مرز باریک «مَصرَف» و «مُسرِف»
طبق روایتی، گاه ندار از دارا اسرافکارتر میشود «رُبَّ فَقِيرٍ هُوَ أَسْرَفُ مِنَ الْغَنِيِّ!»زیرا ندار از آنچه ندارد خرج میکند، در حالیکه، دارا از آنچه در اختیارش است، هزینه میکند!«إِنَّ الْغَنِيَّ يُنْفِقُ مِمَّا أُوتِيَ وَ الْفَقِيرَ يُنْفِقُ مِنْ غَيْرِ مَا أُوتِيَ!»(کافی،ج3،ص562)در واقع این روایت، به فرد توصیه میکند که وضعیت خود را بشناس و تا وقتی که نتوانستهای آن را تغییر دهی، در عمل آن را بپذیر و در مصرف ملاحظه کن!در روایت دیگری، برای مسرف سه علامت شمرده شده است:1و2و3. از آنچه برای او نیست، میخورد، میخرد و میپوشد!«لِلْمُسْرِفِ ثَلَاثُ عَلَامَاتٍ يَأْكُلُ مَا لَيْسَ لَهُ وَ يَشْتَرِي مَا لَيْسَ لَهُ وَ يَلْبَسُ مَا لَيْسَ لَهُ!»(فقیه،ج3،ص167)این روایت، ناظر به مصرف بیش از امکانات موجود است!چنین رفتاری، ناشی از رودربایستی و ملاحظات اجتماعی ناسازگار با جیب است!طبق این روایت، صدق اسراف، منوط به سطح خاصی از درآمد نیست!با لحاظ سایر شرایط، اگر مصرف در دامنه دارایی و قدرت مالی باشد، اسراف نیست!«عَلَى الْمُوسِعِ قَدَرُهُ وَ عَلَى الْمُقْتِرِ قَدَرُهُ!»(بقره236)انسان باید نظام زندگی خود را بر اساس قدرت مصرفی قطعی و احتمالی، به صورت پلکانی سازمان دهد!«مَنْ قُدِرَ عَلَيْهِ رِزْقُهُ فَلْيُنْفِقْ مِمَّا آتَاهُ اللَّهُ!»(طلاق7)بنابراین، ملاک در اسراف، عدم رعایت اولویت در مصرف است!آنچه گفته شد، به هر خانواری مربوط است اما دولت و سایر مردم وظیفه دارند خانوارهای دچار فقر را در حد زندگی معمولی تأمین نمایند!«كَيْ لاَ يَكُونَ دُولَةً بَيْنَ الْأَغْنِيَاءِ مِنْكُمْ!»(حشر7)«فِي أَمْوَالِهِمْ حَقٌّ لِلسَّائِلِ وَ الْمَحْرُومِ!»(ذاریات19)#قرآن_مهجور_نباشد
11:01 - 27 مرداد 1405