اینترنت؛ زیرساختی که هنوز برای همه یکسان نیست
در سالهای اخیر، هر بار که کشور با شرایط خاص سیاسی یا امنیتی روبهرو شده، اقتصاد دیجیتال یکی از نخستین بخشهایی بوده که هزینه این وضعیت را پرداخته است؛ از افت کیفیت اینترنت و اختلال در دسترسی به سرویسهای بینالمللی گرفته تا قطع ارتباط دیتاسنترها با APIها و زیرساختهای خارجی. امروز بسیاری از سرویسهای آنلاین، سامانههای نرمافزاری و کسبوکارهای اینترنتی با اختلال جدی روبهرو هستند.
محدودیت اینترنت، افت کیفیت ارتباطات، اختلال در دسترسی به سرویسهای بینالمللی و نبود اطلاعرسانی روشن، دیگر یک اتفاق موقت و گذرا نیست. این وضعیت به نگرانی همیشگی هزاران کسبوکار، شرکت نرمافزاری، رسانه، فروشگاه اینترنتی، شرکت هاستینگ و ارائهدهنده خدمات ابری تبدیل شده است.انتقاد از وضعیت اینترنت هم دیگر فقط به کاربران عادی محدود نمیشود. کارشناسان، مدیران صنعت فناوری و رسانههای تخصصی بارها درباره پیامدهای ادامه این شرایط هشدار دادهاند.تجربه این روزهای بسیاری از فعالان حوزه فناوری نشان میدهد که حتی وقتی کاربران بهطور نسبی به اینترنت دسترسی دارند، بخش قابل توجهی از هاستها و سرورهای داخل کشور همچنان نمیتوانند ارتباطی پایدار با سرویسها و APIهای بینالمللی برقرار کنند.نمونه این اختلال را میتوان در ارتباط با سرویسهای تلگرام، اینستاگرام، زیرساختهای ابری، مخازن نرمافزاری، سامانههای احراز هویت، سرویسهای ارسال اعلان و حتی ارتباط مستقیم میان سرورهای داخلی و خارجی مشاهده کرد.مسئله فقط باز نشدن یک سایت یا کند شدن یک پیامرسان نیست. بسیاری از سامانههای امروزی بر پایه ارتباط مستقیم میان سرورها و نرمافزارها کار میکنند. ممکن است ظاهر یک وبسایت در دسترس باشد، اما بخشی از خدمات آن در پشت صحنه از کار افتاده باشد؛ از ارسال پیام و همگامسازی اطلاعات گرفته تا دریافت داده از APIها، پردازش پرداخت، انتشار محتوا، تهیه نسخه پشتیبان و دهها خدمت دیگر.
به همین دلیل، بسیاری از کسبوکارهای دیجیتال امروز بیش از آنکه با قطعی کامل اینترنت روبهرو باشند، با ناپایداری ارتباطات بینالمللی دستوپنجه نرم میکنند. مشکلی که شاید برای کاربر عادی بهراحتی قابل تشخیص نباشد، اما هزینه آن برای شرکتها کاملا واقعی و محسوس است.نگین باقری نیز در یادداشتی که ۱۰ خرداد ۱۴۰۵ در زومیت منتشر شد، وضعیت اتصال اینترنت دیتاسنترهای کشور را بررسی کرده بود. در این گزارش به این موضوع اشاره شده بود که اینترنت در ایران بهصورت لایهلایه در اختیار بخشهای مختلف قرار میگیرد؛ بهطوری که ممکن است اتصال کاربران خانگی برقرار باشد، اما بخشی از دیتاسنترها همچنان به اینترنت بینالملل دسترسی نداشته باشند.فارغ از اینکه هر تحلیل تا چه اندازه دقیق باشد، یک واقعیت برای فعالان این حوزه روشن است؛ آنچه کاربر نهایی روی صفحه تلفن همراه یا رایانه خود میبیند، لزوما همان چیزی نیست که در لایه زیرساخت در حال رخ دادن است.ممکن است یک وبسایت باز شود یا یک پیامرسان در دسترس باشد و در نگاه اول این تصور شکل بگیرد که اینترنت به شرایط عادی برگشته است، اما برای مدیران سرورها، شرکتهای هاستینگ، توسعهدهندگان و ارائهدهندگان خدمات ابری، معیارهای دیگری اهمیت دارد.کیفیت مسیرهای بینالمللی، پایداری اتصال، دسترسی به سرویسهای خارجی و امکان برقراری ارتباط مداوم میان مراکز داده، از جمله شاخصهایی است که وضعیت واقعی اینترنت را برای این بخشها مشخص میکند.ابهام زمانی بیشتر میشود که بعضی سرویسها یا مراکز داده به اینترنت بینالملل دسترسی دارند و برخی دیگر ندارند، یا کیفیت اتصال میان شرکتهای مختلف تفاوت زیادی دارد.
در چنین فضایی، برنامهریزی برای شرکتهای هاستینگ، ارائهدهندگان خدمات ابری و تیمهای نرمافزاری دشوار میشود. هیچ تضمینی وجود ندارد ارتباطی که امروز برقرار است، چند ساعت بعد یا روز آینده نیز با همان کیفیت ادامه پیدا کند.اقتصاد دیجیتال بیش از هر چیز به پیشبینیپذیری نیاز دارد. سرمایهگذار، توسعهدهنده، فروشگاه آنلاین و شرکت ارائهدهنده خدمات اینترنتی باید بداند زیرساختی که کسبوکارش بر آن بنا شده، تا چه اندازه پایدار و قابل اتکاست.وقتی کیفیت ارتباطات بینالمللی دائما تغییر کند یا محدودیتها بدون اطلاعرسانی شفاف اعمال شوند، هزینه این بیثباتی مستقیم به بخش خصوصی منتقل میشود؛ بخشی که باید هم پاسخگوی مشتری باشد، هم خسارت اختلال را بپردازد و هم راهی برای ادامه فعالیت پیدا کند.طرح این مسائل به معنای نادیده گرفتن ملاحظات امنیتی کشور نیست. هر کشوری ممکن است در شرایط خاص تصمیمهایی برای مدیریت شبکه ارتباطی خود بگیرد، اما انتظار فعالان حوزه فناوری این است که این تصمیمها با شفافیت بیشتر، اطلاعرسانی دقیقتر و کمترین آسیب به خدمات حیاتی اقتصاد دیجیتال همراه باشد.شاید لازم باشد یک بار جدیتر به مسئولان مربوطه گفته شود که اینترنت دیگر یک امکان رفاهی یا ابزار سرگرمی نیست. اینترنت امروز زیرساخت اصلی تجارت الکترونیکی، رسانه، آموزش، سلامت، خدمات ابری، ارتباطات و بخش بزرگی از اشتغال کشور است.هر اختلال در این زیرساخت فقط سرعت دسترسی کاربران را کم نمیکند، بلکه زنجیرهای از کسبوکارها، فرصتهای شغلی، سرمایهگذاریها و خدمات روزمره مردم را تحت تاثیر قرار میدهد.
13:00 - 4 مرداد 1405
2 واکنش
19٫1k بازدید
