خریداران ناز نرگس خوسف
ناز نرگس را اهالی خوسف 6 قرن است که می کشند اما نیم قرن هم است که گل زمستانی این دیار جبنه تجاری پیدا کرده آن هم با امتیازهای ویژه اش به همین واسطه نازش را خریداران بسیاری در کلان شهرهای ایران می خرند.
خبرگزاری فارس - خراسان جنوبی؛ نوای نی چوپان که با نسیم ملایم پاییزی در هم میآمیخت نرگس هم در آن دامنه کوه بیشازپیش عطرش را در فضا میپراکند تا چوپان در پی این عطر همراه گله دردر پی این عطر بگردد.بالاخره یک روز چشم چوپان به چشمان شهلایی نرگس افتاد و مدتها نشست به زیبایش در کنار عطری که سرمتش کرده بود نگریست.نمیتوانست به ذهنش به قبولاند در نیمهآبان و رو به سردی نهادن هوا این گل در میان این کوه چطور روییده است.روزهای متوالی بهواسطه دیدن نرگس گله را به این کوه میآورد اما دیگر به نیمهدی ماه که میرسید از نرگس خبری نبود باز باید مینشست تا سال بعد و نیمههای آبان سال دیگر.سالها راز نرگس، چشمهای شهلای نرگس، عطر ناب نرگس را همچون رازی مهر وموم شده در قلبش نگاهداشت تا این که بالاخره پیاز این گل و شاخههایی از آن را به خانه آورد در باغچه اش کاشت.از آن پس دیگر از نیمههای آبان عطر نرگس در باغچه اش هم میپیچید و این گل را به همسایه و اهالی خوسف هم هدیه داد کمکم همه خوسف پر از شد از گل نرگس.قدمتی ٦٠٠سالهاز افسانه چوپانی که نرگس وحشی را به خوسف آورد و اهلی کردن آن ٦ قرن میگذرد و به همین واسطه کوهی که نرگس وحشی در آن میروییده است و از آنجا نرگس به خوسف آمده و اهلی شده به «کوه نرگسی»، «نرگس کوه» مشهور است.همچنین روستاهای دستگرد و آریش که در دامنه این کوه قرار دارند مبداء انتشار گل نرگس به همه خوسف و خراسان جنوبی هستند.نکته جالب این که حدود نیم قرن است که این گل جنبه تجاری پیدا کرده چرا که قبل از آن مردمان این دیار، نرگس را برای هدیه دادن و نگاه کردن و لذتبردن از آن میکاشتند.
به علاوه همانطور که قرنها قبل سعدی و حافظ در دیار نرگس از چشمان این گل سخن گفتهاند در سرزمین خوسف هم مولانا ابن حسام خوسفی از آن سخن گفته است.برای دستیابی به پیشینه نرگس باید همکلام شد با آنهایی که هر روز بهواسطه باغهای نرگسی که نسل به نسل به آنها رسیده پا در آن میگذارند و سر مست از عطر نرگس شاعر میشوند و بیتبیت شعرشان بوی نرگس میدهد.نان نرگسیباید سراغ آن پیره زنانی رفت که برای بهدست آوردن لقمه نانی حلال سبدهایشان را پر از دستههای گل نرگس میکنند و از خوسف به بیرجند میروند.اینروزها با پیچیدن عطر گل نرگس در خراسان جنوبی سر هر کوچهای، روی پیشخوان هر مغازهای، روی میز کار هر کارمندی، روی میز آشپزخانههای هر خانهای، دست هر عاشقی، روی قبر هر شهید و عزیر ازدسترفتهای، در هر گل فروشی از بیرجند گرفته تا مشهد، از خوسف گرفته تا پایتخت و سیستانوبلوچستان این گل زمستانی عطرافشانی میکند.البته پیچیدن عطر نرگس در هر کوی و برزنی ماحصل اینروزهای پرکار نرگسکاران خوسف است چرا که این گل زمستانی چند روز دیگر به اوج گل دهیش میرسد و نرگسکاران این دیار در حال دستهدسته کردن گلها برای مشتریان داخل و خارج استانی هستند.خریداران ناز نرگسخلاصه آنقدر ناز نرگس خوسف خریدار دارد که نرگسکاران ایندیار هم به فکر افزایش سطح زیرکشت افتادهاند و هرچند که گاهی گرما بهاری و سرما ناهنگام از عواید نرگسکاران میکاهد اما آنها همچنان مستحکم بهکارشان ادامه میدهند تا عطر نرگس نهتنها در خراسان جنوبی بلکه ایران و جهان بپیچد.
