عالمی که عمر خود را صرف خدمت به دین کرد
علامه مجلسی تنها یک فقیه و محدث نبود، او اندیشمندی جامع، سیاستمداری دینی و مصلحی اجتماعی بود که با آثار و اقدامات خود توانست تشیع را از سطح نخبگان به متن جامعه ایرانی وارد کند و تمام عمر خود را وقف خدمت به دین کند.
خبرگزاری فارس اصفهان: «در یکى از شب‌ها بعد از نماز شب یک حالت خوشى به من دست داد که فهمیدم هر حاجتى از خدا بخواهم برآورده مى‌شود و فکر کردم در امور دنیا و آخرت چه چیز از خدا مسئلت بنمایم. ناگاه صداى گریه محمدباقر از گهواره بلند شد. عرض کردم الهى به حق محمد و آل محمد (صل الله علیه و آله) این طفل را مروج دیـن خـودت و نشردهنده احکام سید رسولانت قرار بده و او را موفق کن به توفیقاتى که انتهایى بـراى آن نباشد». این دعایی بود که پدر در حق فرزند خود کرد و چه شایسته مستجاب شد و محمدباقر به درجات عالیه دست‌یافت.۳۰ مرداد، سالروز بزرگداشت علامه محمدباقر مجلسی است، دانشمندی که در قرن یازدهم هجری قمری با تألیفات عظیم، تدریس، ترویج معارف شیعه و فعالیت‌های اجتماعی، سیاسی خود، اثری ماندگار بر تاریخ تشیع و فرهنگ ایرانی برجای گذاشت.
علامه مجلسی منشأ تحولى بزرگ در روزگار خود شددر کنار مسجد جامع اصفهان و در میان بازار شلوغ شهر به مقبره‌ای زیبا می‌رسیم که عالمی جلیل‌القدر در این مقبره آرمیده که روزگاری، وقت خود را وقف خدمت به دین کرده است. آری اینجا مقبره علامه مجلسی است.محمدباقر مجلسی در روزهای آخر سال ۱۰۳۷ هجری و احتمالاً در روز آخر ماه ذی‌الحجه یا روز اول محرم ۱۰۳۸ هجری پا به عرصه وجود نهاد.تحصیلات علامه مجلسی از همان کودکی، یعنی خیلی زودتر از همسالانش شاید در سنین سه و چهارسالگی در نزد پدرش محمدتقی مجلسی شروع شد.محمدتقی باهوش سرشار و استعداد خدادادى و پشتکار مخصوص به تحصیل علوم متداول عصر در حوزه علمى اصفهان پرداخت. و باتوجه‌به توانایى ذاتى در مدت کوتاهى مراحل مختلف علمى و تحصیلى را طى کرده و سپس به گردآوری حدیث و آثار اهل‌بیت عصمت و طهارت دل بست و تلاش خود را در این مورد متمرکز کرده، تمام اوقاتش را صرف آن کرد تا اینکه منشأ تحولى بزرگ در روزگار خود شد.
پلی میان فقه نجف و فرهنگ ایران کهن اصفهان در عصر صفوی، تنها پایتخت سیاسی نبود، پایتخت اندیشه و فقاهت هم بود. حوزه علمیه این شهر، وارث مدرسه حدیثی امام صادق(ع) در کوفه و مدینه بود که در میان حجره‌های چهارباغ، علامه مجلسی نه فقط یک مدرس یا مؤلف، بلکه ستون خیمه این نهاد علمی شد. علامه محمدباقر مجلسی، پرنورترین پژواک مکتب امام جعفر صادق(ع) بود.در مدرسه چهارباغ که بعدها به حوزه علمیه امام صادق(ع) شهرت یافت، علامه مجلسی نه‌تنها تدریس می‌کرد، بلکه مسیر علمی طلاب را با نگاه تمدنی جهت می‌داد، این مدرسبه واسطه‌ه‌او و شاگردانش، پلی میان فقه نجف و فرهنگ ایران کهن شد.اگرچه علامه مجلسی بیش از هر چیز به‌عنوان محدثی برجسته شناخته می‌شود، اما نبوغ او تنها در گردآوری و نقل روایت نبود او آموزه‌های اهل‌بیت(ع) را به زبان روز ترجمه کرد، از دل حدیث، اخلاق و حکمت بیرون کشید و آن را در دسترس عوام و خواص قرار داد.
