فریب جوانان ایرانی در دانشگاههای خارجی
اعزام دانشجو پزشکی به باکو، فرانسه، هند، استرالیا، ترکیه، ارمنستان، روسیه، سوئد و... بدون کنکور با مدرک معتبر؟!
خبرگزاری فارس – گروه سلامت: «تحصیل در رشته پزشکی ترمی ۵۰۰ میلیون تومان!» این مبلغ تحصیل در یک سری از دانشگاههای خارج از کشور است که جوانان ایرانی عمر خود را به‌امید پزشک شدن در آنجا می‌گذرانند اما وزارت بهداشت آنها را پذیرش نمی‌کند.در حال حاضر یک سری از آژانس‌های غیررسمی جوانان عشق پزشکی ایرانی را گول می‌زنند تا برای ادامه تحصیل به کشورهای باکو، آلمان، اتریش، روسیه، اوکراین و... مهاجرت کنند و در دانشگاه‌هایی پر زرق و برق اما نامعتبر تحصیل کنند.معمولاً این جوانان پولدار و پشت کنکوری هستند که حاضرند هر مبلغی را پرداخت کنند تا پزشک شوند و به کشور بازگردند؛ اما وقتی به ایران بازمی‌گردند وزارت بهداشت مدرک آنها را ارزشیابی نمی‌کند؛ زیرا فرد در دانشگاهی درس خوانده که از نظر علمی مورد تأیید وزارت بهداشت ایران نیست. سالانه آرزوی هزاران جوان ایرانی برای پوشیدن لباس سفید طبابت، اینگونه ناکام می‌ماند. برای بررسی چرایی عدم پذیرش این محصلان توسط وزارت بهداشت ایران، شرایط لازم برای پذیرش مدرک فارغ‌التحصیلان خارج از کشور توسط وزارت بهداشت و عاقبت فریب‌خوردگان مؤسسات مهاجرت تحصیلی غیر رسمی به سراغ امیر احمد اخوان رئیس مرکز خدمات آموزشی وزارت بهداشت رفته و به صورت مفصل به گفت و گو پرداختیم. در ادامه مشروح این گفت و گو را می‌خوانید:
در حال حاضر بسیاری از افراد قصد مهاجرت تحصیلی دارند، اما گاهاً در دام آژانس‌های غیررسمی می‌افتند؛ این افراد چگونه می‌توانند تشخیص دهند که دانشگاه مدنظرشان مورد تأیید وزارت بهداشت ایران است؟افرادی که قصد ادامه تحصیل در خارج از کشور را دارند باید قبل از انتخاب کشور و ثبت نام در دانشگاه به سایت مرکز خدمات آموزشی وزارت بهداشت به نشانی edd.behdasht.gov.ir مراجعه و لیست دانشگاههای مورد تأیید وزارت بهداشت ایران را بر اساس تاریخ شروع به تحصیل بررسی و از لیست همان سال یک دانشگاه را برای ثبت‌نام انتخاب کنند.اگر فردی قصد ادامه تحصیل در خارج از کشور را دارد و بعد می‌خواهد به ایران بازگردد و در ایران ادامه تحصیل داده و یا کار کند باید یکی از دانشگاههای مورد تأیید وزارت بهداشت را انتخاب کند؛ اگر فردی در دانشگاهی که مورد تأیید وزارت بهداشت نیست تحصیل کند، مدرک او در ایران قابل ارزشیابی نیست و ما نمی‌توانیم به این افراد خدمات بدهیم.گفتنی است که این لیست به صورت سالانه یا در بازه‌های زمانی مشخص به‌روزرسانی می‌شود؛ بنابراین افرادی که تصمیم به تحصیل در خارج دارند، باید آخرین نسخه‌ی آن را بررسی کنند. همچنین برخی رشته‌ها به دلیل عدم تطابق محتوایی ممکن است در برخی دانشگاه‌ها مورد تایید نباشند، حتی اگر خود دانشگاه تأیید شده باشد. ضمناً دلنشجویام مشتاق به تحصیل در یکی از رشته‌های پزشکی در خارج از کشور باید دقت کنند که صرفاً شعبه اصلی دانشگاه موجود در لیست مورد تایید است و شعبات آن در سایر کشور ها تایید نیست.
