جنگلهای کرمانشاه زیر ذرهبین دوربینهای هوشمند میروند
مدیرکل منابع طبیعی و آبخیزداری کرمانشاه از فراهم شدن مقدمات استقرار دوربینهای هوشمند در مناطق بحرانی استان خبر داد و گفت: این دوربینها با پایش شبانهروزی و آنلاین عرصههای طبیعی، برای شناسایی و مقابله با قاچاق چوب و تخریب جنگلها به کار گرفته میشوند.
به گزارش خبرگزاری فارس از کرمانشاه، با ورود به ماههای گرم سال، حفاظت از جنگلها و مراتع کرمانشاه بیش از هر زمان دیگری به اولویت اصلی متولیان منابع طبیعی تبدیل شده است؛ بهویژه امسال که بارندگیهای مناسب، پوشش گیاهی استان را افزایش داده و در کنار طراوت طبیعت، خطر گسترش آتشسوزی در عرصههای طبیعی را نیز بیشتر کرده است.کرمانشاه با برخورداری از عرصههای گسترده جنگلی و مرتعی، هر ساله در فصل گرم سال با تهدید حریق، تخریب و تصرف اراضی ملی، قاچاق چوب و قطع درختان مواجه است؛ موضوعی که مدیریت آن نیازمند حضور میدانی، تجهیزات مناسب، مشارکت جوامع محلی و واکنش سریع است.
پیشگیری از حریق اولویت نخست منابع طبیعی
محمدحسین رستمی مدیرکل منابع طبیعی و آبخیزداری استان کرمانشاه در گفتوگو با خبرنگار فارس با اشاره به اولویتهای این مجموعه در ماههای گرم سال، اظهار کرد: با توجه به شرایط فصلی، طبیعی است که در این مقطع مهمترین اولویت منابع طبیعی، پیشگیری و اطفای حریقهای احتمالی در عرصههای منابع طبیعی باشد.وی افزود: بارندگیهای امسال موجب افزایش چشمگیر پوشش گیاهی استان نسبت به سال گذشته شده است و همین موضوع از ابتدای سال حساسیت بیشتری برای مجموعه منابع طبیعی ایجاد کرد تا تدابیر ویژهای برای پیشگیری از آتشسوزی اتخاذ شود.رستمی ادامه داد: از ابتدای سال هماهنگیهای لازم با ستاد مدیریت بحران استان و شهرستانها انجام شد و با حمایت و پیگیری استاندار، فرمانداران و حضور اعضای ستادهای مدیریت بحران، برنامهریزیها، وظایف دستگاهها و نحوه ورود آنها به موضوع حریق مشخص شد.مدیرکل منابع طبیعی و آبخیزداری استان کرمانشاه با بیان اینکه امسال فصل حریق با حدود یک ماه و نیم تأخیر آغاز شد، گفت: سال گذشته و در شرایط خشکسالی، فصل حریق از اواخر فروردین آغاز شده بود، اما امسال شروع آتشسوزیها تقریباً به اواسط خردادماه موکول شد.
کرمانشاه تاکنون با حریق بحرانی مواجه نشده است
وی با اشاره به آمادگی دستگاههای متولی و گروههای مردمی برای مقابله با آتشسوزیها، افزود: با آمادگی مجموعه منابع طبیعی در سطح استان و شهرستانها، ستادهای مدیریت بحران و همچنین استفاده از ظرفیت تشکلها، گروهها و سمنهای حامی منابع طبیعی، خوشبختانه با وجود آتشسوزیهای رخ داده، تاکنون حریقی که به بحران تبدیل شده باشد در استان نداشتهایم.رستمی درباره میزان خسارت آتشسوزیهای رخ داده نیز گفت: هر آتشسوزی طبیعتاً خسارتهایی به همراه دارد، زیرا بخشی از پوشش گیاهی در اثر حریق از بین میرود، اما میزان خسارت اهمیت زیادی دارد.وی افزود: هرچه به پایان فصل حریق نزدیک میشویم و پوشش گیاهی و برگ درختان خشکتر میشوند، احتمال گسترش آتشسوزی افزایش پیدا میکند، اما خوشبختانه آتشسوزیهای امسال تاکنون خسارت عمده و غیرقابل جبرانی به منابع طبیعی استان وارد نکرده است.
