاورزی هم نخستین کارخانه صنعتی آلودگیزدایی خشکبار مبتنی بر فناوری پلاسما در رفسنجان راهاندازی شده است. این فناوری، اکنون در فرآیند سمزدایی پسته و مبارزه با آفلاتوکسین به کار رفته و با توسعه آن، امکان بازگشت قدرتمند پسته ایران به بازارهای جهانی فراهم میشود.در بحث اکتشاف و معدن نیز در ۷۰ نقطه کشور فعالیت اکتشاف و استخراج در حال انجام است؛ تحولی که به گفته اسلامی، در طول سالهای گذشته سابقه نداشته است.همچنین بیش از ۸۰ شرکت دانشبنیان با توان طراحی، مهندسی و تولید، به صورت عملیاتی در پروژههای صنعتی هستهای مشارکت دارند.در بحث توسعه نیروگاهها نیز ایران اکنون هدف ۲۰ هزار مگاوات برق هستهای را دنبال میکند؛ طرحی که در سواحل مکران، استانهای بوشهر، هرمزگان، خوزستان و حتی شمال کشور در مرحله اجرا و جانمایی قرار دارد.
سیاست درهای باز و مشارکت عمومی در صنعت هستهاییکی از نوآوریهای دولت سیزدهم در حوزه انرژی اتمی، اجرای سیاست «درهای باز و نوآوری باز» بوده است.محمد اسلامی در اینباره گفته است: «در مقابل سیاستهای گذشته که سعی میکردیم امنیتیسازی کنیم، اکنون نخبگان را دعوت کردهایم، مسیر را باز کردهایم تا دانشبنیانها، پژوهشگران و سرمایهگذاران وارد این حوزه شوند».هدف از این سیاست، مردمیسازی فناوری هستهای و رفع انحصار از آن است؛ به نحوی که فعالان اقتصادی و فناوران بخش خصوصی بتوانند با اتکا به توان داخلی، چرخ این صنعت را به حرکت درآورند.
چالشزدایی از روان مردماسلامی در بخش دیگری از سخنانش به جنگ رسانهای غرب اشاره کرده و می گوید: «هیاهوهایی که هر سه ماه یک بار تکرار میشود برای بهمریختن روان مردم است. ما باید این سروصدا را خنثی کنیم و پیشرفت را در میدان عمل نشان دهیم». این سخن نشانگر آن است که جمهوری اسلامی ایران همزمان با توسعه زیرساختی، به جبهه جنگ ادراکی نیز توجه دارد و تلاش میکند با «اثرگذاری در زندگی روزمره»، اعتماد عمومی به برنامه هستهای را ارتقاء دهد.
صنعت هستهای در مسیر بلوغ ملیورود ایران به فاز صنعتی در صنعت هستهای، نهتنها پاسخ مستقیم و قاطع به تحریمها و تهدیدهای غرب است، بلکه نمادی از خودباوری، مدیریت علمی و سیاستگذاری هوشمندانه در سطح عالی نظام به شمار میرود. نقش شهید رئیسی در ریلگذاری این مسیر و اهتمام سازمان انرژی اتمی در اجرای آن، نشاندهنده یک پیوستگی ساختاری و اراده جدی برای بهرهگیری حداکثری از ظرفیتهای هستهای کشور است.صنعت هستهای ایران اکنون نهفقط یک پرچم افتخار ملی، بلکه موتور محرک توسعه علمی و اقتصادی کشور است؛ مسیری که از تحقیق و آزمایشگاه آغاز شد و امروز به صنعت، اشتغال، سلامت و انرژی ختم میشود.
10:09 - 20 خرداد 1404
1 بازنشر
82٫7k بازدید
تازه ترین اخبار
- به ایران ابرقدرت سیدعلی شهید سلام کنید
- ذخیرهسازی ۴۵۰ تن سیب و پرتقال در سردخانههای کردستان
- شهادت ۳ ورزشکار در زنجان از آغاز حمله دشمن به خاک کشور
- سومین کاروان شهدای اقتدار در کاشان بدرقه شد
- صدای انفجار در حوالی خمین شنیده شد
- به خونخواهی رهبر و شهدا دشمنان را بیچاره میکنیم
- توزیع ۷۵۰۰ نهال مثمر در مناطق پانزدهگانه اصفهان
- فیلم | حماسه حضور مردم شهیدپرور در بدرقه سرهنگ محمد اکبری روشن
- رجزخوانی دختران خمینیشهری
- قلعهنویی: شهادت دختران میناب لکه ننگین شعار دشمنان ما است