افسانه عاشقانه مازندرانی ثبت ملی شد
معاون میراثفرهنگی مازندران از ثبت ۶ اثر ناملموس استان مازندران در فهرست آثار ملی خبر داد که نام افسانه معروف «مینا و پلنگ» در آن دیده میشود.
گروه اجتماعی خبرگزاری فارس: در روزهای اخیر، استان مازندران شاهد ثبت ۶ اثر ناملموس فرهنگی در فهرست آثار ملی شد. این تصمیم که به تصویب شورای ثبت میراثفرهنگی کشور رسید، بهطور گستردهای در جامعه مورد توجه قرار گرفت. آثار ثبتشده شامل مهارت سنتی «گِلکار»، افسانه بومی «مینا و پلنگ»، نان محلی «راهنون»، رقص آیینی «چوب»، رقص محلی «دُرم» و نان سنتی «قَتِلمه» است که هر کدام بیانگر بخشی از هویت فرهنگی و شیوههای زیست مردم مازندران به شمار میروند.اما ثبت این آثار در فهرست آثار ملی تنها یک رویداد جشنگونه نیست. درواقع، این عمل از منظر میراثفرهنگی، دربرگیرنده مفهومی ژرف است که نقش عمدهای در حفظ و انتقال فرهنگها به نسلهای آینده ایفا میکند.
واژه «میراث ناملموس» به آثاری اطلاق میشود که بهطور ملموس نمیتوان آنها را لمس کرد، اما جزء هویت و فرهنگ جوامع بهشمار میآیند. از آنجایی که این گونه آثار از درون زندگی روزمره و آدابورسوم مردمان یک منطقه نشأت میگیرند، نهتنها جزو فرهنگهای باستانی بلکه گاهی به بخشی از زندگی معاصر مردم تبدیل میشوند. به همین دلیل است که ثبت اینگونه میراثها، یک ضرورت به شمار میآید تا از فراموشی و نابودی آنها جلوگیری شود.به گفته کارشناسان، ثبت این آثار در فهرست ملی باعث ایجاد حساسیت عمومی نسبت به ارزشهای فرهنگی و آشنایی بیشتر مردم با ریشههای خود میشود. درواقع، این اقدام میتواند جرقهای باشد برای نوآوری و تداوم این میراثها در نسلهای بعدی.ثبت آثار فرهنگی نهتنها باعث حفظ آنها میشود، بلکه از حاملان و میراثداران آنها نیز حمایت میکند. در استان مازندران، افرادی که این مهارتها و آداب را به نسلهای جدید منتقل میکنند، درواقع حافظان گنجینهای هستند که از آسیبهای فراموشی و انقراض این آداب جلوگیری میکنند. ثبت آثار ملی به آنها اعتبار قانونی و اجتماعی میدهد و در روند حمایت از این افراد، از طریق تسهیلات مختلف دولتی و معنوی میتوان به تقویت این حوزه کمک کرد.
ثبت آثار ناملموس در فهرست آثار ملی تنها جنبه فرهنگی ندارد، بلکه در عرصه اقتصادی نیز تأثیرگذار است. یکی از مؤلفههای قابل توجه این ثبت، تأثیر آن بر توسعه گردشگری فرهنگی است. جاذبههای فرهنگیای که بهطور ویژه به میراثفرهنگی منحصربهفرد یک منطقه تعلق دارند، قادر به جذب گردشگران داخلی و خارجی هستند. بهویژه در استانهایی مانند مازندران که از طبیعتی زیبا و آداب خاص برخوردار است، این آثار میتوانند بهعنوان کاتالیزورهای فرهنگی عمل کرده و تقاضا برای تجربه فرهنگ بومی را افزایش دهند.بهعنوان نمونه، رقص آیینی «چوب» و رقص محلی «دُرم»، با جذابیتهای بصری و معنوی خود میتوانند به برنامههای گردشگری تبدیل شوند و به یک منبع درآمد برای جامعه محلی تبدیل گردند. این رویدادهای فرهنگی میتوانند به معرفی فرهنگ مازندران به دیگر نقاط کشور و حتی خارج از مرزهای آن کمک کنند.در این زمینه، یکی از مهمترین چالشها، ترغیب نسلهای جدید به حفظ و ادامه این سنتهاست. چراکه بسیاری از این آداب و رسوم، به دلیل گسترش تکنولوژی و تغییرات زندگی روزمره، با کاهش تمایل عمومی مواجه شدهاند. بنابراین، لازم است که ثبت ملی نهتنها بهعنوان یک رویداد اداری بلکه بهعنوان پلی برای آگاهسازی مردم نسبت به اهمیت این آثار صورت گیرد.
یک نکته قابل توجه در زمینه ثبت ملی آثار، بهویژه در حوزه میراثناملموس، این است که فرآیند ثبت باید از جنبههای احیا، حفاظت و تداوم این فرهنگها نیز برخوردار باشد.کارشناسان معتقدند که صرف ثبت یک اثر در فهرست ملی، بدون همراهی با برنامههای آموزشی و فرهنگی، ممکن است نتواند تأثیر مورد نظر را بگذارد. از این رو، باید از ظرفیتهای مختلف رسانهای، آموزشی و پژوهشی برای تقویت این میراثها بهرهبرداری کرد. همینطور باید در نظر داشت که با ثبت آثار ناملموس، تنها حفاظت از یک سنت خاص مطرح نیست، بلکه فرصتهای جدیدی برای آموزش نسلهای جدید و تقویت پیوندهای اجتماعی و فرهنگی ایجاد میشود.پایان پیام/#مازندران 11:36 - 19 بهمن 1404