رسانه، بنگاه اقتصادی یا گذرگاه پولگرگان_حمیدبهادرزاده
در روزهایی که بیش از ۳۰۰ رسانه کشور با پیوستن به پویش «نه به انتشار رایگان اخبار و گزارش عملکرد دستگاههای اجرایی» تلاش میکنند تا حق طبیعی خود برای دریافت هزینه تولید محتوا را مطالبه کنند، یک پرسش جدی در درون جامعه رسانهای نیز مطرح شده است، آیا همه درآمدهای رسانهها واقعاً صرف تولید محتوا و تقویت بدنه حرفهای رسانه میشود؟واقعیت این است که بسیاری از خبرنگاران، عکاسان خبری، تصویربرداران، دبیران خبر و تولیدکنندگان محتوا در سراسر کشور با حداقل دستمزد یا حتی بدون قرارداد مشخص فعالیت میکنند. این در حالی است که بخشی از رسانهها از محل آگهیهای دولتی، رپرتاژها، قراردادهای اطلاعرسانی، کمکهای حمایتی، یارانههای مطبوعاتی و سایر منابع درآمدی، مبالغ قابل توجهی دریافت میکنند.گلایه اصلی فعالان رسانهای این نیست که رسانهها درآمد دارند، بلکه انتقاد آنجاست که در برخی مجموعهها سهم نیروی انسانی از این درآمدها تقریباً نادیده گرفته میشود. خبرنگاری که ساعتها برای تهیه یک گزارش میدانی زمان صرف میکند، عکاسی که در گرما و سرما در صحنه حضور دارد و تولیدکننده محتوایی که بار اصلی فعالیت رسانه را بر دوش میکشد، گاهی کمترین بهره را از درآمدهای رسانه میبرد.این تناقض زمانی آشکارتر میشود که برخی مدیران رسانهها از یک سو خواستار افزایش سهم رسانهها از بودجههای تبلیغاتی و اطلاعرسانی دستگاههای اجرایی هستند و از سوی دیگر حاضر نیستند بخشی از همین درآمدها را صرف بیمه، آموزش، حقوق منصفانه و امنیت شغلی کارکنان خود کنند.
توسعه رسانه بدون سرمایهگذاری بر نیروی انسانی امکانپذیر نیست. رسانهای که خبرنگار آن دغدغه معیشت دارد، عکاس آن فاقد بیمه است و تولیدکننده محتوایش امنیت شغلی ندارد، نمیتواند مدعی حرفهایگری و اثرگذاری اجتماعی باشد.اگر امروز مطالبه دریافت هزینه برای انتشار اخبار و گزارشهای عملکرد دستگاهها یک مطالبه بحق است، همزمان باید مطالبه شفافیت مالی در درون رسانهها نیز مطرح شود. جامعه رسانهای حق دارد بداند درآمدهای حاصل از آگهیها، قراردادها و حمایتهای دولتی چگونه هزینه میشود و چه سهمی از آن به تولیدکنندگان واقعی محتوا اختصاص مییابد.شاید زمان آن رسیده باشد که در کنار پویش «نه به انتشار رایگان»، پویشی دیگر نیز شکل بگیرد، پویش «حق خبرنگار از درآمد رسانه». زیرا بقای رسانه تنها با افزایش درآمد تضمین نمیشود، بلکه با توزیع عادلانه منابع و احترام به نیروی انسانی ممکن خواهد بود.رسانه زمانی میتواند از حقوق صنفی خود دفاع کند که ابتدا حقوق فعالان صنفی خود را به رسمیت شناخته باشد. در غیر این صورت، مطالبهگری بیرونی بدون اصلاح درونی، بیش از آنکه یک حرکت حرفهای باشد، به یک مطالبه یکطرفه شباهت خواهد داشت.
01:08 - 1 تیر 1405