شباهتهای اردشیر ریپورتر با الی کوهن اسرائیلی
در نشست بررسی کتاب «ترور در تهران»، صادق وفایی نفوذ را فرایندی پیچیده و مبتنی بر اعتمادسازی دانست و با اشاره به کشمیری، اردشیر جی ریپورتر و الی کوهن، بر اهمیت شناخت سازوکارهای نفوذ در تاریخ معاصر تأکید کرد.
به گزارش خبرنگار کتاب و ادبیات خبرگزاری فارس، در نشست نقد و بررسی کتاب «ترور در تهران» که روز یک تیرماه در خبرگزاری فارس برگزار شد، صادف وفایی، نویسنده و کارشناس، با اشاره به موضوع «نفوذ» در تاریخ معاصر گفت: یکبار با پژوهشگری که حدود ۵۰ یا ۶۰ سال از عمر خود را صرف تحقیق درباره یهود و اسرائیل کرده بود، گفتوگو میکردم. او برای توضیح مفهوم نفوذ به مسعود کشمیری اشاره کرد و گفت اگر میخواهی نفوذ را بفهمی، به کشمیری نگاه کن؛ کسی که پشت سرش نماز میخواندند، به جماران رفتوآمد داشت و در نهایت توانست آن چمدان را وارد جلسه کند. نفوذ یعنی رسیدن به چنین سطحی از اعتماد.وی افزود: وقتی درباره نفوذ صحبت میکنیم، با پدیدهای روبهرو هستیم که نیازمند صبر، برنامهریزی و مهارت بالاست. به همین دلیل، برخی نمونههای تاریخی برای من اهمیت ویژهای دارند. از جمله اردشیر جی ریپورتر که جاسوس انگلستان بود و معتقدم در میان شبکههای یهودی فعال در ایران عصر مشروطه نیز نقش داشت. او از چهرههایی بود که در تحولات سیاسی آن دوره اثرگذاری جدی داشت و اساساً برای پیشبرد منافع بریتانیا در ایران فعالیت میکرد. در کتابی که اخیراً درباره او مطالعه میکردم نیز به نقشآفرینیاش در روند تحولات منتهی به روی کار آمدن پهلویها اشاره شده بود.وفایی با اشاره به قرارداد ۱۹۱۹ ایران و انگلستان ادامه داد: انگلیسیها در آن مقطع بهدنبال تثبیت نفوذ خود در ایران بودند. قرارداد ۱۹۱۹ عملاً بخش مهمی از امور نظامی و اقتصادی کشور را به هماهنگی با انگلستان گره میزد و به همین دلیل با مخالفتهای گستردهای روبهرو شد. همین جی ریپورتر که جاسوس انگلیسی بود، به طور جدی با این قرارداد مخالفت میکرد.
این نویسنده سپس برای تشریح منظور خود از یک نمونه مشهور جاسوسی نام برد و گفت: الی کوهن را ببینید؛ جاسوس اسرائیلی که در سوریه نفوذ کرده بود و آنقدر در نقش خود موفق عمل میکرد که مدام علیه اسرائیل حرف میزد و کسی به او شک نمیکرد. او توانسته بود اعتماد بسیاری از افراد و مسئولان را جلب کند و به سطوح بالای تصمیمگیری نزدیک شود. این همان معنای واقعی نفوذ است.وی افزود: نمونههایی از این جنس نفوذ را در برخی پروندههای سازمان مجاهدین خلق نیز میتوان مشاهده کرد؛ افرادی که موفق شده بودند در ساختارهای جمهوری اسلامی نفوذ کنند، اعتماد به دست بیاورند و در موقعیتهای حساس قرار بگیرند. به همین دلیل، مطالعه تاریخ گروههایی مانند مجاهدین خلق فقط مطالعه یک جریان سیاسی نیست، بلکه مطالعه سازوکارهای نفوذ، جذب نیرو و تغییر مسیر افراد و گروههاست.وفایی تأکید کرد که بررسی چنین نمونههایی میتواند به درک دقیقتر رخدادهای تاریخ معاصر و شیوه عملکرد شبکههای نفوذ در مقاطع مختلف کمک کند.مشروح این نشست، به زودی در خبرگزاری فارس، منتشر خواهد شد.#کتاب #ترور #نفوذ #انگلیس #جاسوس #ایران 11:07 - 2 تیر 1405