بعلاوه چون عطر گل نرگس خوسف در ایران بینظیر است علاوه بر سفارشی که از شهرهایی مثل زاهدان، مشهد، اصفهان و بیرجند دارد از شیراز که مرکز تولید گل نرگس است نیز دارد و عطر نرگس خوسف در بین ۱۷ استان پرورشدهنده این گل، تک است.همچنین در مسابقاتی هم که برای گل نرگس برگزار میشود بیشتر ساقه و عطر آن مدنظر قرار میگیرد و گلهای نرگس خوسف بهویژه روستاهای آریش و دستگرد که مرکز و زادگاه این گل است در این زمینه همیشه زبانزد بوده و گوی سبقت را ربوده است.اوج شکوفاییسید مهدی خبیری، مدیر جهاد کشاورزی خوسف هم در گفتوگو با خبرنگار فارس از بیرجند، با اشاره به اوج شکوفا شدن گل نرگس از نیمههای آبان تا نیمههای اسفند ماه در این شهرستان اظهارداشت: در برخی نقاط از ابتدای آبان برداشت گل نرگس شروع میشود.وی با بیان اینکه سطح زیرکشت گل نرگس پایین است، افزود: به دلیل فرهنگ غنی دیار خوسف بیشتر این گل را بهعنوان هدیه دادن به دیگران پرورش میدادند و خیلی به تجاری بودن آن توجهی نداشتند اما چند سالی است که در سبد معیشتی مردم شهرستان قرارگرفته و از لحاظ تجاری به آن توجه میشود.عایدی میلیاردیبه گفته وی هرچند سطح زیرکشت گل نرگس در خوسف کماست اما ارزش افزوده آن در واحد سطح بالاست طوری که اگر شرایط آبوهوایی مناسب باشد و بارانهای پاییزی هم به مدد نرگسکاران بیاید عایدی آنها میلیاردی است.مدیرجهاد کشاورزی خوسف سطح زیرکشت گل نرگس خوسف را ۲۷ هکتار اعلام و پیشبینی کرد: امسال از این سطح زیرکشت پیشبینی میشود بیش از ۱۳ میلیون شاخه گل برداشت شود.
وی تصریح کرد: همچنین بخش عمده سطح زیرکشت گل نرگس هم چون از قبل بهصورت پراکنده بوده در باغهای میوه است اما اکنون به سمتی حرکت میشود که ایجاد مزارع یکدست و وسیعتر در دستور کار قرار گیرد تا به لحاظ اقتصادی به صرفهتر باشد.مدیر جهاد کشاورزی خوسف با بیان این که خیلی از استانها سطح زیرکشت خیلی بیشتری از خراسانجنوبی دارند افزود: در این زمینه خراسانجنوبی رتبه پنجم را دارد و خوسف هم در استان رتبه اول را باتوجهبه کیفیت بسیار عالی که عطر نرگس این شهرستان دارد به خود اختصاص داده است.امتیازهاخبیری بیان داشت: آنچه گل نرگس خوسف را در ایران ممتاز کرده شرایط اقلیمی و آبوهوایی و رطوبت کمو خشکی منطقه است که سبب شده تا عطر و اسانس نرگس خوسف نسبت به بقیه نقاط کشور بهتر و باکیفیتتر باشد.خبیری ادامه داد به علاوه خاک منطقه که از نوع گچی است نیز سبب شده تا کیفیت و ماندگاری گل نرگس خوسف را در کشور نسبت به بقیه نقاط سرآمد کند.وی از در دستور کار بودن برنامههای به زراعی برای اقتصادیتر کردن گل نرگس در خوسف خبر داد و افزود: هر چه ساقه گل نرگس بلندتر باشد بازار پسندتر است به همین دلیل بهدنبال این هستیم که گلهای نرگسی با ساقههای بلندتر تولید کنیم و همچنین تولید گل در واحد سطح را افزایش دهیم.این مقام مسوول کشت قراردادی و پرداخت تسهیلات به نرگسکاران از طریق نهادهای حمایتی را ازجمله برنامههای تدوین شده برای توسعه این محصول مزیتدار خوسف عنوان کرد و ادامه داد: همچنین در نظر داریم پیازهای مرغوبی را اصلاح نژاد کرده و تولید کنیم تا گلهای نرگس مرغوبتری را به بازار تحویل دهند.
