نیمی از دیابتی ها در ایران از دیابت خود بی خبرند!
فوق تخصص غدد می گوید نیمی از افراد دیابتی در ایران از ابتلا به دیابت خود بی خبرند.
گروه سلامت: در هفته ملی دیابت (۱۸ تا ۲۴ آبان) قرار داریم.بیماری دیابت یکی از شایعترین بیماریهای مزمن متابولیک در جهان است که بهواسطهٔ افزایش غیرطبیعی قند خون بهدلیل اختلال در ترشح یا عملکرد انسولین رخ میدهد. این بیماری بهطور کلی به دو نوع اصلی تقسیم میشود: دیابت نوع یک که بیشتر در سنین کودکی و نوجوانی بروز میکند و ناشی از تخریب سلولهای تولیدکنندهٔ انسولین در پانکراس است؛ و دیابت نوع دو که معمولاً در بزرگسالان بهدلیل مقاومت سلولی نسبت به انسولین و شیوهٔ زندگی ناسالم ایجاد میشود.دیابت اگر کنترل نشود، میتواند منجر به عوارض جدی مانند آسیب به چشمها (رتینوپاتی)، کلیهها (نفروپاتی)، اعصاب (نوروپاتی) و بیماریهای قلبیعروقی شود. پیشگیری و کنترل آن نیازمند تغذیهٔ سالم، فعالیت بدنی منظم، حفظ وزن مناسب و پایش قند خون است.در ایران، روند ابتلا به دیابت در دهههای اخیر رو به افزایش بوده است. بر اساس آمار وزارت بهداشت، حدود ۴۰ درصد جمعیت کشور مبتلا به دیابت یا در مرحله پیش دیابت هستند و حدود نیمی از بیماران از بیماری خود آگاه نیستند. شهرنشینی سریع، کمتحرکی، مصرف زیاد غذاهای پرچرب و قند بالا، و افزایش چاقی از عوامل مؤثر در این رشد هستند. استانهای جنوبی و شمالی کشور از لحاظ شیوع دیابت در رتبههای بالاتر قرار دارند.
محمدعلی یعقوبی، استاد غدد و متابولیسم با بیان اینکه «دیابت یکی از شایعترین بیماریهای غدد در جهان و ایران است»، اظهار داشت: در حال حاضر حدود ۵۰۰ میلیون نفر در جهان و نزدیک به ۱۴ درصد جمعیت کشور به این بیماری مبتلا هستند و پیشبینی میشود تا سال ۲۰۳۵ این رقم به بیش از ۷۵۰ میلیون نفر برسد.وی افزود: در استان خراسان رضوی نیز حدود ۱۳ درصد جمعیت درگیر دیابت هستند و متأسفانه آمار ابتلا در سنین پایینتر از میانگین جهانی مشاهده میشود.انواع دیابت و عوامل بروز آنیعقوبی در تبیین انواع دیابت گفت: دیابت بهطور کلی به چهار نوع تقسیم میشود؛ نوع یک، نوع دو، دیابت بارداری و دیابت ثانویه. شایعترین نوع، دیابت نوع دو است که بیش از ۹۰ درصد موارد را شامل میشود و عمدتاً ناشی از پرخوری، چاقی و کمتحرکی است.وی با اشاره به نقش ژنتیک و سبک زندگی ناسالم افزود: دیابت نوع یک معمولاً زمینه خودایمنی دارد و بیماران از ابتدای تشخیص نیازمند تزریق انسولین هستند، در حالیکه در دیابت نوع دو میتوان با اصلاح رژیم غذایی، کنترل وزن و فعالیت فیزیکی از پیشرفت بیماری جلوگیری کرد.اهمیت غربالگری و تشخیص زودهنگامعضو هیأت علمی دانشگاه علوم پزشکی مشهد خاطرنشان کرد: بیش از ۵۰ درصد بیماران دیابتی در زمان تشخیص از بیماری خود بیاطلاعند. از این رو، انجام غربالگری برای افراد بالای ۳۵ سال و کسانی که سابقه خانوادگی، اضافه وزن یا فشار خون بالا دارند ضروری است.
وی ادامه داد: قند خون ناشتا کمتر از ۱۰۰ طبیعی است، بین ۱۰۰ تا ۱۲۵ پیشدیابت محسوب میشود و عدد بالاتر از ۱۲۶ نشانه ابتلا به دیابت است. همچنین، هموگلوبین A1C بالاتر از ۶/۵ درصد نیز تأییدکننده بیماری است.عوارض و پیامدهای دیابتیعقوبی تصریح کرد: دیابت شایعترین علت نابینایی، نارسایی کلیه و قطع عضو غیرتصادفی در جهان است و سهم عمدهای در بروز سکتههای قلبی و مغزی دارد. هدف اصلی درمان، پیشگیری از عوارض و ارتقای کیفیت زندگی بیماران است.پیشگیری با اصلاح سبک زندگیوی با تأکید بر نقش آموزش و پیشگیری گفت: حدود ۹۰ درصد موارد دیابت با تغییر در سبک زندگی قابل کنترل است. فعالیت بدنی منظم بهویژه ۱۵۰ دقیقه پیادهروی در هفته، تغذیه سالم، پرهیز از مصرف فستفود، نوشابه و دخانیات از اصلیترین راههای پیشگیری هستند.وی افزود: اصلاح تغذیه باید پایدار و ساده باشد؛ انتخاب میوه به جای شیرینی و محدود کردن مصرف غذاهای فرآوریشده تأثیر چشمگیری در پیشگیری دارد.پرهیز از باورهای نادرستیعقوبی با اشاره به رواج باورهای غلط درباره درمان دیابت اظهار داشت: استفاده خودسرانه از داروهای گیاهی یا روشهای غیرعلمی نهتنها مؤثر نیست بلکه ممکن است باعث آسیبهای جدی به کبد و کلیه شود. بیماران باید تحت نظر پزشک متخصص درمان شوند و از هرگونه خوددرمانی پرهیز کنند.دیابت پایان زندگی نیستوی تأکید کرد: «دیابت پایان زندگی نیست.» بیماران باید با آرامش، امید و انضباط، اصول تغذیه و ورزش منظم را رعایت کنند. استرس، کمتحرکی و رژیمهای افراطی نهتنها کمکی به درمان نمیکند بلکه میتواند وضعیت بیمار را وخیمتر سازد.پایان پیام/#دیابت#قندخون 18:31 - 22 آبان 1404