مغالطه رئیس جمهور آمریکا در تعاریف و کارکردهای استراتژیک روابط عمومی
یادداشت مسعود زیدونی- رئیس روابطعمومی شرکت بهرهبرداری نفت و گاز آغاجاری. دونالد ترامپ رئیسجمهور آمریکا چند روز گذشته مطلب زیر را در محیط توییتر منتشر نمود: The iranians are better at handling Fake News Media and «public relations» ,than they are at fighting.ترجمه: ایرانیها در مدیریت رسانههای خبری جعلی و روابطعمومی بهتر از جنگیدن هستند.
ترامپ در این توییت، عبارت «روابطعمومی public relation را در کنار «رسانههای خبری fake news media» آورد تا این تصویر را بسازد که کشور ایران بهجای استفاده از قدرت نظامی واقعی، سعی دارد تصویر و روایت خود را در افکار عمومی جهان جذاب جلوه دهد. از دیدگاه روابطعمومی حرفهای مبتنی بر شفافیت، اعتماد، اخلاقمداری و ارتباط دوسویه، مغالطه سخنان ترامپ در چند سطح آشکار میگردد.
مغالطه در تعریف روابط عمومی
ترامپ «روابطعمومیpublic relation» را معادل «دروغپردازی و فریب» گرفته است. درحالیکه روابطعمومی حرفهای، مدیریت اعتبار و اعتماد از طریق ارتباط صادقانه و شفاف با مخاطب است. همه کشورها برای روایتسازی از رسانههای خود در چارچوب «دیپلماسی عمومی» استفاده میکنند.فرقگذاشتن بین «روابطعمومی خودمان» (که درست است) و «روابطعمومی دیگران» (که جعلی است) یک استاندارد دوگانه است.
تحقیر کارکرد استراتژیک روابط عمومی
روابطعمومی حرفهای در سطح ملی، یکی از مولفههای «قدرت نرم» است. او میگوید «بهتر از جنگیدن هستند»، مغالطه ترامپ این است که روابطعمومی را جایگزین ضعف معرفی کرده است، درحالیکه در عصر اطلاعات، ترکیب قدرت سخت و نرم تعیینکننده نتایج وقایع رخدادها است. امروز آمریکا بیشتر از هر کشور دیگری از قدرت نرم در تعیین معادلات جهانی به نفع خود بهره میبرد.
نقض اصول اخلاقی روابط عمومی (شفافیت و صداقت)
روابطعمومی حرفهای ملزم به پرهیز از برچسبزنی و اتهامزنی میباشد. ترامپ بدون ارائه سند، کل رسانههای ایران را «جعلی» و کل روابطعمومی ایران را «فریبکار» خطاب میکند.این سبک بیان خودش یک «جنگ روانی» آشکار است و نه نقد حرفهای. او با این کار اعتبار خودش را بهعنوان یک منبع بیطرف از دست میدهد.
بافت شکنی(Ignoring Context)
روابطعمومی حرفهای در جنگ روایتها، هر دو طرف «روایت» خود را میسازند. سؤال این نیست که «کدام طرف راست میگوید؟» بلکه این است که «کدام طرف به اصول اخلاقی نزدیکتر است؟» ترامپ رفتار ایران را جدا از بافت تاریخی قضاوت میکند. از نظر حرفهای، روابطعمومی ایران اغلب در واکنش به اقدامات آمریکا فعال میشود، نه در خلأ.ترامپ «روابطعمومی» را با «تبلیغات سیاه اشتباه گرفته است اگر نتوان فرق بین «مدیریت اعتبار» و «دروغپردازی» را تشخیص داد، خود آن مصداق «روابطعمومی جعلی» محسوب میگردد. نقد ترامپ نه حرفهای، بلکه یک حمله سیاسی است که خارج از قواعد و مبانی نظری مطرح میگردد.روابطعمومی واقعی به دنبال حل تعارض از طریق گفتوگو است، نه تخریب طرف مقابل با برچسبهای کلیشهای، روابطعمومی حرفهای یک فرایند دوسویه، اخلاقمحوری و مبتنی بر اعتماد است، نه یکطرفه و فریبکارانه. ترامپ دارد از «جنگ روایتها» حرف میزند، نه از روابطعمومی. در عمل، ایران و آمریکا هر دو در حال «مدیریت افکار عمومی» هستند. این که بگوییم «روابطعمومی آنها جعلی است» یعنی اصول اولیه این حرفه را نادیده بگیریم.
نادیده گرفتن «مسئولیت اجتماعی» (Social Responsibility)
روابطعمومی حرفهای باید به ثبات و آرامش جامعه کمک کند، نه به تنش و تخریب. توییت ترامپ نهتنها کمکی به حل اختلافات نمیکند، بلکه آتش بیاعتمادی را شعلهورتر میسازد. از نظر اخلاق حرفهای روابطعمومی عبارت «بیایید برای روشنشدن حقیقت، گفتوگو کنیم» کاربرد دارد و اراجیف ترامپ با مضمون «شما بلدید دروغ بپردازید» جایگاهی ندارد.
جمعبندی نهائی
از نظر روابطعمومی عملیاتی، سخنان ترامپ پنج ایراد اساسی دارد: ۱. تعریف اشتباه از مفهوم «روابطعمومی» (خلط آن با جنگ روانی)۲. نقض اصول اخلاقی (اتهام بدون سند و تخریب جایگاه حرفهای)۳. نادیدهگرفتن قدرت نرم (درحالیکه خود آمریکا میلیاردها دلار برای آن هزینه میکند)۴.ساختارشکنی مبانی۵.نادیدهگرفتن مسئولیت اجتماعی
03:03 - 25 فروردین 1405