رویکرد آیندهپژوهی قرآنی به تابآوری و مقاومت در جامعه اسلامی قسمت دوم
✍️دکتر رحیم کارگر◀️ ایجاد امت واحده (انسجام اجتماعی برای آینده پایدار):🔻آیه شریفه «وَاعْتَصِمُوا بِحَبْلِ اللَّهِ جَمِيعًا وَلَا تَفَرَّقُوا» (آل عمران/103).، نقشه راه قرآنی برای رسیدن به آینده پایدار و مستحکم است. 🔻از منظرآیندهپژوهی: مردم و گروه های متفرق و دچار شکاف، در برابر فشارهای آینده بسیار آسیبپذیرند. 🔻آیندهپژوهی قرآنی بر لزوم انسجام، همبستگی و وحدت حول محور ارزشهای مشترک دینی تأکید دارد. این انسجام، سرمایه اجتماعی لازم برای عبور از بحرانها و ساختن آیندهای پایدار را فراهم میآورد. ◀️ جهاد تبیین (سپر دفاعی در برابر آیندههای ناخواسته):🔻مساله «جهاد تبیین» به تصریح قرآن کریم (لَتُبَیِّنُنَّهُ لِلنّاسِ وَ لا تَکْتُمُونَهُ.) اهمیّتی بسیار ژرف دارد، چراکه هم جنبه الهی دارد، هم جنبه انسانی. در دنیای اطلاعاتی امروز، جنگ روایتها و تلاش برای مهندسی افکار عمومی، یکی از مهمترین چالشهای آینده است.🔻 جهاد تبیین، به معنای روشنگری، بصیرتافزایی، و مقابله با اطلاعات نادرست و شبهات و ارائه روایت فعال و درست و تصویرپردازی واقعی از آینده در ذهن فرهنگی جامعه، ابزار اصلی برای پیروزی در جنگهای ترکیبی ، دفاع از کیان و هویت ملی - دینی و جلوگیری از انحراف جامعه به سمت آیندههای ناخواسته و طراحی شده توسط دشمنان است.◀️اقتصاد مقاومتی (استقلال اقتصادی برای آیندهای مطمئن):🔻در آیه شریفه «وَأَعِدُّوا لَهُم مَّا اسْتَطَعْتُم مِّن قُوَّةٍ» (انفال/60) ، قدرت و قوت شامل ابعاد مختلف، از جمله اقتصادی است.
🔻در نگاه آیندهپژوهانه: وابستگی اقتصادی، جامعه را در برابر فشارهای خارجی (مانند تحریمها) به شدت آسیبپذیر میکند و زمینه ساز جنگ نظامی و سیاسی می شود (چنان که در دو جنگ اخیر مشاهده کردیم).🔻 آیندهپژوهی قرآنی بر لزوم خوداتکایی، تولید داخلی، و مدیریت عقلانی منابع برای ایجاد اقتصادی مقاوم و پایدار تأکید دارد تا جامعه بتواند در برابر شوکهای اقتصادی آینده، تاب بیاورد.🔻 این شوک ها ممکن است در آینده هم پیش بیاید و چاره آن در رسیدن به اقتصاد مقاومتی پایدار و خودبسنده است.◀️ حفظ هویت و معنویت (لنگرگاه ثبات در گرداب تحولات):🔻از منظر آیندهپژوهی مهم ترین ویژگی جهان معاصر تحول پیچیده و تغییر شتابناک است که باید متناسب با آن، ثبات و مقاومت خاصی را در جامعه نهادینه کرد. 🔻در جهانی که با سرعت در حال تغییر است و ارزشها سیال به نظر میرسند، هویت دینی و ملی، لنگرگاه ثبات و جهتیابی جامعه است.🔻 آیندهپژوهی قرآنی بر بازخوانی مستمر میراث غنی دینی و فرهنگی، و استخراج درسهای آن برای مواجهه با چالشهای آینده، تأکید میکند تا جامعه دچار سرگردانی هویتی نشود. 🔻این لنگرگاه هویتی – اسلامی همان حفظ کرامت و عزت نفس و بهره مندی درست از نعمت های الهی است: «وَ لَقَدْ كَرَّمْنَا بَنِی آدَمَ وَ حَمَلْنَاهُمْ فِی الْبَرِّ وَالْبَحْرِ وَ رَزَقْنَاهُم مِّنَ الطَّیِّبَاتِ وَ فَضَّلْنَاهُمْ عَلَى كَثِیرٍ مِّمَّنْ خَلَقْنَا تَفْضِیلاً» (اسراء /75 ).🔻راهکارهای ارائه شده، چارچوبی برای ساختن آیندهای مقاوم بر اساس هدایتهای قرآنی هستند.
🔻این بدان معناست که جامعه با درک عمیقتر از سنن الهی و بهرهگیری از ظرفیتهای ایمانی و انسانی خود، میتواند چالشهای پیش رو را پیشبینی کرده و با تابآوری و مقاومت، مسیری را به سوی آینده مطلوب ترسیم کند.
04:02 - 4 فروردین 1405