«سد تالوار» و وعدهای که بیجار را خشک کرد
باگذشت سالها از احداث سد تالوار در شهرستان بیجار، نهتنها وعده توسعه محقق نشده، بلکه مردم منطقه از کمترین حقآبه برخوردارند؛ آبی که از دل کردستان جاری میشود، بهجای دشتهای بیجار، در جیب دیگر استانها میریزد.
به گزارش خبرگزاری فارس از بیجار؛ سد تالوار، با هیاهوی وعده توسعه و تأمین آب، روزی بهعنوان پروژهای ملی در استان کردستان کلید خورد. سدی که قرار بود زمینهای تشنهٔ دشت خورخوره را سیراب کند، معیشت کشاورزان را رونق دهد و چرخ اقتصاد محلی را به حرکت درآورد. اما امروز، پس از سالها از آبگیری آن، سهم شهرستان بیجار از این پروژه چیزی جز خاطرهٔ خانههای زیر آبرفته و آرزوهای بربادرفته نیست.سد تالوار در منطقه چنگ الماس بیجار احداث شد، اما آب آن اکنون در مسیر همدان و زنجان جریان دارد. هرچند در طراحی اولیه، بیجار باید یکی از اصلیترین بهرهبرداران از منابع این سد میبود، اما امروز واقعیت چیز دیگری است.از مجموع بیش از ۴۰۰ میلیون مترمکعب ظرفیت مفید سد، تنها حدود ۲ میلیون مترمکعب به آب شرب شهر بیجار اختصاص یافته و سهم کشاورزی تقریباً به صفر نزدیک است.در مقابل، استان همدان سهمی بیش از ۱۵ میلیون مترمکعب دریافت میکند و بخشی از آن حتی به شهرهایی میرسد که فرسنگها از محل احداث سد فاصله دارند. این در حالی است که بسیاری از روستاهای اطراف سد همچنان با تانکر آبرسانی میشوند و زمینهای کشاورزی در بیبر آبی رها شدهاند.
کشاورزان بینصیب؛ دشت تشنه در کنار دریاچه مصنوعیساکنان روستاهای پاییندست سد از نبود آب رنج میبرند. دشت خورخوره با بیش از ۷ هزار هکتار زمین حاصلخیز همچنان بدون سیستم آبیاری مانده است. کشاورزان بیجاری که سالها منتظر وعده اجرای طرحهای پایاب سد بودند، حالا یا زمین را فروختهاند، یا با نگاه حسرتبار، تماشاگر آبهایی هستند که از کنارشان عبور میکند، بیآنکه قطرهای به آنها برسد.مسئولان ارشد شهرستان بیجار و نمایندگان ادوار مختلف در مجلس بارها این موضوع را در نطقهای علنی و مکاتبات رسمی یادآوری کرده و خواستار اصلاح تخصیصهای آب شده است. اما ظاهراً ارادهای جدی برای احقاق حق بیجار در بدنه اجرایی کشور وجود ندارد.میراثی که به آب سپرده شدساخت سد تالوار نهتنها برای مردم منطقه نفعی در پی نداشت، بلکه ضررهای فرهنگی و تاریخی آن هنوز جبران نشده است. با آغاز آبگیری، دستکم ۱۸ اثر تاریخی در منطقه به زیر آب رفتند؛ از جمله تپهٔ قشلاق که قدمتی چندهزارساله داشت و بخشی از هویت تاریخی کردستان محسوب میشد.کارشناسان میراثفرهنگی بارها هشدار داده بودند که باید پیش از آبگیری، عملیات کاوش و مستندسازی انجام شود؛ اما مانند بسیاری از پروژههای عمرانی در کشور، هشدارها شنیده نشد و میراثی بیجان در دل آب مدفون شد.
روستاهای خالی، وعدههای فراموششدهتأثیر اجتماعی این پروژه نیز قابلچشمپوشی نیست. دهها خانوار روستایی ناچار به ترک خانههایشان شدند. برخی روستاها کاملاً خالی شدند. مساجد، حسینیهها و حتی قبرستانها زیر آب رفتند. هیچگونه برنامه حمایتی مؤثر برای جابهجایی یا اسکان دوباره اهالی ارائه نشد. بسیاری از این خانوادهها به حاشیهنشینی در شهرهای اطراف پناه بردند و با فقر و بیکاری دستوپنجه نرم میکنند.سؤال اصلی این است: چرا منطقهای که میزبان این سد عظیم است، کمترین بهره را از آن دارد؟ آیا این سیاست آبی عادلانه است؟ آیا مردم بیجار، تنها برای تأمین نیازهای سایر استانها باید تاوان دهند؟این بیعدالتی تنها ناشی از بیتدبیری نیست، بلکه نشانهای از نوعی نگاه تمرکزگرایانه و تبعیضآمیز در مدیریت منابع ملی است. منابعی که بهجای آنکه در خدمت توسعهٔ بومی باشند، ابزار تأمین منافع خارج از استان میشوند.
بیجار هنوز چشمبهراه آب استاکنون که زیرساختهای اصلی سد تالوار تکمیل شده و انتقال آب به دیگر استانها در حال بهرهبرداری است، مطالبه جدی مردم بیجار و کشاورزان این است که حقآبه منطقه بهصورت مستقل تعریف و اختصاص یابد، و اجرای پروژههای پایاب سد (مانند شبکههای آبیاری) بدون تأخیر آغاز شود.از سوی دیگر، ضروری است که برنامههایی برای جبران خسارتهای اجتماعی و فرهنگی وارده به روستاهای آسیبدیده تدوین و اجرا شود. تأکیدات رهبری در سفر سال ۱۳۸۸ به کردستان درباره توجه به عدالت در تخصیص منابع طبیعی نباید فراموش شود. عدالت، فقط شعار نیست؛ راهکار میخواهد و اراده برای عمل.این گزارش بر پایه مصاحبههای میدانی، اظهارات مسئولان، دادههای رسمی و مشاهدات محلی تنظیم شده است. انعکاس صدای مردم بیجار در رسانه، نخستین گام برای بازگرداندن آب به مسیر عدالت است.#سدتالوار#بیجار#حقآبه
09:06 - 6 مرداد 1404
1 بازنشر
23٫1k بازدید
تازه ترین اخبار
- فیلم |مردم میناب در شب عزای علی (ع)به سینه زدند
- خروش اشک و زمزمههای شب قدر در آستان آقاعلی عباس (ع) بادرود
- لبیک خانواده شهدا و خانواده شهید پدر موشکی اصفهان با امام خامنهای
- گچساران در شب قدر زمزمه عاشقی با یاد رهبر شهید انقلاب
- ملت ایران با اتحاد و همبستگی پشت سر ولایت میماند
- امام جمعه پیشوا: مردم با ایستادگی، طراحی دشمن را ناکام میکنند
- عزاداری مردم گرمسار در سوگ مولای غریب
- دومین شب احیای قدر بهمئی ها در میدان
- فیلم /بیعت عزاداران ،وشب زنده داران مارگون با امام امت
- عکس| دومین شب از لیالی قدر در بیکاه