روز پرحاشیه مجلس؛ از بازگشت دوباره قالیباف تا ۴ کارته شدن دولت
هفتمین جلسه وبیناری مجلس امروز در حالی برگزار شد که بازگشت محمدباقر قالیباف به صندلی ریاست صحن برای اداره جلسه، حاشیههای مربوط به حضور و غیبت نمایندگان و کارت زرد غلامرضا نوری قزلجه، وزیر جهاد کشاورزی، فضای متفاوتی به جلسه داد.
به گزارش خبرنگار مجلس خبرگزاری فارس، مجلس امروز هم مثل چند جلسه اخیر، از پشت قابهای مجازی به کار خود ادامه داد.جلسهای که از ٢٨۵ نماینده با ۲۴۷ نماینده آغاز شد، اما در ادامه معلوم شد که چند نماینده دیگر هم راه خود را به جلسه آنلاین پیدا کردهاند؛ گویی در مجلس وبیناری، «حضور» مفهومی سیال است و ممکن است نمایندهای اول جلسه غایب باشد و چند دقیقه بعد، درست هنگام رأیگیری، ناگهان در قاب قانونگذاری ظاهر شود!البته همین کاهش غیبت از حدود ۷۰ یا ۸۰ نفر در برخی جلسات حضوری به ۳۸ نفر در جلسه مجازی، نشان میدهد که وبینار فقط برای مردم و کارمندان دورکار مزیت ندارد؛ ظاهراً برخی نمایندگان هم دریافتهاند که فاصله خانه تا صحن، اگر با اینترنت پرسرعت طی شود، بسیار کوتاهتر از فاصله پارکینگ تا ساختمان مجلس است!در این میان، جایگاه هیئترئیسه همچنان از نمایندگان جدا بود و وزیر جهاد کشاورزی نیز در ردیف نخست نشسته بود؛ آرام و آماده، بیآنکه هنوز معلوم باشد پایان جلسه برای او با «قانع شدن نمایندگان» تمام میشود یا با کارت زرد.
بازگشت صاحب کرسی ریاستامروز محمدباقر قالیباف با یک پوشه آبی وارد جلسه شد؛ پوشهای که نام او روی آن نوشته شده بود و از حجم کاغذهای داخلش میشد فهمید که قرار نیست جلسه فقط به احوالپرسی و چند جمله تشریفاتی بگذرد.قالیباف خودش اداره جلسه را بر عهده داشت؛ ابتدا خوشوبشی با اعضای هیئترئیسه و نمایندگان داشت و مثل همیشه با لباس رزم در جلسه حاضر شد.در 6 جلسه وبیناری قبلی، نوبت اداره صحن میان علی نیکزاد نایبرئیس اول و حمیدرضا حاجیبابایی نایبرئیس دوم تقسیم شده بود و این بار دوباره نوبت به رئیس مجلس رسید.
پوشه آبی قالیباف از همان ابتدای جلسه تبدیل به یکی از سوژههای حاشیهای شد؛ پوشهای که احتمالاً در مجلس حضوری فقط یک پوشه است، اما در مجلس مجازی چون دوربینها محدودند، هر چیزی که جلوی قاب قرار بگیرد، ناخواسته به «جزئیات جلسه» تبدیل میشود. در مجلس آنلاین، حتی رنگ پوشه هم میتواند خبر باشد!نطق پیش از دستور؛ وقتی میدانها دوباره کنار هم قرار گرفتندقالیباف در نطق پیش از دستور با اشاره به نقض تعهدات دشمن گفت که زمان آن رسیده که میدان نظامی مجدداً در کنار میدان دیپلماسی قرار گیرد و پاسخ عملی به نقض عهد داده شود.وی تأکید کرد : «جمهوری اسلامی ایران با وحدت، شجاعت و عقلانیت برای گرفتن حقوق خود تردیدی به خود راه نمیدهد و تا زمانی که تعهدات آمریکا از جمله رفع محاصره، آزادی اموال بلوکهشده، رفع تحریم نفت، پایان تهدید و عملیات نظامی و دیگر شروط تفاهمنامه اجرا نشود، تنگه باز نخواهد شد.» جلسه مجازی بود، اما ادبیات رئیس مجلس کاملاً میدانی. قاب تصویر کوچک، اما واژهها بزرگ؛ بهطوری که اگر کسی فقط صدای جلسه را میشنید، شاید تصور میکرد جلسه در اتاق جنگ برگزار میشود، نه در یک پلتفرم وبیناری.
