خسارت ۸۰ مجتمع نفتی خلیج فارس از جنگ با پول جبران نشد
جنگی که ترامپ و متحدانش در منطقه به راه انداختند، ۸۰ مجتمع نفتی و صنعتی در کشورهای عربی حاشیه خلیج فارس را با خسارتی روبهرو کرد که حتی پول آمریکا نیز درمانش نمیکند.
گروه اقتصادی خبرگزاری فارس؛ در طول تجاوز نظامی آمریکا و رژیم صهیونیستی علیه ایران و در پی مشارکت برخی کشورهای عربی منطقه در حمایت از جنگ آمریکا و اسرائیل علیه ایران، نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران با انجام حملات موشکی و پهپادی دقیق، تأسیسات استراتژیک انرژی این کشورها را که در اختیار ائتلاف متجاوز قرار گرفته بود، هدف قرار دادند. این حملات که در چارچوب حق مشروع دفاع از خود انجام شد، موجب اختلال در فعالیت برخی از مهمترین تأسیسات نفتی و گازی منطقه گردید و پیام روشنی به حامیان جنگ ارسال کرد که هرگونه تهدید علیه امنیت ایران بدون پاسخ نخواهد ماند.بر اساس ارزیابیهای فنی انجامشده، حجم خسارتهای واردشده به تأسیسات انرژی کشورهای عضو شورای همکاری خلیج فارس به دلیل همکاری با ائتلاف متجاوز، بسیار متفاوت است. برخی از این تأسیسات با آسیبهای سطحی و قابلتعمیر مواجه شدهاند و برخی دیگر، به ویژه در قطر، خسارتهای ساختاری عمیقی متحمل شدهاند که ماهها و حتی سالها برای بازسازی نیاز خواهد بود.این تفاوت در میزان خسارت، نشاندهنده دقت بالای حملات و انتخاب هوشمندانه اهداف با توجه به سطح مشارکت هر کشور در تجاوز علیه ایران است.(حمله پهپادی به انبار سوخت نزدیک فرودگاه دبی)
قطر؛ بزرگترین آسیبدیده از همکاری با متجاوزان
شهر صنعتی راس لفان در قطر که به عنوان یکی از مهمترین مراکز تولید گاز مایع در جهان شناخته میشود، بیشترین خسارت ساختاری را در منطقه متحمل شده است.حملات دقیق ایران به این منطقه، دو خط اصلی تولید گاز مایع یعنی «اس ۴» و «اس ۶» را از کار انداخته و ظرفیت تولید این مجتمع را ۱۷ درصد کاهش داده است. این کاهش به معنای از دست رفتن سالانه ۱۲.۸ میلیون تن گاز مایع است که شرکت قطر انرژی را ناچار به اعلام وضعیت قوه قاهره کرده است. جالب توجه اینکه وزیر انرژی قطر اعتراف کرده تعمیر کامل این تأسیسات به پنج سال زمان نیاز دارد و این تعطیلی سالانه ۲۰ میلیارد دلار به اقتصاد این کشور خسارت وارد میکند. این در حالی است که مسئولان قطری پیشتر ادعا میکردند زیرساختهایشان در امنیت کامل است.(حمله به تاسیسات راس لفان قطر)
حمله به پالایشگاه راس تنوره عربستان
در عربستان سعودی که به دلیل فاصله نسبی از میدان اصلی نبرد و نقش کمرنگتر در مقایسه با برخی همسایگان، خسارتهای کمتری متوجه تأسیسات نفتی این کشور شد. با این حال، پالایشگاه استراتژیک راس تنوره که به عنوان یکی از بزرگترین پالایشگاههای جهان با ظرفیت ۵۵۰ هزار بشکه در روز شناخته میشود، از حملات بینصیب نماند.بر اساس گزارشهای منتشرشده، برخورد آوار یک پهپاد سرنگونشده با بخشهایی از این پالایشگاه، موجب آتشسوزی محدودی در واحدهای جانبی شد که هرچند به سرعت مهار گردید، اما خساراتی هرچند جزئی به خطوط انتقال و تجهیزات پشتیبانی وارد کرد.این حادثه اگرچه توقف کامل تولید را در پی نداشت، اما عملیات پالایشگاه را برای مدت یک هفته با اختلال مواجه ساخت و نشان داد حتی تأسیسات دورتر از میدان نبرد نیز در امان نیستند.هرچند این آسیبها در مقایسه با خسارتهای گستردهتر قطر و کویت، محدود و قابلکنترل بود، اما پیام روشنی برای ریاض داشت که همکاری با متجاوزان علیه ایران، حتی با سطح مشارکت کمتر، از چشم تیزبین نیروهای مسلح ایران پنهان نمیماند و هرگونه اقدام خصمانه، پاسخ متناسب خود را دریافت خواهد کرد.با این حال، سطح مشارکت ریاض در جنگ به اندازه دیگر همسایگان نبود و این مسئله در شدت کمتر آسیبهای واردشده به این کشور بیتأثیر نبود.
