تا حداکثر ۱۰ سال آینده هوش مصنوعی جایگزین مطمئن ۸۰ درصد مشاغل خواهد شد
متخصصان پوست پولدارتر از همیشه می‌شوند
تشخیص سرطان احتمالی پوست را یک گوشی هوشمند مجهز به هوش مصنوعی صادر کرد.
گروه علم و پیشرفت خبرگزاری فارس - در یکی از کلینیک‌های پوست در لندن، پس از مراجعه بیمار برای بررسی یک خال مشکوک، یک فرآیند متفاوت آغاز می‌شود. به‌جای انتظار چند هفته‌ای برای ویزیت با متخصص پوست، بیمار با یک گوشی هوشمند مجهز به لنز درموسکوپ که ساخت شرکت اسکین آنالیتیکس است، عکس ضایعه را می‌گیرد.تصویر توسط سامانه هوش مصنوعی دِرم تحلیل می‌شود. سپس نتیجه بدون نیاز به بررسی پزشک، همان روز به بیمار اعلام می‌شود. اگر ضایعه خوش‌خیم باشد، بیمار مرخص می‌شود و اگر مشکوک باشد، ارجاع به متخصص پوست انجام می‌گیرد. این فرایند، از دسامبر ۲۰۲۴ در بیمارستان چلسیا و وست‌مینستر در سیستم ملی سلامت (اِن‌اِچ‌اِس) رسماً به‌کار گرفته شد. در بیانیه سیستم درمانی آمده است که هوش مصنوعی خودکار برای شناسایی و ترخیص بیمارانی با ضایعات خوش‌خیم پوست به کار می‌رود.
هوش مصنوعی ۳۵٪ وقت متخصصان پوست را آزاد کرد
این سامانه بیش از سی و پنج درصد از نوبت‌های متخصصان پوست را برای رسیدگی به موارد ضروری‌تر آزاد کرد. این تغییر، در نگاه مدیران و متولیان نظام سلامت، گامی بلند برای تسریع تشخیص و کاهش بار مراجعان محسوب می‌شود.اما پیش از اتخاذ قطعی سیاست در سطح گسترده، سازوکار مزبور نیاز به بررسی مستمر و داده‌های بیشتر دارد. در اول مه ۲۰۲۵، مؤسسه ملی کیفیت مراقبت و سلامت در بریتانیا (نایس) بیانیه‌ای رسمی منتشر کرد.این بیانیه، برای اولین بار استفاده مشروط از سامانه دِرم را در مراکز سیستم ملی سلامت انگلستان در مسیر «سرطان احتمالی پوست فوری» توصیه کرد. این توصیه‌نامه اعلام کرد که دِرم می‌تواند به‌عنوان گزینه‌ای در خدمات پوست‌پزشکی از راه دور به کار رود.
برای افراد با پوست تیره، تشخیص دِرم باید با پزشک ادامه یابد
این استفاده مشروط است؛ به شرطی که طرح تولید شواهد فعال باشد و تأیید نظارتی لازم از جمله تأیید سیستم ملی سلامت انگلستان فراهم شود. اما در همان سند هشدار داده شده است.داده‌های موجود عمدتاً مربوط به پوست روشن است؛ بنابراین برای افراد با تایپ‌های پوستی تیره، توصیه می‌شود بررسی از سوی پزشک ادامه یابد. به این ترتیب، استفاده از هوش مصنوعی نه به‌عنوان جایگزین قطعی، بلکه به‌صورت «گامی آزمایشی و مشروط» تأیید شد.این تأیید با تأکید بر جمع‌آوری شواهد بیشتر و نظارت مستمر همراه بود. شرکت اسکین آنالیتیکس در وب‌سایت خود می‌نویسد که تا ژوئن ۲۰۲۵ بیش از یک صد و هفتاد هزار بیمار برای بررسی سرطان پوست با دِرم ارزیابی شده‌اند.
۹۴ درصد ارجاعات سرطان پوست، غیرضروری بود
در بیانیه رسمی بیمارستان نیز آمده است که پس از مرحله پایلوت با حدود ده هزار بیمار، از دسامبر ۲۰۲۴ مسیر بر پایه هوش مصنوعی به کار گرفته شده و اکنون «استاندارد» شده است. این ادعاها گسترده است.ادعاها شامل کاهش نوبت‌های حضوری، تسریع در تشخیص و فشردگی کمتر نظام درمان است. این دستاورد در شرایطی است که بخش پوست غالباً با حجم انبوهی از ارجاعات رودررو است. طبق گزارش‌های نایس، سالانه حدود یک و دو دهم میلیون ارجاع به پوست‌پزشکی در بریتانیا انجام می‌شود. نزدیک به شصت درصد این ارجاعات «اورژانسی برای احتمال سرطان پوست» هستند.
هوش مصنوعی برای نقش بنیادی در سلامت آماده شد
اما تنها حدود شش درصد از این ارجاعات واقعاً سرطان هستند. یعنی تقریباً نود و چهار درصد موارد غیرسرطانی‌اند. این شکاف بزرگ بین ارجاعات و تشخیص سرطان، فشار بر پزشکان و انتظار طولانی بیماران را توجیه می‌کند.سیستم دِرم دقیقاً وعده داده است که این شکاف را با حذف مراجعات غیرضروری پر کند. از نگاه مدیران اسکین آنالیتیکس، این فناوری نقطه عطفی در تاریخ مراقبت‌های پوستی است.به گفته نیل دالی، مدیرعامل شرکت، تأیید نایس «نشان‌دهنده آمادگی هوش مصنوعی پزشکی برای نقش بنیادی در مراقبت مدرن» است. اما این پذیرش همراه با احتیاط بود.
