جنجال «مینای هندی» در مصر
در سالهای اخیر، تغییرات اقلیمی و جابجاییهای جغرافیایی باعث ظهور گونههای جدیدی در اکوسیستم مصر شده است که در صدر آنها «مرغ مینای هندی» قرار دارد. این پرنده که زمانی تنها یک عابر موقت در مرزهای شرقی مصر بود، اکنون با استقرار در اکثر استانها، به یک «گونه مهاجم» تبدیل شده که توازن بیولوژیک را هدف گرفته است. در حالی که اتحادیه جهانی حفاظت از طبیعت (IUCN) این پرنده را در لیست خطرناکترین موجودات مهاجم جهان قرار داده، در میان کارشناسان مصری بر سر میزان واقعی تهدید آن، جنجالی علمی درگرفته است.
نخستین رصد مرغ مینای هندی در مصر به سال ۱۹۹۹ در منطقه «عینسخنه» بازمیگردد. «شریف بهاءالدین»، رئیس انجمن حمایت از طبیعت مصر، معتقد است این پرنده از کشورهای حاشیه خلیج فارس و اردن وارد شده و ابتدا در العریش و سوئز مستقر شده است. با تایید نخستین زاد و ولد این پرنده در سال ۲۰۰۹، روند اشغالگری آن شتاب گرفت و از سینا به قلب قاهره و استانهای جنوبی رسید. هوش بالا، قدرت تطابق با محیطهای شهری و بیابانی و اشتهای سیریناپذیر، از مینا یک «اشغالگر موفق» ساخته است.چرا مینا یک گونه مهاجم تلقی میشود؟تفاوت اساسی میان یک گونه «دخیل» و «مهاجم» در میزان آسیبی است که به بومیان آن زیستگاه وارد میکند. مرغ مینا یک پرنده همهچیزخوار است؛ او نهتنها از گیاهان و حشرات تغذیه میکند، بلکه با حمله به لانههای بازِ پرندگان محلی مانند قمریها و کبوترها، تخمها و جوجههای آنها را میخورد. این رفتار باعث کاهش شدید تنوع زیستی در مناطقی شده که مینا در آنها حکمرانی میکند. علاوه بر این، گزارشهایی از آسیب این پرنده به محصولات کشاورزی نیز به گوش میرسد که لزوم مطالعات بیشتر را دوچندان کرده است.نقش اقلیم و تجارت در انتشارتغییرات اقلیمی و گرمایش زمین، شرایط را برای استقرار این پرنده گرمسیری در مصر مهیا کرده است. اما عامل انسانی نیز در این میان بیتقصیر نیست؛ تجارت پرندگان زینتی باعث شد تا بسیاری از این پرندگان از قفسها گریخته یا رها شوند و کانونهای جدیدی از جمعیت را در استانهای مختلف ایجاد کنند. همچنین تغییر در ماهیت زمینها، مانند تبدیل صحرا به زمین زراعی یا پروژههای بزرگ آبی، فرش قرمزی برای ورود این مهمان ناخوانده پهن کرده است.
تقابل آرا: بحران یا بزرگنمایی؟برخلاف هشدارهای تند، برخی کارشناسان مانند «محمد فهیم»، رئیس واحد تغییر اقلیم، معتقدند خطر مینا بیش از حد بزرگنمایی شده است. آنها استدلال میکنند که مینا در مصر با دشمنان طبیعی قدرتمندی چون کلاغها و عقابها روبروست که جمعیت آن را کنترل میکنند. همچنین محدودیتهای دمایی اجازه نخواهد داد این پرنده مناطق سردتر را اشغال کند. با این حال، وزارت محیطزیست مصر با جدی گرفتن خطر، برنامههای علمی گستردهای را شامل تخریب آشیانهها در ساختمانها، مدیریت پسماند شهری برای محدود کردن منابع غذایی و حتی اجازه صید سالانه، برای مهار این پرنده آغاز کرده است تا از فروپاشی تعادل بیولوژیک در سرزمین نیل جلوگیری کند.
20:04 - 16 ژوئن 2026
35٫4k بازدید