هفتمین جلسه وبیناری و اولین کارت زرد روزامروز هفتمین جلسه وبیناری مجلس پس از اصلاح ماده یک آییننامه داخلی مجلس بود؛ جلسهای که در آن سؤال از وزیر جهاد کشاورزی نیز در دستور کار قرار داشت.و چه سؤالی!عباس بیگدلی نماینده تاکستان، سراغ یکی از حساسترین موضوعات زندگی روزمره مردم رفت: قیمت غذا.
او گفت طی ۱۶ ماه گذشته تورم خوراکیها تقریباً سه برابر شده و وضعیت مرغ و تخممرغ حتی از این هم نامطلوبتر است.طبق ارقامی که وی در صحن مطرح کرد، قیمت هر کیلو مرغ از حدود ۸۴ هزار و ۶۰۰ تومان در مرداد ۱۴۰۳ به حدود ۳۲۹ هزار و ۹۰۰ تومان در تیر ۱۴۰۵ رسیده و قیمت تخممرغ نیز از حدود ۶۵ هزار و ۵۰۰ تومان به ۲۴۴ هزار و ۷۰۰ تومان افزایشیافته است.برنج هم از این مسابقه عقب نمانده بود؛ برنج ایرانی درجه یک از حدود ۱۱۹ هزار تومان به ۵۲۷ هزار و ۶۰۰ تومان و برنج خارجی درجه یک از حدود ۶۱ هزار تومان به حدود ۲۹۲ هزار تومان رسیده بود.در این قسمت، دیگر طنز تلخی بود. وقتی قیمت مرغ نزدیک ۲۹۰ درصد بالا رفته است.قدیمترها میگفتند «مرغ کیلویی چند؟» حالا ظاهراً باید پرسید: «مرغ با کدام نرخ ارز و با کدام شاخص تورم؟»
وزیر جهاد کشاورزی؛ از پاسخ تا کارت زردوزیر جهاد کشاورزی که طی ماههای گذشته بارها مورد انتقاد نمایندگان قرار گرفته بود، امروز در جایگاه پاسخگویی قرار گرفت.اما پایان این پرسش و پاسخ برای وزیر خوشایند نبود.نمایندگان پس از شنیدن توضیحات عباس بیگدلی و وزیر جهاد کشاورزی، با ۱۱۹ رأی موافق، ۱۰۶ رأی مخالف و ۵ رأی ممتنع، از پاسخهای غلامرضا نوری قزلجه قانع نشدند و به او کارت زرد دادند.به این ترتیب، وزیر جهاد کشاورزی چهارمین کارت زرد دولت چهاردهم را دریافت کرد؛ پیش از او احمد میدری، وزیر تعاون، کار و رفاه اجتماعی، دو کارت زرد و سیدعباس صالحی، وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی، یک کارت دریافت کرده بودند.
