مگر اینکه «قیصر» به داد نوجوان ما برسد
حامد محقق، شاعر و نویسنده، با اشاره به تواضع و توجه مرحوم قیصر امینپور به جوانان، از نقش او در شکلگیری چهره امروز ادبیات کودک و نوجوان ایران میگوید.
گروه کتاب و ادبیات خبرگزاری فارس: قیصر امینپور، نامی ماندگار در عرصه ادبیات معاصر ایران، بهویژه در حوزه شعر نوجوان، شخصیتی چندوجهی بود که تأثیری عمیق و دیرپا بر نسلهای پس از خود بر جای گذاشت. از سرودن اشعار بدیع و دلنشین برای جوانان گرفته تا تربیت نسلی از شاعران و نویسندگان. همگان شعر معروف «بازآمد بوی ماه مدرسه» را به خاطر داریم. زادروز امینپور در 2 اردیبهشت بهانهای شد تا به توجه او به حوزه نوجوان بپردازیم.حامد محقق نویسنده و شاعر حوزه کودک و نوجوان، با بیان این مقدمه که در کشور ما اگرچه ادبیات تعلیمی وجود داشته و برخی آن را به عنوان ادبیات کودک و نوجوان مطرح میکنند، اما آنچه امروزه به عنوان ادبیات کودک و نوجوان میشناسیم، عمر زیادی ندارد، گفت: در مورد ادبیات نوجوان و بهویژه شعر نوجوان، باید این نکته را پذیرفت که به نظر میرسد بلوغ شعر نوجوان ما مرهون مرحوم قیصر امینپور، است.محقق اشاره کرد که ایشان از پنج جهت در این حوزه فعالیت داشتند و بیان کرد: نخست اینکه، کتابهای شعری ایشان و اشعاری که با عنوان نوجوان منتشر شد، ویژگیهای شاخصی دارد که اکنون نیز وقتی اشعار شاعران حوزه نوجوان را بررسی میکنیم، میبینیم که هنوز نتوانستهاند از زیر سایه قیصر امینپور خارج شوند. یعنی تأثیرگذاری اشعار قیصر امینپور در ادبیات نوجوان تا امروز نیز مشخص است؛ به گونهای میتوان گفت که شاعران نوجوانسرای ما زیر سایه شعر امینپور هستند؛ هم از نظر زبانی و فرمی و هم از نظر مضمونی و محتوایی.
وی افزود: نکته مهم دیگر، فعالیت ایشان در «سروش نوجوان» بود که در آن سالها در واقع تکستاره مجلات کشور در حوزه نوجوان محسوب میشد. ایشان در آنجا فعالیت میکردند. مجله توسط خود بچهها سردبیری میشد و خود نوجوانان در آنجا مینوشتند و کارهای یکدیگر را نقد میکردند. بسیاری از آن نوجوانان، اکنون افراد برجستهای از شاعران و نویسندگان حوزه کودک و نوجوان هستند که در آن دوره توسط قیصر امینپور و در مجله نوجوان پرورش یافتند. بنابراین ایشان از نظر تربیت نیرو و نسلسازی در حوزه ادبیات کودک و نوجوان موثر بودند.
معاون سابق شعر و ادبیات داستانی خانه کتاب و ادبیات، به نثر قیصر امین پور اشاره کرد و گفت: اکنون افرادی که برای نوجوانان مینویسند، تا حدودی تحت تأثیر نوشتههای قیصر قرار دارند؛ هم از نظر فرمی و هم از نظر محتوایی. مثلاً آن دوگانهسازیهایی که قیصر انجام میدهد، مانند تفاوت انسان و کتاب، یا مواردی از این دست را هنوز هم نویسندگان ما به آن میپردازند. شاید تا پیش از ایشان، نویسندهای برای نوجوانان اینگونه ننوشته بود. شخصیتی که نوجوانان در نوشتههای قیصر امینپور مییابند، پدیدهای نوظهور در آن دوره، یعنی دوره «سروش نوجوان»، بود. وی ادامه داد: متأسفانه پس از امینپور، این روند در «سروش نوجوان» ادامه نیافت و وضعیت آن تغییر کرد. تا حدودی نیز «کیهان بچهها» در سالهای موفقیت خود نسلسازی کرد.
محقق به ویژگیهای شخصیتی قیصر امینپور اشاره و بیان کرد: یکی از ویژگیهایی که همگان از آن سخن میگویند، مسئله متواضع بودن ایشان و توجه به جوانانی بود که تازه شروع به کار کرده بودند. خاطرهای در همین مورد تعریف میکنم. در یک مورد، چند وقتی بود که ایشان اثاثکشی کردهبودند و محل سکونت ایشان به منزل ما نزدیکتر شده بود و شاید حدود یک هفته از زمان نقل مکانشان گذشته بود. من دانشجو بودم و در همدان در جلسات شعر شرکت میکردم. یکی از دوستان مجموعهای از اشعارش را آماده کرده بود؛ نه به صورت کتاب، بلکه یک جزوه بود که حدود ۲۰ تا ۲۵ شعر منتخب خود را در آن گردآوری کرده بود. او آن جزوه را به من داد و گفت اگر امکان دارد، این اشعار را به قیصر برسانم و نظر ایشان را جویا شوم. من با توجه به این نکته که حال جسمی قیصر چندان مساعد نبود و اینکه ایشان تازه نقل مکان کرده بودند و احتمالاً فضای منزل برای مهمان مناسب نبود، تماس گرفتم و به تهران آمدم و از ایشان خواهش کردم که امانتی دارم که میخواهم خدمتشان تقدیم کنم و مزاحم نمیشوم. وقتی جلوی در منزل رسیدیم، من اشعار دوستم را به ایشان دادم. ایشان با دیدن اشعار بسیار خوشحال شدند و بنده را به داخل منزل دعوت کردند و حدود دو سه ساعت نشستیم و گپ زدیم و در مورد اشعار آن دوست صحبت کردیم. اگر درست خاطرم باشد، مختصری هم برای آن دوست چیزی نوشتند یا پیامی دادند که من به ایشان برسانم.
وی افزود: در زمان برگزاری نمایشگاه کتاب نیز، هر کدام از دوستان شاعر که شاید حتی دوست نزدیک یا شاگرد ایشان هم محسوب نمیشدند، اما شاعری بودند که از شهرستان برای نمایشگاه کتاب به تهران آمده بودند، ایشان به صورت اتفاقی با آن فرد ارتباط برقرار میکردند و با توجه به سخنان او، نکاتی را که به ذهنشان میرسید در مورد اشعارشان میگفتند.#قیصر_امین_پور#شعر_نوجوان#بوی_ماه_مهر#نمایشگاه_کتاب #شعر#سروش_نوجوان
17:51 - 2 اردیبهشت 1404
0 بازدید