جایگاه جهانی ایران در کیفیت علم نانو بالا رفت
با توجه به گزارش اجرای سند ملی توسعه علوم و فناوری نانو، در سـال 2024، تعداد مقالات منتشر شده در مجلات معتبر جهانی، 299 مقاله بوده که نسبت به سال گذشته 26درصد رشد داشته است.
به گزارش خبرنگار علم و پیشرفت خبرگزاری فارس، به تازگی گزارش اجرای «سند ملی توسعه علوم و فناوری نانو» در سال ۱۴۰۳ منتشر شده است. این سند در آبانماه سال ۱۴۰۱ به تصویب شورای عالی انقلاب فرهنگی رسیده است.در بخشی از این گزارش جایگاه جهانی ایران در انتشار مقالات نانو آمده است. جایگاه جهانی ایران در علم و فناور ی نانو بهوسیله سه شاخص کلان کمیت مقالات، کیفت مقالات و تعداد اختراعات فناوری نانو ارزیابی میشود. بـرای ارزیابی جایگاه ایـران در علم نانو از پایگاه داده (Science of Web (WoS بهعنوان منبع آمار و اطالعات اســتفاده شــده و مقالات پژوهشی مرتبط با فناوری نانو با استفاده از یک عبارت جستجوی معتبر ، استخراج و اندازهگیری میشوند. در حوزه فناوری نیز تعداد اختراعات فناور ی نانو در دفاتر ثبت پتنت معتبر جهان ازجمله اداره ثبت پتنت آمریکا (USPTO) و اداره ثبت پتنت اروپا (EPO) اندازهگیری میشوند.طبق این گزارش سال 2024 میلادی، 10٬860 مقاله مرتبط با فناوری نانو توسط محققان ایرانی در WoS نمایه شـد که معادل 4٫2 درصد از کل مقالات نانو منتشر شده در سال 2024 اســت. ایران با این سهم از انتشـارات نانو، با یک پله افت، در رتبه ششم جهان قرار گرفت. باید به این نکته توجه داشت که ایران در سـال 2000 و قبل از تأسیس سـتاد توســعه فناوریهای نانو و میکرو که تعداد معدودی از محققان و دانشمندان ایرانی با این فناوری نوظهور آشنا بودند با انتشار هشت مقاله نانو در رده پنجاه و هشتم جهان و ششم منطقه خاورمیانه قرار داشت.
متوسـط درصد رشد سـالانه مقالات نانو ایران در این 24 سال 42٫78 درصد بوده است. تعداد مقالات نانو ایران در سال 2024 ، 18٫5درصد از کل مقالات علمی منتشر شده ایران در WoS را شامل میشود، در حالی که سهم مقالات نانو از کل مقالات جهان در سال 2024 میلادی 8٫9درصد بوده است. سهم مقالات نانو مشترک ایران با کشورهای دیگر در سال 2024 میلادی 32درصد بود و پنج کشور چین، آمریکا، ترکیه، عراق و هند بهترتیب بیشترین سهم را در انتشار مقالات مشترک با ایران داشتند.
همچنین ایران از لحاظ سرانه مقاله نانو به جمعیت، در رتبه بیستوسوم (سال 2023) و از لحاظ تعداد مقاله بـه ازای مقدار GDP بر اساس نرخ برابری قدرت پول (PPP)، در رتبه اول جهان (سال 2023) قرار دارد. فهرست ۲۵ کشور برتر جهان به همراه برترین کشورهای اسلامی در انتشار مقالات نانو (سال 2024) را در جدول زیر مشاهده میکنید.
نمودار زیر نیز روند انتشار مقالات نانو ایران و رتبه ایران در جهان از سال 2001 تا 2024 را نشان میدهد.
با یک نگاه کلی به این نمودار میتوان دریافت که روند انتشار مقالات و رتبه ایران در جهان در اکثر سالها افزایشی بوده است.
تعداد مقالات نانو منتشر شده ایران در مجلات برتر علمی جهان
بنیاد ملی علم ایران به کمک منابع و معیارهای معتبری مانند شاخصهای Factor Impact و Factor Eigen، نشریات مٔوسسه Index Nature، نشریات با ضریب تأثیر بالاتر از 20 و نشریات زیرمجموعه انتشارات نیچر و سـاینس، هر سال فهرســتی از مجلات برتر علمی جهان را انتخاب و در چهار دسـته دســتهبندی و معرفی میکند. طبق این گزارش در سـال 2024 در مجموع، تعداد مقالات منتشر شده در این مجلات 299 مقاله بوده که نسـبت به سـال گذشته 26درصد رشد داشته است. آمار مقالات نانو ایران در چهار دسته مجلات برتر علمی جهان از سال 2020 تا 2024 را در نمودار زیر مشاهده کنید.
14:08 - 6 مرداد 1404