در فوتبال، کارت زرد یعنی هنوز بازی ادامه دارد، اما داور حواسش جمع است. در مجلس هم ظاهراً کارت زرد همین پیام را دارد: «جناب وزیر، فعلاً رویه ادامه دارد؛ ولی لطفاً این صحنه را دوباره تکرار نکنید!»نمایندگان غایب، ناگهان حاضر شدند!نخستین رأیگیری جلسه یک نکته جالب دیگر هم داشت. مجلس کار خود را با ۲۴۷ نماینده آغاز کرده بود، اما هنگام رأیگیری مشخص شد ۱۳ نماینده دیگر نیز آنلاین شده و در رأیگیری شرکت کردهاند.این یعنی در مجلس وبیناری، بعضی نمایندگان ظاهراً با یک منطق بسیار ساده کار میکنند: اول اتصال اینترنت، بعد اتصال به صحن!البته همین اتفاق نشان میدهد مزیت فنی جلسه مجازی فقط کاهش رفتوآمد نیست؛ ظاهراً فاصله میان «غایب» و «حاضر» هم میتواند بهاندازه چند کلیک کوتاه شود.
وزیر 2 کارته دوباره به زمین آمدبعد از وزیر جهاد کشاورزی، نوبت به احمد میدری وزیر تعاون، کار و رفاه اجتماعی، رسید؛ وزیری که پیشازاین 2 کارت زرد از مجلس گرفته بود و امروز برای بررسی عملکرد دولت در اجرای طرح کالابرگ الکترونیکی و کیفیت حمایت از معیشت مردم در صحن حاضر شد و البته فقط برای بررسی عملکرد به صحن آمده بود و سؤالی برای او طراحی نشده بود و کارت زردی هم در کمین او نبود.پرونده میدری البته از قبل هم قطور بود.در دیماه ۱۴۰۴، سؤال زهرا سعیدی، نماینده مبارکه، درباره اجرای کالابرگ الکترونیکی و نحوه پرداخت یارانهها مطرح شده بود و وزیر از مجلس کارت زرد گرفته بود.در اسفند ۱۴۰۳ نیز کامران غضنفری و ۳۸ نماینده دیگر درباره برخی انتصابات و جابهجاییهای سیاسی در وزارت تعاون سؤال کرده بودند که در نهایت نمایندگان از پاسخ وزیر قانع نشدند.
در اردیبهشت امسال نیز موضوع کالابرگ در یک جلسه غیرعلنی و غیررسمی مجازی با حضور میدری بررسی شده بود.میدری امروز دیگر با یک کارت زرد وارد جلسه نشده بود؛ با سابقه 2 کارت زرد وارد شده بود.کالابرگ؛ چیزی که قرار بود قدرت خرید را حفظ کندسیدکریم معصومی نماینده فومن و شفت، در بررسی گزارش کمیسیون اجتماعی درباره اجرای طرح کالابرگ الکترونیکی گفت که مردم با کالابرگی مواجه شدهاند که در برابر تورم افسارگسیخته قدرت چندانی ندارد و قدرت خرید مردم در حال ذوب شدن است.
وی همچنین از نحوه بودجهریزی انتقاد کرد و گفت : «بودجه باید ضربات تورم را نیز در نظر بگیرد.» بابایی کارنامی، رئیس کمیسیون اجتماعی، هم صریحتر از معصومی گفت که کالابرگ واقعی در کشور هنوز عملیاتی نشده است.کالابرگ قرار بود کمکحال سفره مردم باشد، اما اگر حرف منتقدان را ملاک بگیریم، خودش حالا محتاج کمکحال شده است!اسمش «کالابرگ الکترونیکی» است، ولی سؤال اصلی این است که وقتی قیمت کالا با سرعت نور حرکت میکند، کالابرگ با چه سرعتی باید خودش را به آن برساند؟سکوتی که صدایش بلند شدعلیرضا سلیمی نیز در جریان بررسی موضوع، به اظهارات متفاوت وزیر کار درباره افزایش مبلغ کالابرگ اشاره کرد و از میدری خواست درباره مواضع خود توضیح دهد.
