آیا ادیان باعث جنگ بوده اند؟
یکی از مغالطاتی که در تبلیغات مخالفین ادیان مشاهده میشود، این است که جنگهای رخ داده میان "متدینین" را ناشی از دینداری آنها معرفی کرده و نتیجه میگیرند که دین در تاریخ باعث جنگ و اختلاف شده است.مغالطه مذکور از نوع مغالطه پیش داوری یا رها نکردن پیش فرض(apriorism) است که طی آن ، فرد مغالِط ، بر خلاف حالت طبیعی در تفکر (که گشودگی در برابر واقعیات خارجی و اصلاح پیش فرضهای خود در پرتو آنهاست) ، بر پیش فرضهای خود اصرار ورزیده و آنها را ملاک رد یا قبول حقایق خارجی قرار میدهد.یکی از واقعیت های خارجی ای که در مسئله مورد بحث ، به صد زبان ، کذب مدعای مذکور را فریاد زده، جنگهای دو سده اخیر است که طی آن حدود ۱۰۰ میلیون انسان ، قربانی توحشِ انسانهایی قرار گرفتند که از قضا خود را در عصر مدرنیته و روشنگری (age of enlightenment ) و مدنیّت میپنداشتند. تمامی ایدئولوژیهای مدرن چه چپ سوسیالیستی و چه راست کاپیتالیستی و لیبرالیستی که طی جنگهای جهانی اول و دوم ، غایت توحش و بربریت را به منصه ظهور رساندند ، در بنیان خود مادیگرا و ضد مذهب بودند.علاوه بر این واقعیات تاریخی ، برای تفرّسِ پوچیِ آن مدعای مغالطی ، کافیست به این بدیهی توجه شود که "انسان دیندار ظهور کرده در تاریخ" (نه انسان الگو و ایدآل دین) ، لزوماً، فقط و خالصاً از انگیزههای دینی متاثر نیست بلکه مانند سایر انسانها ، گاهی در افعال خود به پیشرانه های غریزی ای چون" برتری طلبی" و "آزمندی"،" خشم" ،"حسادت" ،"حقد و کینه" و... مبتلاست.
در پرتو این عنایت و توجه، تشخیص این نکته سهل خواهد بود که آنچه باعث نزاع و جنگ میشود(خواه میان پیروان ادیان و خواه میان غیر متدینین) ، حس برتری طلبی و کینه ورزی و به طور کلی "جنبه حیوانیتِ انسان" است و از قضا این همان بلیّه ای است که "ادیان" ، درصدد درمان آن برآمدند.تربیت دینی صحیح میتواند این جنبههای حیوانی وجود انسان را مهار زده و او را به وادی انسانیت داخل کند و این همان مفهوم راقی "تقوا" است.البته حساب "جهاد رهایی بخش" که به منظور استقرار عدالت و برطرف کردن موانع آزادی و رهایی و عدالت تشریع شده است را باید جدا کرد . غایت آن جنگ، آزاد کردن بشریت از بند زر و زور و تزویر (امروز بخوانید #والاستریت و #پنتاگون و #هالیوود) است و گزیری از آن نیست از آن باب که صاحبان زر و زور ، جز با اعمال قدرت ، تیغ سفاکیت و غارتگری خود وا نمیهند و جز به ندرت ، موعظه و حکمت در قلب سنگواره ی ایشان کارگر نمی افتد و آخِر الدواء الکی. همین تحلیلِ انگیزه های گونه گونِ نوعِ بشر در کردارش ، به خوبی نشان میدهد که ریشه جنگ طلبی و جنگ افروزی ، حیوانیت انسان است نه دینداری او و اگر گاهی و در جایی کسانی به این توحش خود ، لعاب و رنگ دینی میزنند ، انسان هوشمند و متفکر ، فریب این ظاهر را نخورده و انگیزههای برتریطلبانه و تباهی جویانه (به تعبیر قرآن اراده علوّ فی الارض و اراده افساد) که پیشرانه حقیقی خشونت ورزیهایی چنین است را به فراست در مییابد.✍️علیرضا جواهرپور ..#دین #اسلام #قرآن #جهاد #دفاع_مقدس #استکبار #آمریکا #جاهلیت_مدرن
05:53 - 12 شهریور 1404
4 واکنش
3980 بازدید
