جغرافیای سیاسی تاجیکستان: ساختار سیاسی
در این نوشتار به بررسی ساختار قوه مجریه، مقننه و قضائیه جمهوری تاجیکستان می پردازیم.
۱. نظام حکومتیتاجیکستان یک جمهوری ریاستی است.یعنی رئیسجمهور هم رئیس کشور است و هم دارای قدرت اجرایی اصلی محسوب میشود.در واقع، قدرت سیاسی عمدتاً در دست رئیسجمهور متمرکز است.۲. قانون اساسیقانون اساسی کنونی تاجیکستان در ۶ نوامبر ۱۹۹۴ به تصویب رسیدو در سالهای ۱۹۹۹، ۲۰۰۳، ۲۰۱۶ اصلاح شد.اصلاحیه ۲۰۱۶ یکی از مهمترینها بود، چون به رئیسجمهور اجازه داد تا بدون محدودیت زمانی در قدرت بماند و همچنین شرایط سنی برای ریاستجمهوری را کاهش داد.۳. رئیسجمهورمقام عالی کشور و دارای بیشترین اختیارات است.با رأی مستقیم مردم برای مدت ۷ سال انتخاب میشود و میتواند برای دورههای متوالی نامزد شود (بهخصوص پس از اصلاح قانون در ۲۰۱۶).رئیسجمهور، نخستوزیر، وزرا، رؤسای نهادها، فرمانداران ایالات، دادستان کل، و قضات عالی کشور را منصوب میکند.هماکنون (از سال 1992 تا امروز) امامعلی رحمان رئیسجمهور تاجیکستان است.۴. قوه مقننه (مجلس – پارلمان)به نام مجلس عالی شناخته میشود و دو مجلسی است:الف) مجلس ملیمجلس بالا یا «سنا» است که دارای ۳۳ عضو است که ۲۵ نفر توسط شوراهای محلی انتخاب میشوند و ۸ نفر را رئیسجمهور منصوب میکند. دوره عضویت آنها ۵ سال می باشد.ب) مجلس نمایندگانمجلس پایین یا «مجلس نمایندگان ملت» است که دارای ۶۳ عضو است:۴۱ نفر از طریق حوزههای انتخابیه مستقیم و ۲۲ نفر بر اساس فهرست حزبی انتخاب میشوند.دوره عضویت آنها ۵ سال می باشد.۵. قوه مجریه (دولت)ریاست آن با رئیسجمهور است.نخستوزیر و هیئت وزیران توسط رئیسجمهور منصوب میشوند.وزارتخانهها و نهادهای اجرایی زیر نظر دولت فعالیت میکنند.ساختار دولت متمرکز است، ولی مناطق خودمختاری هم دارند (مثل بدخشان).
۶. قوه قضائیهبر پایه قانون اساسی، مستقل است.شامل نهادهای زیر است:دادگاه قانون اساسیدادگاه عالیدادگاه اقتصادی عالیدادگاههای ناحیهای و شهریقضات عالی را رئیسجمهور منصوب میکند با تأیید مجلس ملی.۷. نظام حزبی و انتخاباتنظام چندحزبی دارد، اما در عمل حزب حاکم یعنی حزب دموکراتیک خلق تاجیکستان به رهبری امامعلی رحمان، تسلط کامل دارد. احزاب دیگر اجازه فعالیت دارند ولی نفوذ سیاسی محدودی دارند، از جمله:حزب کمونیست تاجیکستانحزب اصلاحات اقتصادیحزب سوسیالیستدر گذشته حزب نهضت اسلامی تاجیکستان نیز فعال بود ولی در سال ۲۰۱۵ ممنوع اعلام شد.۸. تقسیمات کشوری و خودمختاریهاتاجیکستان از نظر اداری به چند واحد تقسیم میشود:استان سغد (مرکز: خجند)استان ختلان (مرکز: قرغانتپه / بوختار)استان خودمختار بدخشان کوهستانی (GBAO) با مرکزیت خاروغشهر دوشنبه (پایتخت)ناحیههای تابع جمهوری۹. سیاست خارجیسیاست خارجی تاجیکستان مبتنی بر بیطرفی، همکاری منطقهای، و روابط نزدیک با روسیه، چین و ایران است.عضو سازمانهایی مانند:سازمان پیمان امنیت جمعی (CSTO)اتحادیه اقتصادی اوراسیا (ناظر)سازمان همکاری شانگهای (SCO)سازمان همکاری اقتصادی (ECO)سازمان ملل متحد#تاجیکستان#سیاست#قوه_مجریه#قوه_قضائیه#قوه_مقننه
03:21 - 11 آبان 1404
2 واکنش
150 بازدید