وی پرسید که اگر وزیر در یک جا از امکان افزایش مبلغ کالابرگ سخن گفته و در جای دیگر به دلیل تجربه دولتهای گذشته در جلسات مربوط به این موضوع سکوت کرده است، علت این تفاوت موضع چیست؟رسایی و حساب یک ماه از جیب مردمحمید رسایی نماینده تهران نیز در ادامه از سیاستهای کالابرگ انتقاد کرد و درباره تأخیر در پرداخت کالابرگ مرداد برای برخی اقشار سخن گفت.او این تأخیر را موجب ایجاد احساس ناخوشایند در مردم دانست و تأکید کرد دولت باید بر اساس وعدههای داده شده عمل کند و از اقداماتی که میتواند موجب تنش شود، پرهیز کند.اینجا دیگر بحث از یک برگ کاغذ یا یک اعتبار دیجیتال نیست؛ بحث از جیب مردم است. جیب مردم هم برخلاف فضای وبیناری، دکمه وصل مجدد ندارد.
حسینعلی حاجیدلیگانی نایبرئیس کمیسیون اصل90 مجلس در تذکری با ارائه سؤالی پرسید: سؤال اینجاست که تاکنون چند نفر از وزرا و مسئولان دولت، از جمله آقایان پورمحمدی، رئیس سازمان برنامهوبودجه میدری، وزیر تعاون و همتی رئیس بانک مرکزی و دیگر مسئولان، در میان مردم و در همان میادینی که مردم حضور دارند، حاضر شدهاند تا از نزدیک مشکلات آنان را مشاهده و لمس کنند؟وی یکی از مسائل مهم امروزه کشور را کالابرگ و حمایت معیشتی دانست و بیان کرد: امروز یکی از مسائل مهم، موضوع کالابرگ و حمایت معیشتی است. مردم میپرسند زمانی که ارز ۲۸ هزار و ۵۰۰ تومانی به نرخ 123 هزار تومان تغییر کرد، درحالیکه 5 میلیون تومان از جیب مردم از قدرت خرید آنها کم شده، در مقابل یک میلیون تومان به میزان قدرت خرید آنان افزوده شده است.نمایندهای که هم نماینده بود، هم رسانهدر میانه همین جلسه مجازی، ماجرای دیگری هم شکل گرفت؛ موضوعی که به امیرحسین ثابتی، نماینده تهران و صاحبامتیاز رسانه منتسب به او ، مربوط میشد.بر اساس گزارشها و واکنشهای منتشرشده، درحالیکه جلسه مجلس بهصورت مجازی در حال برگزاری بود، رسانه او نیز اقدام به پوشش آنلاین مذاکرات مجلس کرد.
منتقدان این اقدام را از منظر ملاحظات امنیتی و جایگاه نمایندگی محل اشکال دانستند و معتقد بودند نمایندهای که در جلسه حضور دارد، نباید همزمان وظیفه نمایندگی را با کار رسانهای شخصی درهم بیامیزد.در مقابل، ثابتی در واکنش به انتقادات، این حملات را ناشی از عصبانیت رسانههای مخالف دانست و تأکید کرد پوشش مذاکرات توسط رسانهاش مغایر قانون نیست و خبرنگار رسانه میتواند بهصورت جداگانه جلسه را پوشش دهد.مجلس آنلاین، حاشیههای کاملاً حضوریجلسه امروز مجلس، اگرچه از نظر شکل و فرم، یک جلسه کاملاً مجازی بود، اما حاشیههایش کاملاً حضوری و حتی گاهی پررنگتر از جلسات عادی بود.در نهایت، آنچه بیش از همه از این جلسه در ذهن میماند، نه تعداد پنجرههای روشن روی صفحه رایانهها، بلکه فاصله میان آمارهای اقتصادی و سفره مردم است.مجلس امروز به وزیر کارت زرد داد و بعد از وزیر جلسه ادامه پیدا کرد؛ این کارتهای زرد بالاخره چه زمانی قرار است به تغییر وضعیت روی سفره مردم منجر شود؟شاید وبینار بتواند فاصله نماینده تا صحن را کم کند، اما مسئله اصلی هنوز فاصله قیمتها تا توان خرید مردم است.
22:54 - 27 مرداد 1405