نقش ادبیات در تاریخنگاری و پژوهشِ تاریخی
این پژوهش با بهرهگیری از شیوه پژوهش تاریخی با رویکرد تحلیلی-توصیفی و با استناد به منابع ادبی و تاریخی در پی آن است تا نقش دبیران را در شکل گیری تاریخ نگاری فارسی و پیامدهای پیوند تاریخ و ادبیات در دوران پیشامدرن در ایران مورد بررسی قراردهد.
چکیدهبررسی آثار ادبی جهان گویای این مطلب است که بخشی از این آثار، افزون بر ثبت وقایع گذشته، توصیه ها و اعتراضات به حاکم ان وقت را در قالب شعر، حکایت و طنز بیان کرد ه اند، بگونه ای که از آنها میتوان به عنوان معیار و محکی برای مکتوبات تاریخی که در همان زمان توسط مورخان حرفه ای برای ما باقیمانده است، بهره برد. بدین سان، شاید بتوان ادبیات را زبان دوم تاریخ نامید که با بلاغت و شیوایی هنری خویش، جذابیت خاصی به این سبک از تاریخ نگاری می دهد. از آنجا که ادبیات به واسطۀ خصلت ذاتی نهفته در خویش، آمیخته با احساس و تخیل است، گاهی تخیلات شاعر با واقعیت در هم می آمیزد و خطاهایی نیز به دنبال خود میآورد. با وجود این، نقش این عنصر هنری آن قدر پررنگ است که تخیلات نیز بیانگر آن چیزی است که باید در زمان شاعر باشد، ولی به علل گوناگون سیاسی، اجتماعی، فرهنگی ممکن است واقعیت رنگ باخته و بدینسان، شاعر یا داستان نویس آن را به صورت امری تخیلی آرزو می کند. ظهور و تکوین تاریخ نگاری فارسی پس از اسلام به میزان زیادی مدیون ادیبان یا دبیران بود که در این نوشتار از آنها با عنوان دبیر -مورخ یا ادیب- مورخ یاد شده است. این پژوهش با بهرهگیری از شیوه پژوهش تاریخی با رویکرد تحلیلی-توصیفی و با استناد به منابع ادبی و تاریخی در پی آن است تا نقش دبیران را در شکل گیری تاریخ نگاری فارسی و پیامدهای پیوند تاریخ و ادبیات در دوران پیشامدرن در ایران مورد بررسی قراردهد.
کلیدواژه ها: تاریخ؛ ادبیات؛ مورخ؛ متونادبی؛ تاریخنگاری؛ پژوهشتاریخینویسندگان:اسماعیل سنگاری: عضو هیئت علمی/ دانشگاهمصطفی نریمانی: پژوهشگرنشریه تاریخ نامه ایران بعد از اسلام - دوره 8، شماره 15، پاییز و زمستان 1396برای مشاهده کامل مقاله روی فایل مقابل کلیک کنید. .
.pdf
05:17 - 11 فروردین 1397
22 بازدید
1 پاسخ