آموزش؛ نخستین حلقه زنجیره مقابله با حریق
مدیرکل منابع طبیعی و آبخیزداری استان کرمانشاه با تأکید بر اینکه پیشگیری همواره مقدم بر اطفای حریق است، گفت: بر اساس تجربه سالهای گذشته، از ابتدای سال تمرکز ویژهای بر آموزش و اقدامات ترویجی داشتیم.وی افزود: با همکاری فرمانداران، بخشداران، دفتر امور روستایی و شوراهای استانداری، کلاسهای آموزشی مختلفی در شهرستانها برگزار شد و دهیاران، تشکلها، گروههای حامی طبیعت و علاقهمندان به حفاظت از منابع طبیعی، هم با روشهای پیشگیری از حریق و هم نحوه استفاده از تجهیزات اطفای آتش آشنا شدند.رستمی تصریح کرد: مدیریت حریق نیازمند آموزش تخصصی است و نیروهای حاضر در عملیات باید با عواملی مانند جهت و سرعت وزش باد، توپوگرافی منطقه و مسیر مناسب برای آغاز عملیات اطفا آشنا باشند.
پایگاههای محلی اطفای حریق در مناطق بحرانی
وی یکی از اقدامات مهم امسال را راهاندازی پایگاههای موقت محلی اطفای حریق عنوان کرد و گفت: با توجه به سابقه و تکرار آتشسوزیها و وضعیت پوشش جنگلی، مناطق بحرانی و نیمهبحرانی استان شناسایی و در روستاهای واقع در این مناطق، با همکاری دهیاریها و بخشداریها، مکانهایی برای ایجاد پایگاههای موقت اطفای حریق اختصاص داده شد.رستمی ادامه داد: بخشی از تجهیزات مورد نیاز این پایگاهها از محل اعتبارات منابع طبیعی تأمین شد و بخش مهمی از تجهیزات نیز با همکاری فرمانداران و بخشداران و از محل اعتبارات در اختیار آنان خریداری شد.وی با اشاره به خرید تعداد قابل توجهی دمنده در شهرستانها گفت: استقرار تجهیزات در مناطق بحرانی باعث میشود فاصله زمانی میان وقوع حریق تا ورود نیروهای عملیاتی کاهش پیدا کند و همین زمان طلایی یکی از مهمترین عوامل موفقیت در مهار آتش است.مدیرکل منابع طبیعی استان کرمانشاه همچنین از بهکارگیری دیدهبان در مناطق بحرانی و نیمهبحرانی خبر داد و افزود: نیروهای منابع طبیعی نیز به صورت شبانهروزی سازماندهی شدهاند تا در صورت وقوع حریق، سریع وارد عمل شوند.
مرز اراضی ملی با مستثنیات مشخص است
رستمی در ادامه درباره گلایهها پیرامون نبود مرزبندی مشخص میان اراضی ملی و مستثنیات اشخاص، اظهار کرد: تمام پلاکهای استان بر اساس نقشههای مختصاتدار و مقیاسدار مورد اجرای مقررات منابع طبیعی قرار گرفته و مرز اراضی ملی با مستثنیات قانونی اشخاص کاملاً مشخص است.وی افزود: امکان ایجاد دیوار یا فنس در تمام مرزهای اراضی ملی با مستثنیات اشخاص وجود ندارد، اما افرادی که قصد انجام عملیات، ساختوساز یا فعالیتی در یک زمین را دارند، میتوانند با مراجعه به اداره منابع طبیعی و ارائه موقعیت زمین، از وضعیت ملی یا غیرملی بودن آن مطلع شوند.رستمی تأکید کرد: تصرف اراضی ملی برای کشت، ساختوساز یا احداث باغ بدون مجوز قانونی، هیچ توجیه و محمل قانونی ندارد و منابع طبیعی بر اساس قانون مکلف به برخورد با این موارد است.
همیاران طبیعت چشمهای بیدار منابع طبیعی
مدیرکل منابع طبیعی و آبخیزداری استان کرمانشاه با اشاره به گستردگی عرصههای طبیعی و محدودیت نیروی انسانی، گفت: منابع طبیعی برای شناسایی تخلفات تنها متکی به نیروهای رسمی خود نیست و از ظرفیت دیدهبانها، عوامل محلی، دهیاران و همیاران طبیعت نیز استفاده میکند.وی افزود: کرمانشاه از نظر تعداد همیاران طبیعت در سطح کشور جایگاه بسیار خوبی دارد و این افراد به صورت داوطلبانه و از سر دغدغهمندی برای حفاظت از طبیعت همکاری میکنند و موارد تخریب، تصرف و ساختوسازهای غیرمجاز را به منابع طبیعی اطلاع میدهند.رستمی خاطرنشان کرد: دهیاران نیز بر اساس تکالیف قانونی خود باید در حفاظت از منابع طبیعی روستا همکاری داشته باشند و نیروهای منابع طبیعی نیز در حد امکانات و توان موجود، گشتهای نظارتی را انجام میدهند.وی از شهروندان خواست در صورت مشاهده هرگونه تخریب، تصرف یا تخلف در عرصههای منابع طبیعی، موضوع را از طریق سامانههای ۱۵۰۴ و ۱۳۹ اطلاع دهند تا موضوع در سریعترین زمان ممکن بررسی شود.