دانشگاه مورد تأیید باید در رتبه‌های جهانی جایگاه داشته باشد
چند دانشگاه مورد تأیید وزارت بهداشت است؟در حال حاضر بیش از ۱۰۰۰ دانشگاه مورد تأیید است که لیست اسامی و کشور آنها در سایت مرکز خدمات آموزشی وزارت بهداشت موجود است. دانشگاه‌هایی مورد تأیید وزارت بهداشت است که در رتبه‌بندی‌های جهانی جایگاه داشته باشند که البته تعدادشان هم کم نیست. این دانشگاه‌ها معمولاًدر یکی از رتبه‌بندی‌های بین‌المللی معتبری نظیرQS، تایمز و شانگهای به صورت موضوعی رتبه دارند و از نظر کیفیت آموزشی، امکانات پژوهشی و سابقه علمی دارای استانداردهای قابل قبولی هستند.توصیه می‌شود متقاضیان پیش از هرگونه تصمیم‌گیری حتماً به لیست دانشگاههای مورد تایید مراجعه و در صورت هرگونه ابهام، مشورت‌های لازم را با مراجع دارای صلاحیت انجام دهند تا از به‌روز بودن اطلاعات اطمینان حاصل کنند.
فارغ‌التحصیلان پس از قبولی در ارزشیابی به نظام پزشکی معرفی می‌شوند
افرادی که در خارج از کشور در دانشگاههای مورد تأیید وزارت بهداشت تحصیل می‌کنند، چگونه می‌توانند در ایران ادامه تحصیل داده یا در مراکز درمانی ایرانی استخدام شوند؟افرادی که دانش آموخته شدند یعنی در دانشگاههای مورد تایید وزارت بهداشت درس خواندند، بایستی نسبت به ثبت درخواست و بارگذاری مدارک در سامانه ارزشیابی اقدام و درخواست‌شان را برای ارزشیابی ثبت کنند.مدارک فارغ‌التحصیلان برچه اساسی ارزشیابی می‌شود؟ما در مرکز خدمات آموزشی نسبت به رشته‌های تحصیلی مختلف کمیسیون‌هایی داریم. به عنوان مثال برای رشته‌های پزشکی، دندانپزشکی، داروسازی و علوم پایه کمیسیون‌هایی وجود دارد که ارزش و اعتبار مدارک دانش آموختگان را ارزشیابی می‌کنند.بنا به رشته، شرایط ارزشیابی متفاوت است. به عنوان مثال در رشته دندانپزشکی، این افراد باید در آزمون ملی شرکت کنند تا صلاحیت علمی آنها بررسی و تأیید شود؛ البته فقط افرادی که در خارج از کشور در دانشگاههای مورد تأیید وزارت بهداشت تحصیل کرده‌اند می‌توانند در این آزمون شرکت کنند. اگر در آزمون شرکت کردند و از نظر تئوری قبول شدند، باید به صورت عملی هم مورد ارزیابی قرار گیرند. اگر در آزمون عملی هم قبول شوند مدرک‌شان ارزشیابی می‌شود و در آخر وزارت بهداشت این افراد را به عنوان فارغ‌التحصیل به سازمان نظام پزشکی معرفی می‌کند. پس از معرفی به نظام پزشکی، این افراد شماره نظام پزشکی دریافت می‌کنند و براساس ضوابط آن سازمان می توانند در داخل کشور در حرفه دندانپزشکی مشغول بکار شوند.البته برای رشته هایی مانند پزشکی، داروسازی و فیزیو تراپی پس از قبولی در آزمونهای ارزشیابی دوره‌های تکمیلی در نظر گرفته شده است.
اگر فردی که در دانشگاههای مورد تأییددر حال تحصیل است بخواهد به کشور بازگردد و ادامه تحصیل دهد، باید چه کاری انجام دهد؟اگر فردی در حال تحصیل در دانشگاههای مورد تأیید باشد اما به هر دلیلی بخواهد به کشور بازگردد، باید حداقل ۷۲ واحد قابل قبول «یعنی واحد‌هایی که با رشته تحصیلی همخوانی داشته و مورد پذیرش وزارت بهداشت ایران باشد» گذرانده باشند و پس از ورود به ایران در آزمون شرکت کنند.دانشجویان ۴ رشته پزشکی، دندانپزشکی، داروسازی و فیزیوتراپی باید آزمون دهند؛ از دانشجویان سایر رشته‌ها مصاحبه گرفته می‌شود.
