قلمهایی که اصالت را میتنند
هنرمندان طراح و نقاش فرش دستباف، سالهاست که باظرافت، اصالت را به تارهای فرش میتنند. اما این روزها، قلم این هنرمندان روی کاغذ و دستانشان بر روی دار قالی، با چالشهایی دستوپنجه نرم میکند و باز هم نگران آیین هزاران ساله این سرزمین هستند.
به گزارش خبرگزاری فارس از اصفهان، فرش اصفهان را که زیر پا بگستری، گویی روی ابری از ابریشم گام برداشتهای. اما این ابر، نقش و نگاری از تمدنی هفت هزارساله را بر دل خود دارد و در پشت هر نقش اسلیمی، روح یک هنرمندی جاری است که با قلممو بر روی کاغذ، یا با دفتین بر روی دار قالی، سالها تجربه و عشق را به تصویر کشیده است.دیار هنر و معماری، این بار نه از گنبدهای فیروزهای که از پشت پردههای زیبای فرشهای نفیس خود، صدای هنرمندانی را به گوش رسانهها میرساند که نگران آیین هزاران ساله این سرزمین هستند.آیا تابهحال به این فکر کردهاید که پشت یک نقش ناب لچک و ترنج، چه تعداد شببیداری و چه اندازه ظرافت نهفته است؟ در اصفهان، جایی که هر نخ و هر گره، زبان گویای تاریخ و فرهنگ این مرزوبوم است، هنرمندان طراح و نقاش فرش دستباف، سالهاست که با همین ظرافت، اصالت را به تارهای فرش میتنند. اما این روزها، قلم این هنرمندان روی کاغذ و دستانشان بر روی دار قالی، با چالشهایی دستوپنجه نرم میکند که ناگفتههای بسیاری دارد، ناگفتههایی که «انجمن هنرمندان طراح و نقاش فرش دستباف استان اصفهان» تصمیم گرفته آنها را فریاد بزند.
مرتضی کیانزاد، رئیس این انجمن، در گفتوگو با خبرنگار فارس، به روایت ماجرای تلاشهای این مجموعه برای احقاق حقوق هنرمندان و حفظ این میراث کهن پرداخت.وی با اشاره به تأسیس این انجمن در سال ۱۳۸۴، اهداف اصلی آن را در دو محور خلاصه کرد و اظهار داشت: گرد همآوری هنرمندان جهت بهبود وضعیت حرفهای، از جمله اجرای طرح بیمه هنرمندان، و پر کردن شکاف میان آموزشهای دانشگاهی و بازار کار واقعی از اهداف اصلی انجمن است.
عضویت ۹۰ درصدی دانشجویی، چالشی برای تأمین مالیکیانزاد با بیان آماری جالبتوجه، تصریح کرد: ۹۰ درصد اعضای این انجمن را دانشجویان رشته طراحی فرش تشکیل میدهند و تنها ۱۰ درصد هنرمندان حرفهای در آن حضور دارند. همین ترکیب جمعیتی باعث شده تا انجمن با ضعفهای مالی جدی دستوپنجه نرم کند. اما شاید بزرگترین معضل پیش روی این هنرمندان، نبود سرپناهی ثابت باشد.رئیس انجمن با تأسف گفت: در طول پنج سال اخیر، ما ۵۰ جلسه با استانداری، شهرداری، مرکز ملی فرش و سایر دستگاههای متولی برگزار کردهایم تا یک مکان ثابت برای فعالیت پیدا کنیم، اما متأسفانه تاکنون به نتیجهای نرسیدهایم و همچنان در محلهای استیجاری به سر میبریم.
اصفهان، قطب طراحی فرش جهاناین انجمن که بهعنوان اولین مجموعه تخصصی در این حوزه در کشور شناخته میشود، از سال ۱۳۸۶ با همکاری حدود ۴۰ استاد برجستهکار خود را آغاز کرد و اکنون به جمعیتی بالغ بر ۳۰۰ نفر از کارشناسان، پیشکسوتان و هنرجویان رسیده است.کیانزاد با افتخار تأکید کرد: این انجمن بزرگترین پتانسیل طراحی نقوش سنتی ایران را داراست و نمونه مشابهی برای آن در هیچ کجای دنیا یافت نمیشود.وی از نفوذ هنر طراحان اصفهانی در سراسر کشور گفت و افزود: شهر قم به یکی از پایگاههای بزرگ تولید فرشهای نفیس و ابریشمی تبدیل شده است، اما بسیاری از نقشههای آنها توسط طراحان اصفهانی خلق میشود. حتی طرحهای بسیاری از فرشهای ماشینی ایران هم از قریحه هنرمندان این خطه الهام میگیرد.
کمتوجهی مسوولان به هنرستان هنرهای زیباکیانزاد با اشاره به اینکه تقویت طراحان مستقیماً بر کیفیت تولیدات فرش تأثیرگذار است، خواستار تخصیص بودجه آموزشی از سوی مرکز ملی فرش و اداره میراثفرهنگی به این انجمن شد.وی به هنرستان هنرهای زیبا بهعنوان مهد اصلی این هنر اشاره کرد و از کمتوجهی مسئولان در سالهای اخیر به این پایگاه مهم ابراز نگرانی کرد.رئیس انجمن در پایان با اشاره به جلسه اخیر با استاندار اصفهان، ابراز امیدواری کرد که وعدههای داده شده محقق شود و بتوانند پایگاهی مناسب و پایدار برای دانشجویان و نسل آینده هنرمندان فرش ایجاد کنند تا ریشههای این هنر اصیل ایرانی در خاک اصفهان استوارتر از پیش بماند.
قصه فرش، تنها قصه گرهخوردن پود به تار نیست! قصه فرش، نفسهای بریده مردمانی است که هر کدام نقشی در بوم این هنر دارند، از آنان که با دستان پینهبسته، نخ را به رنگ آیینه میزنند تا آنان که با چشمهای نگران، نقش را از دل نقشه به جان تار میسپارند.قیچی ساز، دفتین ساز، دوک پیچ، طراح و نقاش هر کدام واژهای از یک فرهنگنامه فراموشی هستند. نقشهکش با مداد ظریفش، رنگرز با دیگهای خیال، چلهکش با صبر بیپایان، بافنده با نغمههای تنهایی، رفوگر باظرافت چشمش، دارکش با بازوان توانا، قالیشو با زمزمههای آب و آنان که در بازار نیمهجان فرش، اگر بر شانههایشان بزنی، غبار سالهای خوش فرشفروشی از دل خاطراتشان همچون بوی نخ و پشم برمیخیزد، همهوهمه از این فرهنگنامه فراموشی هستند.ایکاش نبض قالی و طرح و نقش اصیل فرش دستباف اصفهان، هنوز در رگهای این دیار میتپید.#تاروپود #فرشدستبافاصفهان #انجمن #طرحونقشفرش
09:52 - 30 بهمن 1404