دامنه خسارتها؛ از کویت تا بحرین
در کویت که نقش پررنگتری در حمایت لجستیکی از متجاوزان داشت، خسارتها گستردهتر بود. پالایشگاه مینا الاحمدی هدف حملات پهپادی قرار گرفت و سه نیروگاه تولید برق و آبشیرینکن نیز آسیب دیدند. شرکت نفت کویت پس از حملات مکرر طی هفتهها، ناچار به اعلام فورس ماژور شد. در امارات نیز که میزبان پایگاههای نظامی آمریکا بود، تأسیسات گاز حبشان به طور موقت تعطیل شد و مجتمع الطویله متعلق به شرکت آلومینیوم امارات، خسارت شدیدی دید که برای بازگشت کامل به تولید به ۱۲ ماه زمان نیاز دارد. در بحرین که نیروهای بحرینی در کنار متجاوزان حضور داشتند، پالایشگاه ستره با ظرفیت ۴۰۵ هزار بشکه در روز هدف قرار گرفت و شرکت بابکو انرژیز ناچار به اعلام فورس ماژور شد.
جالب توجه اینکه بزرگترین مشکل کشورهای عربی حاشیه خلیج فارس برای بازسازی تأسیسات آسیبدیده، نه کمبود منابع مالی که کمبود تجهیزات حیاتی است.برآوردها نشان میدهد هزینه کلی بازسازی بیش از ۸۰ تأسیسات آسیبدیده به ۵۸ میلیارد دلار میرسد، اما توربینهای گازی بزرگ که برای راهاندازی کمپرسورهای خنککننده ضروری هستند، تنها توسط سه شرکت در جهان ساخته میشوند و این شرکتها تا سال ۲۰۲۶ با انباشت سفارشات دو تا چهار ساله مواجه هستند.این وضعیت به معنای آن است که کشورهای حاشیه خلیج فارس سالها برای بازسازی کامل تأسیسات خود زمان نیاز دارند.(حمله به منطقه صنعتی الفجیره امارات)
کارشناسان اقتصادی معتقدند کشورهای عربی حاشیه خلیج فارس با میزبانی از پایگاههای نظامی آمریکا و حمایت از جنگ علیه ایران، به طور مستقیم خود را در معرض تهدید قرار دادند. پیار الخوری، کارشناس اقتصاد سیاسی، تأکید کرده است که خسارتهای واردشده در برخی موارد فراتر از تعمیرات معمول است و نیازمند بازسازی بنیادین شبکههای پیچیده تأمین است.وضاء طه، کارشناس اقتصادی، نیز خاطرنشان کرده که آسیب اصلی متوجه تأسیسات گازی بوده و این خسارتها با وجود شدت، مانع از روند اصلاحات نخواهد شد، اما کشورهای عربی باید انتظار داشته باشند که بازگشت کامل به شرایط عادی ماهها و سالها طول بکشد.
در همین حال کاهش صادرات نفت و گاز کشورهای خلیجی به سطحی بیسابقه رسیده است.آژانس بینالمللی انرژی کاهش تولید کشورهای آسیبدیده را بیش از ۱۴ میلیون بشکه در روز برآورد کرده است.با وجود تلاش این کشورها برای استفاده از خطوط جایگزین، ظرفیت این مسیرها تنها بین ۳.۵ تا ۵.۵ میلیون بشکه در روز است، در حالی که ظرفیت عادی تنگه هرمز ۲۰ میلیون بشکه میباشد. این اختلاف فاحش نشاندهنده آسیبپذیری شدید اقتصاد این کشورهاست که با اتکا به میزبانی از متجاوزان، خود را در معرض چنین خسارتهایی قرار دادند.عامر شوبکی، پژوهشگر انرژی، نیز پیشبینی میکند که بازار نفت جهانی سریعتر از گاز مایع بهبود یابد، اما کشورهای خلیجی باید هزینه سنگین همکاری با دشمنان ایران را بپردازند و سالها برای بازسازی تأسیسات خود زمان صرف کنند. وی تأکید کرده که قطر به دلیل آسیب گسترده به واحدهای مایعسازی، طولانیترین دوران بازسازی را پیش رو دارد.#خسارت_تاسیسات_نفت#خلیجفارس_خسارت#جنگ_خسارت_عربی 16:09 - 2 تیر 1405