هوش مصنوعی نباید جایگزین چشم پزشک شود
راهنمای نایس تصریح می‌کند که اجرای دِرم باید با برنامه تولید شواهد همراه باشد و برای پوست‌های تیره‌تر بازنگری انسانی الزامی است. در گزارش ارزیابی که نایس بر پایه آن تصمیم گرفت، ذکر شده است که برخی از افراد مصاحبه‌شده، تمایل داشتند همچنان «ویزیت حضوری» داشته باشند.نگرانی اصلی آن‌ها «دقت و اعتماد» بود، به‌ویژه وقتی بحث سرطان جدی پیش می‌آید. در میان حرفه‌ای‌ها نیز دیدگاهی ترکیبی وجود دارد. اکثریت عملکرد دِرم را «مطلوب» می‌دانند.اما هشدار می‌دهند که هوش مصنوعی نباید به‌صورت کامل جایگزین چشم پزشک شود؛ بلکه نقطه شروع یک مسیر نوآورانه است. چالش اصلی اکنون «شواهد واقعی در دنیای واقعی» است.
فقدان داده بلندمدت، استفاده از هوش مصنوعی را مشروط نگه داشت
اگرچه آزمایش‌های اولیه حساسیت تشخیص نود و چهار تا نود و هفت درصد را برای دِرم گزارش کرده‌اند، همان مطالعه به نقاط ضعف نیز اذعان دارد. در مورد ضایعات بدون نمونه‌برداری، تنها تشخیص یک متخصص به‌عنوان «واقعیت» ملاک قرار گرفته است.این می‌تواند باعث ایجاد سوگیری در نتایج شود. علاوه بر آن، داده درباره نتیجه درازمدت (یعنی آیا بیماران با تشخیص منفی هوش مصنوعی خاموش باقی مانده‌اند، یا بعدها سرطان تشخیص داده شده) هنوز ناقص است.همین موضوع باعث شده است که نایس استفاده کامل را مشروط نگه دارد. همچنین نگرانی‌ای جدی درباره انصاف وجود دارد: داده عمدتاً بر روی افراد با پوست روشن جمع شده است.
هوش مصنوعی صف‌های طولانی را کاهش می‌دهد
بنابراین، برای پوست‌های تیره‌تر، توصیه می‌شود بررسی انسانی اضافه شود. در حال حاضر دِرم نه جایگزین قطعی پزشک است، نه معجزه‌ای که بی‌درنگ مشکلات را حل کند.بلکه ابزاری آزمایشی است که باید با شفافیت، نظارت و جمع‌آوری داده بیشتر دنبال شود. برای بیمارانی که با خال مشکوک مراجعه می‌کنند، دِرم وعده سرعت و کاهش استرس انتظار را می‌دهد.در بیانیه بیمارستان آمده است که استفاده از هوش مصنوعی «زندگی‌بخش» است. زیرا «به پزشکان اجازه می‌دهد تا وقت خود را صرف بیمارانی با ضرورت بالاتر کنند.»
هوش مصنوعی برای تأیید نهایی در سطح جهانی هنوز کامل نیست
برای نظام سلامت که نگران صف‌های انتظار و کمبود نیرو است، دِرم فرصتی است برای کاهش فشار. اگر سی تا سی و پنج درصد از نوبت‌های غیرضروری حذف شود، ظرفیت برای بیماران ضروری افزایش پیدا می‌کند.در سطح سیاستگذاری، توصیه رسمی نایس یک سیگنال مهم است. این توصیه حکایت از پذیرش محتاطانه یک فناوری نوظهور دارد؛ به شرطی که داده و شواهد کافی تولید شود. در شلوغی دنیای سلامت، روش فعلی تشخیص نیاز به بازنگری داشت. سیستم هوش مصنوعی مانند دِرم ممکن است بخش مهمی از راه‌حل باشد. ولی کارنامه آن هنوز کامل نیست.
هوش مصنوعی با جمع‌آوری شواهد و نظارت مستمر دنبال شود
ریسک‌هایی وجود دارد؛ مانند تشخیص‌های اشتباه، اعتماد بی‌چون و چرای بیماران و تأثیر بر افراد با تنوع پوستی مختلف. مهم‌تر از همه فقدان داده بلندمدت درباره عواقب تشخیص یا رد شدن توسط هوش مصنوعی است.بنابراین، استفاده گسترده بدون نظارت و ارزیابی منظم، خطرناک است. از سوی دیگر، معطل گذاشتن چنین فناوری‌هایی نیز هزینه قابل توجهی دارد.بیمارانِ سالم تحت نظر می‌مانند، متخصصان درگیر مراجعات غیرضروری‌اند، صف‌ها زیاد و فرصتی برای تشخیص به‌موقع سرطان از دست می‌رود. اعتماد اولیه نسبت به دِرم قابل توجیه است.#هوش_مصنوعی_پزشکی#سرطان_پوست#نظام_سلامت#تشخیص_زودرس#فناوری_درمان
07:14 - 3 دسامبر 2025