«بیا خونه خالی»؛ چالشی که خط قرمزها را رد کرد
در حالی که چالشی جنجالی در فضای مجازی نوجوانان را به دعوت از دوستپسر یا دوستدخترشان در حضور والدین تشویق میکرد، این اقدام با واکنشهای تند مواجه شد و در پی آن صفحه بلاگر مروج این چالش به دستور مقام قضایی مسدود شد.
گروه فرهنگ عمومی خبرگزاری فارس: «+مامان میخوام محمد، دوست پسرمو بیارم، میتونی خونه رو خالی کنی بری خونه مامان بزرگ؟ + آره به شرط اینکه بگی که اون رفیقش که قد بلنده رو هم با خودش بیاره!» این مکالمه یک دختر ۱۵ساله با مادرش است که در چالش «خونه خالی» در اینستاگرام شرکت کرده است. این نوع محتوا که توسط امین قسطی، یک بلاگر، در پارک ضبط شده است، بهسرعت مورد انتقاد کاربران و فعالان اجتماعی قرار گرفت و صفحه اینستاگرامی این فرد به دستور مقام قضایی از دسترس خارج شده است.
چالش «خونه خالی» حدود چهار سال پیش توسط یکی از بلاگرهای خارجنشین در اینستاگرام ترویج شد. در این چالش، افراد در حضور والدین با دوستپسر یا دوستدختر خود تماس میگرفتند و میگفتند «خونه خالیه، بیا»، تا واکنش اطرافیان را ضبط و منتشر کنند. این رفتار بهدلیل تضاد با ارزشهای فرهنگی با واکنشهای منفی گسترده مواجه شد و در نهایت باعث بستهشدن صفحه مروج آن شد.
این چالشها که بیشتر مخاطب جوان دارند، در شبکههایی مانند اینستاگرام رواج مییابند. یک روز افراد را تشویق میکنند تا در حضور والدین با دوستپسر یا دوستدخترشان تماس بگیرند، روز دیگر رفتارهایی مثل سیگارکشیدن کنار پدر یا انجام حرکات تحقیرآمیز با والدین را به چالش میکشند؛ همه برای جلب واکنش، ضبط و انتشار آن در فضای مجازی. به گفته علی انتظاری، مدیرگروه جامعهشناسی دانشگاه علامه طباطبائی، برخی چالشها ممکن است صرفاً جنبه تفریحی داشته باشند، اما برخی دیگر باهدف تضعیف ارزشهای فرهنگی جامعه طراحی شدهاند.
به نظر میرسد این چالش باهدف کاهش حساسیتهای فرهنگی نسبت به روابط عاطفی پیش از ازدواج و عادیسازی روابط غیرمتعارف طراحی شده باشد. در جامعه ایران، چنین روابطی معمولاً در چارچوبهای شرعی و اجتماعی مشخص پذیرفته میشود. طرح این روابط بهصورت علنی و در حضور والدین، تلاشی برای شکستن این هنجارها بود که با واکنش منفی روبهرو شد و مصداقی از تهاجم فرهنگی تلقی میشود.
محمدرضا سرگلزایی، روانپزشک، معتقد است بسیاری از چالشهای طنز در شبکههای اجتماعی برای سرگرمی و کاهش استرس ساخته میشوند و نباید بیش از حد جدی گرفته شوند، چراکه برچسبزدن منفی به هر شوخی، خود میتواند منجر به اضطراب شود.اما در مقابل، امانالله قراییمقدم، جامعهشناس، هشدار میدهد که همین چالشهای بهظاهر طنز، گاه مرزهای اخلاقی را کمرنگ کرده و باعث عادیسازی رفتارهای ناهنجار میشوند. این محتواها میتوانند بر هویت فرهنگی و روان جوانان تأثیر منفی بگذارند.
سعید معیدفر، جامعهشناس، برای مقابله با عادیسازی چالشهای وارداتی، بر تقویت انسجام اجتماعی، آموزش سواد رسانهای، تولید محتوای بومی جذاب و مشارکت جوانان تأکید دارد. او معتقد است همانطور که والدین در دنیای واقعی مراقب فرزندانشان هستند، باید در فضای مجازی نیز با داشتن سواد رسانهای، نظارت و همراهی مؤثری داشته باشند تا از آسیبهای فرهنگی جلوگیری شود. پایان پیام/#چالش_خونه_خالی #چالش #فرهنگ_وارداتی #دوست_پسر #دوست_دختر #تهاجم_فرهنگی #بلاگر 22:13 - 23 اردیبهشت 1404