مطلب تبیینی و تحلیلی

از ترکیه تا آرژانتین: جعل روایت برای الگوبرداری

حدود یک دهه پیش،‌ نئولیبرال‌های ایرانی یک کمپین سیاسی-رسانه‌ای تمام عیار به راه انداخته بودند تا «الگوی توسعه ترکیه» را در ایران تکرار کنند. در مرکز این روایت،‌ این گزاره قرار داشت که ترکیه روابط خود را با غرب نیکو کرد و سرمایه‌گذاری خارجی عظیمی جذب کرد و توسعه یافت و ایران نیز باید...این کمپین،‌ هم‌زمان شده بود با پروژه آمریکا برای الگوسازی از ترکیه برای کشورهای مسلمان. هیلاری کلینتون وزیر خارجه باراک اوباما در یک سخنرانی گفته بود: «ملت‌های خاورمیانه و شمال آفریقا به دنبال آن هستند که از تجربیات ترکیه بیاموزند. تاریخ ترکیه نشان می‌دهد که توسعه دموکراتیک تا چه میزان به وجود سیاستمداران با مسئولیت بستگی دارد. به نظر من مهم است که دولتمردان ترکیه نقش راهنما را برای نسل‌های جدید سیاستمداران در کشورهای دیگر بر عهده بگیرند».همان ایام،‌ طی دو مقاله تحلیلی با عناوین «اقتصاد بادکنکی ترکیه؛ سراب رشد و حباب توسعه»‌ و «این نسخه را برای ایران نپیچید»‌ نشان دادم که اقتصاد ترکیه به‌زودی سقوط خواهد کرد و نباید فریب زرق‌وبرق عاریتی آن را خورد. نوشتم که اقتصاد ترکیه سقوط خواهد کرد و غربی‌ها این سقوط را به گردن فاصله‌گرفتن دولت ترکیه از «دموکراسی»‌ نسبت خواهند داد؛ و چنین شد...امروز ترکیه از تورم 50 درصدی رنج می‌برد، ارزش دلار در برابر لیر از زمان روی کار آمدن حزب عدالت و توسعه قریب به 30 برابر شده است،‌ بالغ بر 512 میلیارد دلار بدهی خارجی دارد و وضعیت معیشت مردم، روزبه‌روز وخیم‌تر می‌شود. این،‌ وضع کشوری است که از نظر هضم در نظم غربی،‌ هیچ کم ندارد. عضو ناتو است،‌ آمریکا در خاکش ۲ پایگاه نظامی دارد،‌ عضو WTO‌ است، عضو شورای مرکزی FATF‌ است، مقصد اول سرمایه‌گذاری خارجی اروپا بوده است و...
امروز همان قصه،‌ توسط همان جریان و تریبون‌ها و پادوهای رسانه‌ای‌شان در حال تکرار درباره آرژانتین است. رسماً در حال تبلیغ این گزاره هستند که «خاویر میلی رئیس‌جمهور آرژانتین یک بسته آزادسازی اقتصادی را اجرا کرده و یک چرخش بزرگ سیاستی به سمت اقتصاد آزاد انجام داده و نتیجه این شده همه چیز گل‌وبلبل شده است»؛ لذا ایران نیز باید همان سیاست‌ها را اجرا کند. تأسف‌بارتر از این جعل روایت،‌ این حقیقت تلخ است که آنچه به جاعل فرصت جعل می‌دهد، سیاست‌مداران کوته‌قامت و خالی‌الذهن ما هستند؛ سرمایه‌داران نئولیبرال به‌سهولت بر گرده‌شان سوار می‌شوند و به طرفه‌العینی بر صفحه سپید اندیشه‌شان،‌ هر نقشی بخواهند ترسیم می‌کنند.بگذریم...اولین گزاره جعلی، ادعای بدیع بودن این سیاست‌ها در آرژانتین است. سال 1393 در مقاله «آرژانتین؛‌ شاگرد اول پشیمان نئولیبرالیسم»‌ به واکاوی اجرای سیاست‌های نئولیبرال پرداختم و نشان دادم چگونه این سیاست‌ها،‌ اقتصاد این کشور را ویران کرد. آرژانتین تاکنون 21 بسته سیاستی از صندوق بین‌المللی پول دریافت و اجرا کرده و آنچه خاویر میلی،‌ این مجری سابق رادیو، انجام می‌دهد،‌ چیز جدیدی نیست؛ و چنان‌که درگذشته فاجعه آفریده،‌ در حال حاضر نیز فاجعه می‌آفریند و خواهد آفرید.اما اجازه دهید این فجایع را باهم مرور کنیم.۱- تورمبزرگ‌ترین روایت کذب نئولیبرال‌های ایرانی،‌ درباره کنترل تورم است. شنیدم یکی از مبلغان این جریان گفته است که خاویر میلی تورم 200 درصدی را به 2 درصد رسانده است! اما واقعیت چیست؟ واقعیت این است که نوامبر 2023 یعنی ماه قبل از روی کار آمدن خاویر میلی،‌ تورم سالانه آرژانتین 160 درصد بوده و در اکتبر 2024 یعنی پس از گل‌کاری‌های خاویر میلی،‌ نرخ تورم سالانه 193 درصد شده است!
۲- نرخ فقردر پایان سال 2023 یعنی سال قبل از روی کار آمدن خاویر میلی،‌ نرخ فقر در این کشور 41.7 درصد بود که تنها شش ماه پس از اجرای بسته سیاستی نئولیبرال،‌ این رقم به بیش از 53 درصد رسید. بلاتردید، با مشخص‌شدن آمار نیمه دوم 2024،‌ نرخ فقر از این رقم نیز فراتر خواهد رفت.
۳- تولیدات صنعتینرخ رشد تولیدات صنعتی آرژانتین که طی 18 ماه از 24 ماه 2022 و 2023 مثبت بود،‌ در کل دوره خاویر میلی منفی ثبت شده است.
۴- رشد اقتصادیرشد اقتصادی آرژانتین در هر 4 فصل سال 2024 یعنی سال حکومت خاویر میلی منفی بوده و پیش بینی می‌شود که رشد اقتصادی سال جاری میلادی منفی 4 درصد ثبت شود. در حالی که طی دوره دو ساله پیش از خاویر میلی،‌ این کشور مکرر رشدهای مثبت را تجربه کرده است.
۵- نرخ بیکاریچنان‌که در نمودار ملاحظه می‌فرمائید، نرخ بیکاری آرژانتین از سال 2020 تا روی کار آمدن خاویر میلی پیوسته در حال کاهش بوده که پس از روی کار آمدن این چهره نئولیبرال، روند صعودی به خود گرفته است.
۶- ارزش پول ملینرخ دلار در نوامبر سال 2023 یعنی پیش از روی کار آمدن خاویر میلی در بازار آزاد حدود 900 پزو بود که در نوامبر 2024 به 1130 پزو رسید.
۷- نابرابریپیرو اجرای سیاست‌های خاویر میلی،‌ ضریب جینی که نشان‌دهنده میزان نابرابری است،‌ به بالاترین رقم خود از سال 2005 میلادی رسید. خبرگزاری بلومبرگ تیتر زده بود:‌ «شوک درمانی میلی، در آرژانتین نابرابری «وحشیانه» را شعله‌ور کرده است».اما این آمار و ارقام، هرگز نمی‌تواند رنج و محنت مردمی که زیر بار این سیاست‌ها کمرشان شکسته است را وصف کند. طی یک سال اخیر، مردم بارهاوبارها به خیابان آمده و علیه سیاست‌های میلی تظاهرات کرده‌اند. اصناف مختلف دست به اعتصاب زده‌اند.
لکن واقعیت این است که خاویر میلی،‌ با رای همین مردم روی کار آمده است. در ایام انتخابات،‌ میلی وعده کردن کامل اقتصاد کشورش را داده بود و مردم آرژانتین، با عکس خاویر میلی روی دلار آمریکا در کف خیابان‌های بوینس آیرس می‌رقصیدند؛ دقیقاً به همان سان که پس از امضای برجام،‌ در ایران رقصیدند.نئولیبرالیسم، وعده بهشت می‌دهد و جهنم می‌آفریند. معیشت می‌سوزد و نابرابری می‌سازد.
22:43 - 5 آذر 1403




