نام ۸۱ مؤسسۀ ایرانی در لیست مؤسسههای برتر آسیا
جایگاه مؤسسههای ایرانی در نظام رتبهبندی دانشگاههای آسیایی «مؤسسۀ آموزش عالی تایمز» در ویرایش ۲۰۲۵ میلادی منتشر شد.
به گزارش گروه دانشگاه خبرگزاری فارس به نقل از پژوهشگاه علوم و فناوری اطلاعات ایران، «مؤسسۀ آموزش عالی تایمز» در ویرایش 2025 خود که در پایان ماه آوریل 2025 میلادی منتشر شده، نام 81 مؤسسۀ ایرانی را در سیاهۀ مؤسسههای برتر آسیا منتشر کرده است. بر پایۀ این گزارش، دانشگاه صنعتی شریف در جایگاه نخست ملی و 69 آسیا جای گرفته است. جایگاه چهار مؤسسۀ ایرانی نیز با عنوان «reporter» گزارش شده است. مؤسسههایی که رتبه آسیایی آنها «reporter» است، آنهایی هستند که دادههای خود را به «مؤسسه آموزش عالی تایمز» دادهاند، ولی کمینة لازم برای به دست آوردن رتبة آسیایی را نداشتهاند. در ویرایش پیشین این نظام رتبهبندی 73 مؤسسه از ایران در میان مؤسسههای برتر آسیا جای گرفته بودند. در نمودار یک، روند سالانۀ شمار مؤسسههای ایرانی در نظام رتبهبندی دانشگاههای آسیایی «مؤسسۀ آموزش عالی تایمز» گزارش شده است.
بر پایۀ نمودار یک، روند سالانۀ شمار مؤسسههای ایرانی در نظام رتبهبندی دانشگاههای آسیایی «مؤسسۀ آموزش عالی تایمز» همواره رشد داشته است و در ویرایش 2025 به 81 مؤسسه رسیده است. روششناسی رتبهبندی دانشگاههای آسیایی «مؤسسۀ آموزش عالی تایمز» همانند چارچوبی است که در رتبهبندی جهانی این مؤسسه به کار گرفته میشود، اما وزن شاخصها بهمنظور انعکاس اولویتهای مؤسسههای آسیایی تعدیل شده است. در این نظام از ۱۸ شاخص عملکردی متوازن بهرهبرداری میشود که مقایسهای جامع برای دانشجویان، پژوهشگران، مدیران دانشگاهها، صنعت، و دولتها فراهم میکند. شاخصهای عملکردی در پنج حوزه دستهبندی شدهاند: آموزش (آوازه آموزشی، نسبت استاد به دانشجو، نسبت دانشجوی کارشناسی به دکتری، نسبت دانشآموختگان دکتری به استاد، و درآمدها) با وزن 5/24 درصد، فضای پژوهشی (حجم، درآمد، و آوازة پژوهشی) با وزن 28 درصد، کیفیت پژوهش (تأثیر استنادی، توان پژوهشی، تعالی پژوهشی، و نفوذ پژوهشی) با وزن 30 درصد، چشمانداز جهانی (اعضای هیئت علمی، دانشجویان، و همکاری پژوهشی بینالمللی) با وزن 5/7 درصد، و تعامل با صنعت (درآمدها و اختراعها) با وزن 10 درصد. یکی از شاخصهای کنونی (تحصیل در خارج) در حال حاضر وزنی ندارد، اما در آینده ممکن است اثرگذار باشد.دادههای ارزیابی شامل پیمایش آوازة آموزشی و پژوهشی، شمار دانشجویان و اعضای هیئت علمی، درآمد، دادههای انتشاراتی (از سال 2019 تا 2023 میلادی)، استنادها (از سال 2019 تا 2024 میلادی)، و ثبت اختراع است که از منابعی مانند پایگاه اسکوپوس، پیمایش سالانه مؤسسه آموزش عالی تایمز، دفاتر ثبت اختراع جهانی، و پرسشنامهای گردآوری میشوند که مؤسسهها تکمیل میکنند.
برای دوری از سوگیری، دادهها بر اساس تفاوتهای رشتهای و جغرافیایی نرمالسازی شدهاند. دانشگاههایی که کمتر از ۱۰۰۰ مقاله در بازه ۲۰۱۹-۲۰۲۳ منتشر کردهاند یا تمرکز پژوهشی آنها محدود به یک حوزه خاص است، از رتبهبندی حذف شدهاند. در جدول یک، رتبههای ملی و آسیایی مؤسسههای ایرانی و در جدول دو، امتیاز آنها در شاخصهای ارزیابی این نظام رتبهبندی آمدهاند. ویرایش 2025 میلادی رتبهبندی دانشگاههای آسیایی با ارزیابی ۸۵۳ دانشگاه از ۳۵ کشور منتشر شده است. چین با در اختیار داشتن رتبههای اول و دوم و پنج جایگاه در میان ۱۰ دانشگاه برتر، همچنان پیشتاز است، درحالی که سنگاپور، ژاپن و هنگکنگ نیز در جمع ۱۰ دانشگاه ممتاز قرار دارند. برای اولین بار، دانشگاههایی از چهار کشور ازبکستان، بحرین، مغولستان و سوریه در این رتبهبندی حضور یافتهاند. همچنین، تمامی شش دانشگاه هنگکنگی پس از سال ۲۰۱۷ بار دیگر در جمع ۵۰ دانشگاه برتر جای گرفتهاند.از نظر شمار مؤسسههای برتر در نظام رتبهبندی دانشگاههای آسیایی «مؤسسۀ آموزش عالی تایمز» در ویرایش 2025 میلادی، ایران، پس از ترکیه در جایگاه پنجم آسیا است. در جدول سه، شمار مؤسسههای کشورهای آسیایی در این نظام رتبهبندی گزارش شده است. بر پایۀ ویرایش 2025 میلادی نظام رتبهبندی دانشگاههای آسیایی «مؤسسۀ آموزش عالی تایمز»، «Tsinghua University» پیشگام است و «Peking University»، «National University of Singapore»، «Nanyang Technological University, Singapore»، «The University of Tokyo»، «University of Hong Kong»، «Fudan University»، «Zhejiang University»، «Chinese University of Hong Kong»، و «Shanghai Jiao Tong University» در جایگاه دوم تا نهم هستند.پژوهشگاه علوم و فناوری اطلاعات ایران (ایرانداک) با ساخت و بروزرسانی ابزارهایی حرفهای برای ارزیابی و سنجش علم، فناوری، و نوآوری کشور میکوشد تا در زمینههای در پیوند با مأموریتهایش به سیاستگذاران برای برنامهریزیهای درست و کارآمد یاری رساند. این گزارش نیز از انتشارات سامانة جایگاه علم، فناوری، و نوآوری ایران در جهان (نما) است که به پایش و گزارشِ پیرامونِ 90 شاخص گوناگون از 55 نهاد جهانی در حوزههای علم، فناوری، و نوآوری میپردازد و در نشانی NEMA.IRANDOC.AC.IR در دسترس همگان است.پایان پیام/#پژوهش #رتبهبندی_دانشگاه #دانشگاه 11:30 - 7 اردیبهشت 1404