علامه هیچ‌گاه از یاد خدا غافل نبودنام علامه مجلسى چون آفتابى بر آسمان فقاهت و اجتهاد مى‌درخشد. علامه مجلسى از جمله بزرگانى است که از جامعیت خاصى برخوردار بود. او در علوم اسلامى مانند تفسیر، حدیث، فقه، اصول، تاریخ، رجال سرآمد عصر بود. نگاهى اجمالى به مجموعه عظیم بحارالانوار این نکته را به‌خوبی آشکار می‌سازد.برخى علامه مجلسى را در طول تاریخ اسلامى از حیث جامعیت در علوم و فنون گوناگون بی‌نظیر دانسته‌اند. علامه نکته‌سنجی‌هاى بسیار زیبایى پیرامون روایات مشکل دارد. بیان علامه در تفسیر روایات و آیات قرآن بسیار دقیق و زیبا است و کمتر می‌توان در آن‌ها خطا و اشتباهى یافت.سید نعمت‌الله جزایری، شاگرد علامه مجلسی در مورد استاد خود گفته است: علامه هیچ‌گاه از یاد خدا غافل نبود و تمام اعمالش را با قصد قربت انجام می‌داد.علامه به زیارت ائمه علیهم‌السلام اهمیت فراوان می‌داد و با وجود مشکلات آن زمان و امکانات بسیار ابتدایى براى مسافرت، چندین بار به زیارت ائمه عراق، بقیع و مشهد مقدس نائل شد و هر بار مدتى طولانى در جوار آن بزرگواران اقامت می‌کرد.
سادگی و تواضع در زندگی علامه مجلسیویژگى بسیار مهم در زندگى این بزرگ‌مرد، زهد، پارسایى و ساده‌زیستی اوست. علامه در عهد صفوى می‌زیست و شیخ‌الاسلام حکومت صفوى بود و در یک‌کلام، تمام امکانات دولت در اختیار او بود، اما با همه اینها زندگى شخصى علامه در نهایت زهد و سادگى سپرى می‌شد.تواضع علامه مجلسى از دیگر خصائص اوست. علامه هیچ‌گاه به مقام اجتماعى و بالا و پایین‌بودن موقعیت یا سن افراد نگاه نمى‌کرد.
مقبره علامه مجلسی همچون نگینی در دیار کهن اصفهان استمحمدباقر مجلسی در شب ۲۷ رمضان سال ۱۱۱۰ هجری قمری و در ۷۴ سالگی در اصفهان از دنیا رفت. آقا جمال خوانساری بر وی نماز خواند و بنا بر وصیتش در کنار مسجد جامع اصفهان و در جوار پدرش به خاک سپرده شد.مقبره علامه مجلسی، در مجاورت مسجد جامع اصفهان از مساجد بزرگ و تاریخی این شهر قرار دارد. ساختمانی قدیمی که تبدیل به یکی از قطب‌های فرهنگی شهر اصفهان شده و همچون نگینی در دیار کهن اصفهان است.معماری آرامگاه علامه مجلسی، مربوط به دوران صفوی است. از نشانه‌های معماری صفوی در این آرامگاه می‌توان به آیینه‌کاری، سقف‌های بلند، کاشی‌کاری، گچ‌بری، نجاری و دیگر مواردی ازاین‌قبیل اشاره کرد.علامه مجلسی تنها یک فقیه و محدث نبود، او اندیشمندی جامع، سیاستمداری دینی و مصلحی اجتماعی بود که با آثار و اقدامات خود توانست تشیع را از سطح نخبگان به متن جامعه ایرانی وارد کند. گرامیداشت علامه مجلسی، در واقع یادآوری نقش یک دانشمند در ساختن هویت دینی و فرهنگی ایران است.#علامه‌مجلسی #تشییع #مدرسه‌علمیه #عالم #طلبه #هویت‌دینی
16:53 - 21 اوت 2025