21 پاسخ

@user1708715704175 آذر 1403
در پاسخ به
این مقایسه رابا امارات قطر بحرین کویت عمان انجام دهید

تصویر نمایه‌ی ‌فردین سنگ چیان‌
@Fsangchian5 آذر 1403
در پاسخ به
با احترام خدمت جناب جبرائیلی که در دلسوز بودن ایشان تردیدی نیستاما سوال اینجاست که چرا زمان قیاس، به سراغ کشورهای مشکل دار می رویم و با چند سطر، سعی در القای این داریم که از ما بدبخت تر هم وجود دارد!ایران را نباید با هیچ کشور جهان مقایسه کنیم! حتی اگر به قیاس باشد، برای مثال سراغ تجارت لبنیات و گل…نمایش بیشتر

@Shink6 آذر 1403
در پاسخ به
مقاله نغز و دقیقی بود. درود بر شما

تصویر نمایه‌ی ‌نوشاد‌
@noshad6 آذر 1403
در پاسخ به
همش تقصیر اصحاب رسانه است!! که مردم اینجوری فکر میکنند! واقعا خیلی خطرناکه این موضوع! وقتی مردم شما میرن از رسانه های خارجی استفاده میکنند یعنی تمام! دیگه شما شهروند یه کشور دیگه رو داری تو کشور خودت خرجی میدی!! واقعا رسانه ایران وحشتناک ضعیفه! خصوصا صدا و سیما!!