شرکت‌کنندگان در آزمونهای ملی باید ۶۰ درصد نمره کل را کسب کنند
حداقل نمره قبولی در آزمونهای ملی برای دانش‌آموختگان خارج از کشور در رشته‌های پزشکی و همچنین نمره قبولی در آزمونهای انتقال دانشجویان خارج چند است؟در خصوص آزمونهای مستقل ارزشیابی اعم از آزمون ملی دندانپزشکی و ارزشیابی داروسازی و فیزیوتراپی حد نصاب قبولی طبق مصوبه شورای عالی ارزشیابی مدارک تحصیلی ۵۰ درصد نمره کل است.در زمینه آزمونهای صلاحیت علمی انتقال بر اساس مصوبه شورای عالی انقلاب فرهنگی عمل می‌کنیم. براساس مصوبه شورای انقلاب فرهنگی چه فرزندان مأموران و دیپلمات‌های جمهوری اسلامی ایران و چه افراد عادی که در حین ادامه تحصیل در دانشگاههای مورد تأیید ما در خارج از کشور، به ایران باز می‌گردند باید ۶۰ درصد نمره کل را کسب کنند.در حال حاضر سقف نمره در آزمون‌ها ۲۰۰ است که این افراد باید حداقل نمره ۱۲۰ را اخذ کنند. البته براساس مصوبه شورای انقلاب فرهنگی فقط ۲ درصد از شرکت‌کننده در هر آزمون می‌توانند در رشته منتخب خود در خارج از کشور، در ایران ادامه تحصیل دهند. این ۲ درصد افرادی هستند که بالاترین نمره را دریافت کردند.مابقی شرکت‌کنندگان که قبول شدند ولی شامل ۲ درصد نیستند را به دانشگاه‌ها در رشته‌های حدواسط مقطع کارشناسی معرفی می‌کنیم. آنها پس از طی ۷۶ واحد درسی در آزمون علوم شرکت می‌کنند و اگر قبول شدند، می‌توانند در همان رشته تحصیلی خارج از کشور در داخل ادامه تحصیل دهند.
اگر فرد در آزمون علوم پایه رد شد، چه کاری باید انجام دهد؟اگر فرد در آزمون علوم پایه رد شد ما حداکثر ۲ بار دیگر به او اجازه می‌دهیم که در آزمون شرکت و قبول شود. اگر بعد از سه بار آزمون قبول نشد در همان مقطع کارشناسی در رشته‌های حد واسط می‌تواند ادامه تحصیل دهد تا مدرک کارشناسی بگیرد. پس از اخذ مدرک کارشناسی، ادامه تحصیل در مقطع کارشناسی ارشد از طریق شرکت در آزمون امکان پذیر است.
در حال حاضر سالانه چند دانشجو فارغ‌التحصیل در خارج از کشور به ایران بازمی‌گردند؟ آمار دقیقی نمی‌توان داد؛ زیرا در رشته‌های مختلف متفاوت است اما اگر یکی از رشته‌ها را برای مثال بخواهم بگویم، در سال جاری بالغ بر ۵۰۰ دانش آموخته رشته دندانپزشکی که در خارج از کشور تحصیل کرده بودند درخواست ارزشیابی مدرک تحصیلی‌شان را داده‌اند. پیش بینی ما این است که آمار این افراد در سال‌های آینده افزایشی خواهد بود.
تکلیف افراد تحصیل کرده در دانشگاههای نامعتبر چه می‌شود؟
یک سری از افراد هستند که در دانشگاههای غیر تأیید درس خواندند، مدرک گرفتند و به کشور بازگشتند؛ تکلیف این افراد چه می‌شود؟افرادی که در دانشگاههای غیر تایید درس می‌خوانند، مدارکشان قابل ارزشیابی نیست و انتقال حین تحصیل مطلقاً صورت نمی‌گیرد و تسهیلات نظام وظیفه به آنها داده نمی‌شود. مگر اینکه پس از دانش آموختگی یکی از این سه شرطی که شرح می‌دهم را بتوانند احراز کنند.دانش‌آموختگان در دانشگاههای غیر تأیید درصورت ارائه مدرک در مقطع بالاتر از دانشگاههای مورد تائید وزارت بهداشت، ارزشیابی ودریافت مجوز کار از کشوری که دارای دانشگاه مورد تائید از نظر وزارت بهداشت است و شرکت و قبولی در آزمونهای معتبر بین‌المللی که ازنظر شورای عالی ارزشیابی مورد تائید است.همچنین افرادی که نیمی از واحدهای خود را در دانشگاه غیر تأیید طی کرده و نصف دیگر را در دانشگاه مورد تأیید وزارت بهداشت ایران گذرانده باشند، و از دانشگاه تایید دانش آموخته شوند، باز مورد پذیرش ما خواهد بود و تسهیلات موردنیاز به این افراد تعلق خواهد گرفت.