مبارزه با قاچاق چوب و تولید زغال ادامه دارد
رستمی یکی دیگر از چالشهای جدی منابع طبیعی استان را قطع درختان جنگلی و قاچاق چوب و زغال عنوان کرد و گفت: از سال گذشته با همکاری مردم، جوامع محلی و نیروهای منابع طبیعی اقدامات خوبی برای مقابله با قاچاق چوب، شناسایی انبارهای زغال و برخورد با کورههای غیرمجاز انجام شده است.وی افزود: در برخی مناطق بحرانی شهرستان کرمانشاه، انبارهای زغال با حکم مراجع قضایی شناسایی و پلمب شده و متخلفان نیز به مراجع قضایی معرفی شدهاند.مدیرکل منابع طبیعی استان کرمانشاه با اشاره به کشف و توقیف کورههای زغال صنعتی در عمق جنگلها اظهار کرد: نیروهای منابع طبیعی در ساعات مختلف شبانهروز و حتی روزهای تعطیل در قالب گشت و کمین در مسیرهای تردد قاچاقچیان حضور دارند و تاکنون خودروها و ادوات زیادی در ارتباط با قاچاق چوب توقیف و متخلفان متعددی شناسایی شدهاند.وی با بیان اینکه هنوز در برخی مناطق پدیده قطع جنگل و قاچاق چوب و زغال مشاهده میشود، از برنامهریزی برای استفاده از دوربینهای هوشمند خبر داد و گفت: مقدمات استفاده از دوربینهای هوشمند برای پایش مستمر عرصههای منابع طبیعی فراهم شده است.رستمی افزود: این دوربینها در مناطق خاص و بحرانی نصب خواهند شد و امکان پایش شبانهروزی و آنلاین عرصهها را فراهم میکنند؛ ضمن اینکه تصاویر ثبتشده میتواند به عنوان مستند و ادله در پروندههای قضایی متخلفان مورد استفاده قرار گیرد.
مقابله با تخریب فقط با برخورد قضایی ممکن نیست
وی با اشاره به عوامل مختلف مؤثر در قاچاق چوب و تولید زغال، گفت: بخشی از این تخلفات ریشه در مسائل اقتصادی و معیشتی دارد و دستگاههای متولی باید در مناطقی که مردم به دلیل نیاز اقتصادی به چنین تخلفاتی روی میآورند، حضور و فعالیت بیشتری داشته باشند.رستمی تصریح کرد: البته همه تخلفات از سر نیاز نیست و بخشی از افراد با هدف سودجویی و طمع دست به قطع درختان و تهیه زغال میزنند که در این موارد منابع طبیعی با جدیت و بر اساس قانون برخورد خواهد کرد.
توسعه فضای سبز با کاشت نهال ادامه دارد
مدیرکل منابع طبیعی و آبخیزداری استان کرمانشاه در ادامه با اشاره به اجرای طرح یک میلیارد درخت، گفت: امسال چهارمین سال اجرای این طرح است و استان کرمانشاه علاوه بر سهمیه تعیینشده، از ظرفیت نهالستانهای دولتی و خصوصی برای تأمین نهال استفاده کرده است.وی افزود: در کنار اجرای طرح یک میلیارد درخت، پویشهای مختلفی نیز در استان برگزار شد و از زمستان سال گذشته تا اوایل امسال که شرایط برای کاشت نهال فراهم بود، حدود ۱۸۴ پویش در مناسبتهای مختلف برگزار شد.رستمی ادامه داد: این پویشها علاوه بر توسعه فضای سبز، در فرهنگسازی و افزایش مشارکت اجتماعی در حوزه منابع طبیعی نیز اثرگذار بوده است.وی با اشاره به ظرفیت زراعت چوب نیز گفت: در این بخش نیز اقدامات خوبی انجام شده و برای کشاورزان و شرکتهای متقاضی، تأمین نهال صورت گرفته است؛ از جمله در یک مورد برای اجرای طرح زراعت چوب در سطح حدود ۶۰۰ هکتار، نهال مورد نیاز تأمین شد.
