دو کارت کریدوری دیگر روی میز قدرت ایران
با گسترش تنشهای غرب آسیا و افزایش احتمال بستهشدن بابالمندب، رویای کریدوری آمریکا و رژیم صهیونیستی با چالش جدی روبهرو شده است؛ ضرباتی که محور ایران، نقشه ترانزیتی غرب را به خطر انداخته است.
گروه اقتصادی خبرگزاری فارس؛ تحولات پرشتاب در غرب آسیا پس از آغاز حملات آمریکا و رژیم صهیونیستی علیه ایران در نهم اسفند ۱۴۰۴، موازنه ژئوپلیتیک منطقه را دستخوش تغییرات کرده است. اکنون، پس از منع تردد از تنگه هرمز، نگاه تحلیلگران به دومین شاهراه حیاتی انرژی جهان، یعنی تنگه بابالمندب دوخته شده است؛ گذرگاهی باریک اما استراتژیک که بسته شدن آن میتواند اقتصاد جهانی را به لرزه درآورد.تنگه بابالمندب که یمن را از جیبوتی و اریتره جدا میکند، تنها ۲۶ کیلومتر عرض دارد و شاهراه اتصال دریای سرخ به اقیانوس هند است. حدود ۱۵ درصد از تجارت جهانی دریایی، ۳۰ درصد از ترافیک کانتینری جهان و نزدیک به ۱۰ درصد از صادرات دریایی نفت خام از این مسیر انجام میشود. هر سال بیش از ۲۰ هزار کشتی از آن عبور میکنند؛ کشتیهایی که بسته شدن این مسیر را معادل قطع شریان حیاتی تجارت جهان میدانند.اکنون همزمان با بسته ماندن هرمز، تحلیلگران نسبت به استفاده احتمالی ایران از ظرفیت متحدانش در یمن هشدار دادهاند. انصارالله یمن، شاخه جنوبی محور مقاومت، در جریان جنگ غزه با انجام بیش از صد حمله به کشتیهای مرتبط با رژیم صهیونیستی، توانایی خود را در هدف قرار دادن این تنگه حیاتی نشان داده و در دو بار درگیری با آمریکاییها، آنها را ناکام گذاشته است.هرچند تاکنون وارد اقدام مستقیم در بحران جدید نشدهاند، اما تهدید مقامات ایرانی درباره «گسترش کارزار دریایی» همه نگاهها را متوجه صنعا کرده است.مقامات ایرانی از این ابزار به عنوان کارت فشار راهبردی یاد میکنند که در صورت تشدید درگیری با آمریکا، به کار گرفته خواهد شد و علاوه بر 20 درصد نفت جهانی تنگه هرمز، 10 درصد دیگر را تحتالشعاع قرار میدهد.
بستهشدن بابالمندب، به ویژه همزمان با انسداد هرمز، تبعاتی سنگین برای اقتصاد جهان خواهد داشت و اثرات آن در اقتصاد جهانی ضریب چند برابری خواهد گرفت. صادرات نفت عربستان (خط لولهای که برای دور زدن تنگه هرمز ایجاد کرده است) و دیگر کشورهای خلیج فارس که از طریق دریای سرخ صورت میگیرد متوقف میشود و قیمت نفت ممکن است فراتر از ۲۰۰ دلار در هر بشکه جهش کند. افزون بر آن، شرکتهای کشتیرانی برای دور زدن آفریقا باید مسیر طولانی دماغه امید نیک را در پیش گیرند که دو هفته تأخیر و بیش از یک میلیون دلار هزینه سوخت اضافی برای هر کشتی به همراه دارد.تفاوت تنگه بابالمندب با تنگه هرمز در این است که تنگه بابالمندب تجارت کانتینری جهان را به شدت تحت تاثیر قرار میدهد و ریسک جنگی و دور زدن مسیر معمولی کانال سوئز که پیوند تجاری آسیا و اروپا را فراهم میکند، به سرعت در سفره مردم کشورهای جهان به خصوص اروپاییها، عیان میشود.اروپا بیش از دیگران در معرض آسیب است؛ چراکه مسیر ارتباطیاش با آسیا از طریق کانال سوئز وابسته به بابالمندب است. تحلیلگران هشدار میدهند بستهشدن این تنگه میتواند تورم را در اروپا و آمریکا به شدت افزایش داده و رکود جهانی تازهای را رقم بزند.در سطح ژئوپلیتیک نیز، ادامه این وضعیت توان بازدارندگی آمریکا در تضمین امنیت گذرگاههای آبی را به چالش میکشد؛ موضوعی که به گفته منابع بینالمللی، ساختار قدرت واشنگتن را بیش از پیش زیر سؤال خواهد برد.در مجموع، منابع اطلاعاتی غربی و منطقهای بر این باورند که ایران فعلاً ترجیح میدهد بابالمندب را به عنوان اهرم فشار در انتظار حفظ کند، اما هرگونه اقدام نظامی بیشتر از سوی آمریکا میتواند این گذرگاه را وارد بحران عملیاتی کند.
به این ترتیب، دریای سرخ در حالی به صحنهی آمادهباش تبدیل شده که جهان بیم آن دارد این بار، بحران انرژی به قلب بازارهای جهانی سرایت کند.از طرفی، کارت دیگر کریدوری ایران، کریدور عرب-مدیترانه (IMEC) است که آمریکا و رژیم صهیونیستی با فشار سیاسی و استفاده از پیمان ابراهیم، سعی بر گره زدن منافع متحدان خود از جمله هند و کشورهای عربی خلیجفارس داشت.
طرح کریدور IMEC که قرار بود اسرائیل را به مرکز ترانزیتی میان آسیا، اروپا و آفریقا تبدیل کند، هند را به بندر جبلعلی امارات و از آنجا به صورت زمینی و با گذر از عربستان و اردن به بندر حیفا در سرزمینهای اشغالی و سپس به بندر پیرائوس یونان میرساند.کریدور IMEC قرار است که رژیم صهیونیستی را به مرکز ترانزیتی میان آسیا، اروپا و آفریقا تبدیل کند و نقش تاریخی ایران در اتصال شمال، جنوب، شرق و غرب را از کشورمان بدزدد.حالا ضربات ایران به مبادی ورودی و خروجی حائز اهمیت این کریدور یعنی بندر جبلعلی و حیفا، علاوه بر ایجاد اختلال در امنیت تجاری، رویای کریدوری آمریکایی-صهیونی برای غرب آسیا را به باد داده است.#کریدور_عرب_مدیترانه#IMEC#تنگه_بابالمندب#تنگه_هرمز#اخبار_جنگ 23:19 - 14 March 2026