خریداران نرگس
خبیری عمده بازار مصرف گل نرگس را هم بیرجند، زاهدان، اصفهان، مشهد و تهران اعلام کرد و بیان داشت: در سالهایی که گل زیاد است بازار روزمره گل نرگس کشش خرید آن را ندارد پس باید در راستای صادرات گل نرگس اقدامات خوبی انجام شود و دیگر این که فرآوری این گل بهویژه اسانسگیری آن را در دستور کار قرار دهیم چون این کار در کشور انجام نمیشود.صدور گل نرگسوی تصریح کرد: موضوع دیگر در این زمینه افزایش ماندگاری آن از یک هفته تا دو، سه ماه است که امیدواریم شرکتهای دانشبنیان به کمک این محصول استراتژیک خراسانجنوبی آمده و زمینههای فرآوری و ماندگاری آن را فراهم کنند.بعلاوه یکی دو تا طرح در زمینه فرآوری گل نرگس نیز ارائهشده ولی چون نهایی نشده است نمیتوان آن را اعلام کرد.به گفته مدیر جهاد کشاورزی خوسف عمده مشکل نرگسکاران کمبود آب است که برای تامین آب مورد نیاز آنها بهسازی و مرمت قناتها و سیمانی کردن کانالهای انتقال آب در دستور کار قرارگرفته است.خرید توافقیخبیری اضافه کرد: همچنین خرید توافقی گل نرگس توسط شرکت تعاونی سبزآفرینان خوسف در دست اقدام است و باتوجهبه توافقی که با نرگسکاران برای خرید آن انجام میدهند بسته به نوع شاخه بین ٤ تا ٨ هزار تومان هر شاخه از نرگسکاران خریداری میشود.همچنین خرید تواقفی گل نرگس توسط تشکلها در دستور کار است و همه خرید این تعاونیها و تشکلها به خارج از استان صادر میشود.به گفته وی برداشت گل نرگس امسال بهواسطه دیرتر سردشدن هوا از اواخر آبان ماه آغاز شده تا نیمههای اسفند نیز ادامهدارد.
آیین شکرگزاری
مدیرجهاد کشاورزی خوسف از برگزاری آیین شکرگذاری برداشت گل نرگس در این شهرستان خبر داد و گفت: چون سطح زیرکشت این گل در خوسف به حد و اندازهای نیست که سرمایهگذاری بخواهد واحد تولیدی اسانسگیری عطر نرگس راه اندازی کند به همین واسطه اهالی بهصورت سنتی عرقگیری از گل نرگس را همانند گلهای محمدی و... انجام میدهند.خبیری عایدی نرگسکاران را برای سال زراعی پیشرو حدود ٦٠٠ میلیارد ریال و با در نطر گرفتن فروش شاخهای به طور متوسط ٤ هزار تومان اعلام کرد. #دیارگل_های_نرگس #ناز_نرگس_خوسف 08:16 - 9 آذر 1403