قنات معکوس کرمانشاه الگویی برای تغذیه سفرههای زیرزمینی
رستمی اجرای طرحهای آبخیزداری و آبخوانداری را از دیگر مأموریتهای مهم منابع طبیعی دانست و گفت: اجرای این طرحها تا حد زیادی به وضعیت اعتبارات و تخصیص منابع بستگی دارد، اما کرمانشاه در این حوزه اقدامات ابتکاری مهمی داشته که برخی از آنها قابلیت الگوبرداری در سطح کشور را دارند.وی طرح «قنات معکوس» را یکی از این ابتکارات عنوان کرد و افزود: در قنات معمولی آب از دل زمین استحصال میشود، اما در قنات معکوس هدف اصلی تغذیه سفرههای آب زیرزمینی، کنترل روانآبها و کاهش فرسایش خاک است.مدیرکل منابع طبیعی استان کرمانشاه تصریح کرد: در نمونه اجراشده در تنگه کنشت، با احداث گالریهایی آبهای سطحی جمعآوری و از طریق چاهکها به سفرههای آب زیرزمینی منتقل شده است؛ اقدامی که هم به تغذیه آبخوانها کمک میکند و هم از تشدید فرسایش خاک و ایجاد روانآبهای مخرب جلوگیری خواهد کرد.وی همچنین از انجام مطالعات مدیریت جامع حوزههای آبخیز در سطح بیش از ۵۰۰ هزار هکتار از حوزه آبخیز قرهسو خبر داد و گفت: مطالعات این طرح به یک شرکت مشاور واگذار شده و در حال انجام است.
کرمانشاه پایلوت جنگلداری اجتماعی شد
رستمی در ادامه به اجرای طرح جنگلداری اجتماعی اشاره کرد و گفت: کرمانشاه به عنوان یکی از چهار استان پایلوت کشور در این زمینه انتخاب شده و قرارداد اجرای طرح در سطح حدود ۱۵ هزار هکتار در حوزه شهرستان پاوه سال گذشته منعقد شده است.وی افزود: مطالعات این طرح در مراحل پایانی قرار دارد و پس از تأمین اعتبار، مدیریت و توسعه جنگلهای منطقه با مشارکت جوامع محلی دنبال خواهد شد.رستمی هدف اصلی جنگلداری اجتماعی را مشارکت دادن مردم منطقه در حفاظت از منابع طبیعی دانست و گفت: در این طرح نیازها و اولویتهای جوامع محلی و حوزهنشینان شناسایی میشود و تلاش میکنیم مردم منطقه در منافع و حفاظت از منابع طبیعی سهیم باشند.
سرعت رسیدگی به پروندههای تخلف افزایش یابد
مدیرکل منابع طبیعی و آبخیزداری استان کرمانشاه درباره ساختوسازهای غیرمجاز در عرصههای منابع طبیعی نیز، گفت: ساختوساز یکی از اشکال تخریب و تصرف اراضی ملی است و در کنار آن، کشت زراعی و احداث باغ بدون مجوز قانونی نیز تخلف محسوب میشود.وی افزود: کارگروه فرابخشی مبارزه با ساختوسازهای غیرقانونی و تغییر کاربری اراضی در استان فعال است و دستگاههای متولی در آن حضور دارند.رستمی با تأکید بر ضرورت تسریع در رسیدگی به پروندههای تخلف، گفت: انتظار ما این است که پروندههایی که توسط مأموران منابع طبیعی به عنوان ضابط خاص دادگستری تشکیل میشود، با سرعت بیشتری به نتیجه برسد تا برخورد قانونی اثر بازدارندگی لازم را داشته باشد.وی ادامه داد: حجم پروندهها و فشار کاری دستگاه قضایی قابل درک است، اما کوتاهتر شدن روند رسیدگی و جدیتر شدن برخوردها میتواند نقش مهمی در پیشگیری از تکرار تخلفات داشته باشد.
حفاظت از منابع طبیعی بدون مشارکت مردم ممکن نیست
رستمی در پایان، تأکید کرد: حفاظت از عرصههای منابع طبیعی تنها وظیفه یک دستگاه نیست و تحقق این هدف به همکاری دستگاههای اجرایی، فرمانداران، بخشداران، دهیاران، جوامع محلی، تشکلها، سمنها و مردم نیاز دارد.وی گفت: تجربه امسال در مدیریت حریق نشان داد هرچه فاصله میان وقوع حادثه تا حضور نیروهای عملیاتی کمتر شود و مردم محلی و دستگاههای مختلف در کنار منابع طبیعی قرار گیرند، امکان مدیریت بحران و کاهش خسارتها بیشتر خواهد بود.مدیرکل منابع طبیعی و آبخیزداری استان کرمانشاه خاطرنشان کرد: اولویت مجموعه منابع طبیعی در ماههای پیش رو همچنان حفاظت از جنگلها و مراتع، پیشگیری و مقابله سریع با حریق، جلوگیری از تخریب و تصرف اراضی ملی، مبارزه با قاچاق چوب و توسعه طرحهای آبخیزداری و جنگلکاری خواهد بود؛ مسیری که استمرار آن نیازمند حضور میدانی و همراهی جدی همه دستگاهها و مردم است.
07:42 - 26 مرداد 1405