این عینک برای همه سنین ضرورت دارد!
عینکی که در این گزارش به چشم میزنید، فاصلهها را پر میکند و هیچ محدودیت سنی ندارد.
گروه زندگی: «همه ما ممکن است اشتباه کنیم؛ مهم این است که بعد از آن، چطور برای حل مسئله و یادگیری از اشتباه، اقدام کنیم.» این حرفی است که مرضیه کشوری، کارشناس ارشد روانشناسی و مدرس و مشاور خانواده میگوید. خیلی جمله آشنایی به نظر میرسد، اما بیایید به مثالهای این کارشناس گوش بدهیم تا عینک معروف این بحث را پیدا کنیم:«اجازه دهید با ذکر چند مثال، این موضوع را شفافتر کنم: بچه لیوان را میشکند یا، همسر شما در پرداخت قبض سهلانگاری میکند، یا سوئیچ در ماشین جا میماند اینها خطاهای رایجی هستند که برای همه ما پیش میآیند. اما در آن لحظه، معمولاً «سرزنشگر درونی» ما فعال میشود؛ با جملاتی نظیر: «چرا دقت نکردی؟»، «تو دستوپاچلفتی هستی!». اینطور واکنشها باعث میشود طرف مقابل یا گارد دفاعی بگیرد و یا احساس بیکفایتی و طردشدگی کند. اما آنچیزی که ماندگار میشود، احساس بدی است که در آن لحظه میان افراد جاری میشود و پیامدهای مخربی مثل خشم متقابل، سرزنشگری یا فرافکنی را به همراه دارد که هیچکدام منجر به رشد نمیشوند.
این هم از عینک مخصوص شما...
آیا اشتباه میتواند باعث رشد شود؟«بله؛ به شرطی که با «عینک همدلی» به آن نگاه کنیم. همدلی یکی از ارکان مهم در خانواده است. همدلی یعنی پیش از یادآوری خطا، بهطرف مقابل این حس را منتقل کنیم که اشتباهکردن بخشی از ماهیت انسان است.اگر ما بتوانیم در لحظه خطا، زبان بدن و کلام خودمان را مدیریت کنیم، میتوانیم شرایط را تغییر دهیم. برای مثال، بهجای تندی، بگوییم: «اشکالی ندارد، برای همه پیش میآید. بیا فکر کنیم چگونه میتوانیم این مسئله را حل کنیم.» اگر فرد خیلی ناراحت است، همذاتپنداری (مثلِ: «برای من هم پیشآمده است») میتواند ظرفیت روانی فرد را بالا ببرد.»
دست و پاچلفتیها موفق نمیشوند...
وقتی میگوییم: «همه ما ممکن است اشتباه کنیم؛ مهم این است که الان بدانیم چگونه آن را حل کنیم و از آن یاد بگیریم تا دوباره تکرار نشود»، در واقع چندین پیام مثبت را منتقل میکنیم. این مدل کلامی، بهمرور تبدیل به «گفتگوی درونی» فرد میشود. در مقابل، تکرار عباراتی مانند «دستوپاچلفتی هستی» در کودکی، منجر به شکلگیری باورهای مخرب در بزرگسالی میشود؛ بهطوری که فرد خودش را ناتوان میبیند و اعتمادبهنفسش بهشدت آسیب میبیند.»
تو مهمترین، عضو خانواده مایی!
«اما اگر اشتباهی پیش آمد و مادر خانواده به جای سرزنش، گفت: «عیبی ندارد، حالا که اینطور شده، بیا ببینیم چه باید بکنیم.» در موقعیتهای مختلف، او هم به دنبال راهحل میگردد. اگر چنین جملهای را به کار ببریم، چند پیام مهم را همزمان منتقل میکنیم:اول اینکه در این اتفاق، او تنها نیست؛ ما اعضای یک خانوادهایم و همه آدمها ممکن است اشتباه کنند. پس این تجربه چیزی نیست که ناشی از دستوپاچلفتی بودن، نادانی یا بیعقلی او باشد.دوم اینکه آنچه بین ماست، یعنی اعتمادی که بین ما وجود دارد، محبتی که داریم و رابطهای که میان ما برقرار است، از اشتباهی که همین حالا رخ داده مهمتر است. در واقع، با این جمله به او میگویم که بهجای تمرکز بر اشتباه تو، بر خودِ اتفاقی که افتاده تمرکز میکنم؛ جدا از اینکه تو آن را پیش آوردهای، من میخواهم از این اتفاق چیزی یاد بگیرم و به یک راهحل برسم. به این شکل، این اشتباه را دائماً به یک تجربه تبدیل میکنیم.»#پل_های_کلامی#همدلی#دعوا_رابطه_اشتباه 20:00 - 3 خرداد 1405