این جوانان سرمایه جوانی‌شان از دست می‌رود
این دانشجوها چگونه دانشگاههای غیرتأیید را پیدا می‌کنند و در آنجا مشغول به تحصیل می‌شوند؟یک سری موسسات غیرمجاز هستند که جوانان را فریب می‌دهند. ما باید مردم را آگاه کنیم تا فریب این آژانس‌ها را نخورند و برای ادامه تحصیل به دانشگاههای غیر تایید نروند.اگر این افراد در دانشگاههای غیر تایید تحصیل کنند، ما نمی‌توانیم برای‌شان کاری کنیم؛ وقتشان، پولشان، سرمایه جوانی‌شان و... از دست می‌رود. درخواست می‌کنیم جوان‌هایی که قصد دارند در یکی از رشته‌های علوم پزشکی در خارج از کشور تحصیل کنند، قبل از هرچیز اول سایت وزارت بهداشت را چک کنند، یکی از دانشگاههای مورد تایید را انتخاب کنند و بعد تصمیم بگیرند.اگر کسی به هر صورتی به آنها قول داد که در آینده اسم این دانشگاه هم در لیست دانشگاههای مورد تأیید قرار می‌گیره فریبشان رانخورند. اینگونه وعده‌ها هیچ‌گونه پشتوانه رسمی یا قانونی ندارند و صرفاً برای جذب افراد و دریافت مبالغ هنگفت مطرح می‌شوند. خانواده‌ها نیز باید در جریان این مسائل باشند، چون در بسیاری از موارد ناآگاهی والدین، زمینه‌ساز تصمیم‌های اشتباه برای فرزندانشان می‌شود. آگاهی، اولین قدم برای انتخاب درست است.
وعده‌هایی که آینده تحصیلی جوانان را به خطر می‌اندازد
چه سازمان یا ارگانی روی این موسسات نظارت می‌کند؟موسسات مورد تأیید از کارگروه نظارت بر موسسات که دبیرخانه آن در وزارت علوم مستقر است مجوز فعالیت می‌گیرند؛ اما یک سری از موسسات برای ما قابل شناسایی نیستند. موسسات رسمی ذیل وزارت علوم نظارت می‌شوند؛ کارگروه نظارت بر موسسات اعزام دانشجو دارند وخود وزارت بهداشت در این کارگروه نماینده دارد. حتی اگر این موسسات رسمی تخلفی انجام دهند تذکرات لازم به آنها داده می‌شود. اما متأسفانه یک سری موسسات غیررسمی به صورت پراکنده در سراسر کشور فعالیت می‌کنند که برای ما قابل رصد نیستند. این افراد معمولاً با تبلیغات فریبنده در فضای مجازی، شبکه‌های اجتماعی و برخی سایت‌های غیررسمی فعالیت می‌کنند و با وعده‌های دروغین مثل پذیرش تضمینی یا انتقال به دانشگاههای معتبر، خانواده‌ها و دانشجویان را تحت تأثیر قرار می‌دهند. این موضوع نه‌تنها باعث اتلاف منابع مالی می‌شود، بلکه آینده تحصیلی فرد را نیز به خطر می‌اندازد. لازم است رسانه‌ها، نهادهای آموزشی و خانواده‌ها همگی در اطلاع‌رسانی و پیشگیری از این تخلفات همکاری کنند.پایان پیام/#امیر_احمد_اخوان#وزارت_بهداشت#رشته_پزشکی#مؤسسات_اعزام_دانشجو
13:37 - 3 سپتامبر 2025