تصویر نمایه‌ی ‌حامد‌
@hamed_am6 آذر 1403
در پاسخ به
فرهنگ پیشرفت اسلامی با تبعیت از ولایت راه گشا هست. و باید به همه جهان صادر بشه.

در پاسخ به
این کشورها اگه راه غلطی رفته باشند، راه درست ایجاد چای دبش نیست. شما موافق توزیع رانت بین دوستانتون هستین. هر چه هست راه شما هم سال‌هاس جوابش رو پس داده با چند دهه تورم دو رقمی.

@user1707834906546 آذر 1403
در پاسخ به
برخی کار بران چشمشان را روی واقعیت این گزارش درست و مستند بسته و مثالی از عربستان و برخی شیوخ عربی آورده اند ! اما باید گفت اولا" ذهنی کار می کنید نه واقع بینانه! زیرا پیشرفت بنیادین در این کشورها وجود ندارد بلکه تبلیغ و زرق و برق گول زننده ای ظاهری وجود دارد ثانیا" خام فروشی و حراج منابع فسیلی ب…نمایش بیشتر

@user1705950287926 آذر 1403
در پاسخ به
شما که میخای ایران رو با کره جنوبی مقایسه کنی...برو ببین مردم کره چه میزان از زندگیشون رضایت دارن.برو ببین امار خودکشی کره جنوبی ها چقدره و دلیلش چیه.برو ببین چرا جوونای کره ارزوشون خارج شدن از کره و گرفتن تابعیت ی کشور دیگست.کره جنوبی ها عمله و کارگر بی چونو چرای سیستم سرمایه داری جهانی هستن.ک…نمایش بیشتر

تصویر نمایه‌ی ‌هاتف سروش‌
@user1713344609826 آذر 1403
در پاسخ به
دوستان سیاست اقتصادی امارات و کویت نئولیبرال نیست کره جنوبی هم حداقل تا زمانی که کامل توسعه نیافت نئولیبرال نبود این مقاله نقد سیاست اقتصادی نئولیبرال است که اتفاقا پدر اقتصاد ایران را درآورده

@Parsa86 آذر 1403
در پاسخ به
آماردرمانی ها به آرژانتین هم رسید!!!

@user1708182995746 آذر 1403
در پاسخ به
عجب! پس اقتصاد ترکیه سقوط کرد! کی؟ چی جوری؟ طفلک مردمش. بعد از آن زلزله دهشتناک حالا هم سقوط اقتصادی. همسایه دیوار به دیوار ما هستند. تازه از نوع کشور دوست و برادر. باید به دادشون برسیم. باید کمکشون کنیم. پیشنهاد می کنم تعدادی از اقتصاد دانان صاحب مقاله و اهل کرامات در پیشگویی سقوط و صعود های آی…نمایش بیشتر

@Rajabi656 آذر 1403
در پاسخ به
با سلام وقت بخیر جناب آقای جبرائیلی رئیس مرکز ارزیابی و نظارت راهبردی اجرای سیاست‌های کلی نظام میشه بفرمائید ؛ اگر بخشی از کارهای این دو دولت اشتباه است پس راه حل شما برای کاهش کسری بودجه در مقابل کنترل تورم ، تولید شده دولت ها چیست؟اگر کارهای اقای میلی در خصوص تعطیلی وزارت خانه و سازمان ها برای …نمایش بیشتر

تصویر نمایه‌ی ‌عصر ظهور‌
@Asrezohor23 آذر 1403
در پاسخ به
واقعا درسته ، دلاریزه کردن اقتصاد و اجرای برنامه های صندوق بین المللی پول عامل تورم و مشکلات اقتصادی ما است ، افزایش قیمت دلار ترجیحی توسط دولت عملا خود دولت را در بن بست قرارداده و اثرات تورمی آن منجر به کسری بودجه و سایر مشکلات شده

@Alirezapor25 آذر 1403
در پاسخ به
آقای پزشکیان و همتی که به نام دروغین مبارزه با رانت در حال افزایش قیمت دلار هستید آقای همتی شما سه ماه پیش گفتید که قیمت ارز نیما را به ارز بازار آزاد نزدیک می کنیم تا روی ۶۰ هزار تومان یک نرخ شود پس چرا نشد چرا نرخ نیما را افزایش دادی و نرخ بازار به ۷۵ هزار تومان رسید آقای همتی یاد بگیر که اگر قیمت…نمایش بیشتر

@MohammadMnA22 مرداد 1404
در پاسخ به
😐آقای جبرائیلی چرا آمار تورم رو تا اکتبر ۲۰۲۴ آوردی چرا آمار روز یعنی تا ژوئن ۲۰۲۵ رو نیاوردی؟