شبچله خودمان یا یلدای دیگران
درازترین شب سال با آغاز زمستان همراه است که پیشینیان ما آن را شبچله و در زبان «آرامی» آن را یلدا به معنای زایش نامیدند.
پژوهشگر تاریخ و فرهنگ عامه سعدی قاسمنژاد در گفت و گو با خبرنگار خبرگزاری فارس در سوادکوه با اشاره به اینکه ایرانیان باستان فصل زمستان را به دو بخش یا «چلّه» تقسیم میکردند که اولی را چله بزرگ و دومی را چله کوچک مینامیدند، گفت: در آخرین شب پائیز پایان قوس و آغاز جدی و در واقع اولین شب زمستان و آغاز چله بزرگ در اول ماه دی و درازترین شب سال را جشن شب چله برگزار میکردند.وی افزود: پیشینیان در ماه دی، ۴ جشن داشتند که جشن شب چله یکی از آنها بود و تاکنون به یادگار ماند و در روایتی این شب را تولد مهر یا خورشید گفتهاند و مهرپرستی یا میترائیسم آئینی است که قبل از زرتشت درایران رواج داشت.پژوهشگر تاریخ و فرهنگ عامه خاطرنشان کرد: در روایتی دیگر در اولین شب چله بزرگ یا همان درازترین شب سال اهریمن (فرشته بدیها و سمبل تاریکی) با امشاسپندان(فرشته خوبیها و سمبل نور و روشنائی) به نبرد پرداخت و سرانجام به پیروزی «امشاسپند» یا همان فرشته خوبیها منجر شد و روشنائی بر تاریکی فائق آمد و مجدد خورشید متولد میشود و به همین منظور این شب را زنده داشته و بیدار میماندند و جشن میگرفتند تا دگربار شاهد برافروختن خورشید و بردمیدن روز باشند که برگزاری این آئین همچنان ادامه دارد.
قاسمنژاد، اظهار کرد: استاد جلالالدین کزازی درهمین رابطه میگوید: «شب یلدا شب زایش مهر یا خورشید است از همین روست که آن را یلدا نامیدند و یلدا واژهای آرامی است به معنی زادن» و اما دکتر فریدون جنیدی استاد و تاریخنگار همروزگار ما میگوید: «این شب را باید شبچله نامید نه شب یلدا زیرا این شب مختص ایرانیان است و یلدا لغت سریانی(که یکی از لهجههای زبان آرامی است) بود و چون شب یلدا با میلاد مسیح منطبق میشود از این روی بدین نام معروف شد.وی ادامه داد: سنائی در شعری درهمین باره گفت: «به صاحب دولتی پیوند اگر نامی همی جوئی/که از پیوند با عیسی چنان معروف شد یلدا»پژوهشگر تاریخ و فرهنگ عامه، بیان کرد: در هر صورت جشن و آئین شبچله یکی از کهنترین جشنها وآئینهایی است که ایرانیان در این شب، خوان و سفرهای پربار میگسترند که برترین میوه این خوان انار است زیرا به گفته استاد کزازی انار هم در رنگ و هم درریخت به شیوهای رازآلود خورشید را در یاد بر میانگیزاند.قاسمنژاد، گفت: درسوادکوه و مازندران این شب به چلهشو معروف است که در این شب خانوادههای سوادکوهی و مازنی همانند دیگر نقاط ایرانزمین گردهم آمده و با گستراندن خوان و سفره آیینی چله شو(شب چله) را گرامی میدارند و شب چله در سال ۱۴۰۱ ثبت میراث جهانی شد.#یلدا#شبچله#ثبتجهانی
18:59 - 28 آذر 1403
1 بازنشر
3875 بازدید
1 پاسخ
تازه ترین اخبار
- مراسم تشیع سردار پاسدار شهید غلامرضا محمد زاده در بندرعباس
- فریاد مرگ بر امریکا در تجمع خلخالی ها
- حمله آمریکا به منطقه مسکونی در اراک؛ تاکنون ۲ شهید و ۳۵ مصدوم
- کوهی از صلابت با مشت گرهکرده
- نقاط حادثه دیده شبکه برق خوزستان در حمله دشمن برطرف شد
- تصاویر هوایی از پاسدارانِ مومن میهن خدایی در کرمان
- مناجات با خدا در شیفت کاری
- امامجمعه پردیس: هیچوقت صحنه را خالی نمیکنیم
- روز قدس؛ همه می آییم
- فیلم |حال و هوای حرم بانوی کرامت در سومین شب قدر